Toon bijdragen

Deze sectie stelt je in staat om alle bijdragen van dit lid te bekijken. Je kunt alleen de bijdragen zien waar je op dit moment toegang toe hebt.


Berichten - Dorje

Pagina's: [1] 2 3 ... 15
1
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 19-09-2019 10:09 »
Boven een wet staan betekent dat je die wet(matigheid) kent en hem niet meer laat werken.

Dat is dan hetzelfde zeggen als ik, maar dan met andere woorden. Maar, mijn excuses, ik heb het gewoon zo niet met woorden als boven staan, transcenderen, meesterschap over iets, controle, ... . Maar, trek het je niet aan, dat is maar de slinger die bij mij aan het slingeren gaat, en nog zijn evenwicht moet zoeken op vlak van het mee bewegen met het ritme van jouw woordgebruik (en mijn reactie erop), zodat het mij niet meer gaat leiden.

Ik ben erg gevoelig voor goed woordgebruik. Woorden kunnen zaken soms verhelderen, maar ook verwarrend maken. Ik voel meer voor jouw eerste bewoording, "de keten van oorzaak en gevolg onderbreken", dan "er boven te staan" of "een wet die je zelf kan veranderen", maar dat is maar geslinger, en het is onnodig om daar te lang bij stil te staan, noch door mij, noch door jou, vermoed ik.

Dus:

Snap je wat ik bedoel, beste Dorje? 

Ja, hoor, ik vermoed van wel, maar ik correspondeer gewoon niet zo goed met het woordgebruik. Ik hou het liever eenvoudig:

Hoe meer je ziet dat wat er gebeurt een spel van oorzaak en gevolg is, hoe meer schuld oplost en verantwoordelijkheid groeit: verantwoordelijkheid om niet meer weg te kijken van deze oorzaken, maar het aan te pakken (zuivering) of er door te zien (wijsheid). En wijsheid is het zien dat er iets is dat onaangetast is door al die oorzaak en dat gevolg, waardoor oorzaak en gevolg ongemoeid kan gelaten worden, dat het dus geen trekken en afstoten meer uitlokt en dus geen oorzaak meer is voor verdere inmenging (waardoor het alleen maar gevoed wordt). In die zin zijn, letop, "voor mij", oorzaak en gevolg nemen zoals het is, het niet willen aanpassen of bemeesteren, er niet boven willen staan, noch onder willen staan, betere woorden om tot het "niet meer door geleid worden erdoor" te komen.

Dat is alles.

Het is voor mij dan niet de wet zelf die moet veranderen, als iets botst tegen iets, zal dit altijd oorzaak zijn voor een gevolg (daar is geen ontsnappen aan), maar neem dat iets weg, en de wet is niet doorbroken, maar de keten wel.
:)

En nu keer ik weer even terug naar het beschouwen en onderzoeken vanuit het niets, tot dat de slinger weer aan het slingeren gaat en er iets weer verschijnt en de flipperkast dus lekker weer in gang schiet. Een mens moet toch af en toe terug wat onderzoeksmateriaal verzamelen, niet waar?

Het ga je goed, beste Leegte!



2
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 18-09-2019 21:07 »
Ik geef jou ook niet de schuld van je onwetendheid:-)

En ik geef jou niet de schuld van gek te zijn.
:D

Maar neem wel je verantwoordelijkheid eens op hee broertje lief.
;D



3
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 18-09-2019 19:25 »
Ergens dienen we deze keten te onderbreken en bóven deze wet te gaan staan.

Aaah, vergeef mij Siebe voor de verwarring die dit geeft, maar het jeukt mij nu toch weer te fel om vanuit het niets weer iets te willen zijn en mijn hoofd weer te vullen met onzin, om het dan weer lekker uit te spuwen over jullie. Ik kan het niet helpen, Siebe, vergeef mij zo'n slecht voorbeeld voor niets te zijn (en vooral blijven).
;)

Dit is waarschijnlijk zo niet bedoeld, maar het klinkt haast gruwelijk, net zo gruwelijk als de gezegde "de mens kan boven de natuur staan", hetgeen ons als mensheid toch wel dik in de problemen heeft gebracht.

Dus laat ik mijn hoofd nog maar eens vullen met beelden, woorden en concepten, die hier misschien wat rek aan kunnen geven en mijn populariteit hier, die niet zo bijster hoog is, nog wat meer in de dieperik kan duwen. Hier gaan we:

Het gaat er niet om boven deze wet te staan, het gaat er om deze wet te doorzien als van toepassing op dat wat komt en gaat. Dat wat komt en gaat (ik, jij, Siebe, mijn buurman, iets) kan deze wet niet ontspringen, noch er boven geraken: in wat komt en gaat is alles gevolg van een oorzaak, en is dat gevolg weer oorzaak voor een ander gevolg, daarom komt en gaat het juist. Dit zien, dit werkelijk zien, neemt schuld weg, maar geen verantwoordelijkheid.

Neem nu Leegte die die man mishandeld heeft en die vrouw verkracht heeft. Daar heeft Leegte "in werkelijkheid" geen schuld aan, nee hoor, hij zou er schuld aan hebben als hij helemaal los stond van zijn verleden, helemaal los zou staan van zijn herinneringen, trauma's, complexe gevoelens, pijnlijke gebeurtenissen, haat, woede en lust die hebben geleid tot het gevolg dat zich heeft voorgedaan, dus... als hij daar helemaal los van zou staan en gewoon voor de fun die man had mishandeld en die vrouw had verkracht, dan was hij er schuldig aan. Dus, schuld, hoef je niet mee te dragen, verantwoordelijkheid voor wat er gebeurd is, wel, vooral in het tot "zien" komen voor wat tot dit onheil heeft kunnen leiden, en als je die verantwoordelijkheid niet kunt nemen, dan neemt de staat die wel voor jou. Dus een straf, maar dan liefst één waarin dit zien tot ontwikkeling kan komen en niet nog dieper ondergedolven wordt (wat jammer genoeg wel vaak het geval is), is dus wel terecht.

Hoe meer je schuld mee sleurt, hoe troebelder jouw zicht wordt. Hoe meer je ziet dat wat er gebeurd was ook maar het spel van oorzaak en gevolg was (een verknalde jeugd, een mishandelende of seksueel misbruikende vader, noem maar op...), hoe meer schuld oplost en verantwoordelijkheid groeit: verantwoordelijkheid om niet meer weg te kijken van deze oorzaken (hetgeen je je hele leven hebt gedaan, waardoor je geen verantwoordelijkheid nam om er iets mee te doen), maar het aan te pakken (zuivering) of er door te zien (wijsheid).

De zuivering werkt, het zuivert jouw niet van je verantwoordelijkheid, het zuivert jou van het wegkijken van je verantwoordelijkheid. Wijsheid werkt, het ziet oorzaak en gevolg zoals het is, en dat er geen ontsnappen aan is, maar het ziet dat er iets is dat onaangetast is door al die oorzaak en dat gevolg, en hoe meer het dit ziet, hoe meer het verantwoordelijkheid neemt, niet enkel om jouzelf daarmee in contact te brengen, maar ook anderen tot zien te brengen.

Als er zien is van oorzaak en gevolg, dan wordt de keten onderbroken voor wat toekomstige gevolgen betreft, maar niet om gevolgen die al gebeurd zijn. Het gevolg is dan gewoon geen nieuwe oorzaak meer, dat betekend het doorbreken van de keten, het gevolg daar had niemand schuld aan, maar er moet wel iemand voor opdraaien. Maar wat ook gezien wordt is, dat die iemand en het opdraaien ervoor, geen impact heeft op dat wat niet komt en gaat en niet onderhevig is aan oorzaak en gevolg. En door dit zien ontstaat er geen nieuwe oorzaak uit het gevolg dat al ontstaan was uit eerdere oorzaken en gevolgen.

Zoiets


4
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 17-09-2019 15:31 »
Maar ik hoef het me niet aan te trekken als hij verder is dan ik.  Ik bekijk jouw zienswijze en als ik iets zie om me aan op te trekken dan is het goed.  Maar ik hoef je niet in te halen.

Ik schep geen verwachtingen in mijzelf.  Ik onderzoek, vooral ook omdat ik het leuk vind.  Op een gegeven moment kreeg ik de smaak te pakken.  Er gaat van 'dat’ een aantrekkingskracht uit.

Een onderzoek-stimulerende groet voor jou en iedereen die dit leest.

Fijn dat je het ook leuk vind, ik ook!

En bedankt voor de stimulerende groet.
Een onderzoek-stimulerende groet terug voor jou en ook aan iedereen die dit leest

En p.s. hoewel ik je wel begrijp en akkoord ben met wat je zegt, valt er in werkelijkheid toch wel niets of niemand in te halen, ook dat er hectometerpaaltjes zijn is een illusie, alles dat we denken te moeten bereiken, is er al, en dat is geen millimeter verwijdert van waar jij of ik of iemand anders nu al is.

Het enige dat er gebeurt is dat wij, jij, zowel als ik, zowel als iedereen hier, dit voortdurend over het hoofd zien, en daarom is het zinvol dat wij, jij, ik, iedereen, ons hier af en toe attent op maken. Dat is de rijkdom van een forum!

Mekaar stimuleren om te onderzoeken, zodat we steeds opnieuw en steeds vaker ontdekken dat er eigenlijk niets te ontdekken valt. Dat is fun, niet waar?
:D

Tot later, ik ga weer even in beschouw en onderzoek modus,

Dorje.


"Zelf-ontstaan bewustzijn is nooit echt verduisterd, dus bewustzijn van rigpa (zuiver gewaarzijn, heldere leegte) kan niet gegenereerd worden; iedereen leeft al op mijn niveau, dus er is geen bestemming te bereiken door middel van vooruitgang. Ik omhelst het al en alles, dus kan er geen pad zijn dat naar mij leidt."

Vertaald naar het Nederlands uit "Natural Perfection. Longchenpa's radical Dzogchen."


5
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 17-09-2019 10:47 »
Beste Leegte,

Ook ik ben het eens met jou, zowat wat betreft alles dat je schreef, zelfs dat wat betreft Boeddha/Hitler. Maar ik zou hier toch voorzichtig mee zijn op een Boeddhistisch forum. Als je niet kan vatten wat hier aangewezen wordt, nl. de leegte (non-dualiteit), of als je dit verkeerd zou opvatten, dan kan dit een enorme weerstand uitlokken, en op een bepaald vlak is dit ook wel terecht. Want dat er geen verschil is tussen Boeddha en Hitler, tussen goed en kwaad, is maar één kant van de waarheid, het is de waarheid van de leegte. Om tot de realisatie van de leegte te komen, om tot wijsheid te komen, is het nodig om door alle tegenstellingen heen te zien, maar dan zonder het onderscheidende perspectief te verwerpen. Om het even voelbaar te maken: vanuit leegte gezien maakt het niet uit of je nu als een Boeddha of een Hitler verschijnt, beiden zijn in werkelijkheid leeg aan Boeddha én Hitler, leeg aan goed en kwaad, en door dit in te zien, bevrijdt je jezelf van zowel Boedddha, Hitler en jezelf, van alle identificaties, alle oordelen en alle tegenstellingen. Maar relatief gezien, maakt het wel degelijk uit of je nu aan anderen (want dat is het relatieve: een ik die verschijnt t.o.v. het andere, de anderen) verschijnt als een Boeddha of een Hitler. De gelijktijdige realisatie dat je niets bent (wat beweegt tot bevrijding uit het zelf), en de realisatie dat je alles bent (wat beweegt tot het bevrijden van, als ik het zo even mag uitdrukken: alle andere delen van jezelf die nog niet gerealiseerd hebben dat ze niets zijn), en de realisatie van dat je (tijdelijk) de beweging bent tussen beiden, zal toch maken dat je bewogen zult worden om eerder als een Boeddha, dan als een Hitler te verschijnen.

Realisatie is niet het ene perspectief (het relatieve) vervangen door een ander perspectief (het lege of het volle perspectief). Dit zou geen realisatie zijn, het zou gewoon een inwisselen zijn van de ene fixatie door de andere. Realisatie is vrij komen van elke fixatie, en dus verschillende perspectieven tegelijk kunnen aanhouden.

Ik vind het prachtig hoe dat Nissargadatta Maharaj, een grote wijze uit de Advaita traditie, dit verwoord heeft:

"Wanneer ik naar binnen kijk en ik zie dat ik niets ben dat is wijsheid. Wanneer ik naar buiten kijk en ik zie dat ik alles ben, dat is liefde. En tussen die twee beweegt mijn leven.

Hierin zitten drie perspectieven in: het perspectief van de leegte, en het perspectief van de eenheid, die beiden twee facetten zijn van het absolute perspectief, en dan het perspectief van de dynamiek die zich voordoet tussen beiden (het relatieve perspectief). Let er op er staat wel degelijk "mijn", hoewel er in leegte en in alles geen "mijn" te vinden valt.

Dzogchen verwoord dit ook mooi, ik heb het al meerdere keren aangehaald: Hoewel het ik/mijn/mijn-zelf leeg is, verschijnt het wel degelijk, maar wat verschijnt verdwijnt ook weer, echter dat neemt niet weg dat het tijdens het verschijnen wel degelijk ook aan andere ik/mijn/mijn-zelven verschijnt, die hierdoor bekneld kunnen worden (verschijning in de vorm van een Hitler) of er door bevrijd kunnen worden (bevrijding in de vorm van een Boeddha).

Het is dus niet alleen de ontdekking niets te zijn (realisatie van de leegte), maar juist ook die verbondenheid met het alles (realisatie van de liefde) die beiden bewegingen mogelijk maakt: het stukje bevrijden dat gevangen zit in het zelf dat verschijnt als "mijn", én het bevrijden van alle stukjes die anders achter zouden blijven, juist omdat ze gerealiseerd zijn als "dat ben ik ook".

Onderschat het Boeddhisme niet, het kent een lange geschiedenis van diepe contemplatie en onderzoek en het delen en verfijnen van dit onderzoek. Onderzoek naar wat allerlei technieken, allerlei vormen van ontwaken, volledige en onvolledige met je kunnen doen. Je kan ontwaken tot de leegte, je kan ontwaken tot de eenheid, maar Boeddhisme is daar zeer duidelijk in: als je ergens in blijft hangen, hoe bevrijdend ook, zelfs in het perspectief waar er niemand meer is die ergens kan blijven hangen, kan dit nooit een totale bevrijding zijn. De totale bevrijding kent geen fixaties meer, niet in leegte, noch in het al, noch in de beweging hiertussen. En Boeddhisten gaan voor totale bevrijding (zoals de Boeddha het uit liefde heeft aangewezen), zonder compromissen.

Dit toch even ter aanvulling, waarmee ik dus niet bedoel dat jij dit over het hoofd zou zien. Ik wil gewoon tegemoet komen aan de reactie die dit bij anderen kan geven en één en ander in een breder perspectief plaatsen.

Maar, ik was het zowat eens met alles, behalve dit:

We moeten ons niet te veel aantrekken van waar anderen mee bezig zijn.  Die kunnen op een vlak opereren waar we zelf nog niet aan toe zijn.

Mijn ervaring is juist dat het zeer inspirerend kan zijn door te kijken en te luisteren waar anderen mee bezig zijn. Inspireren is niet leren of iets overnemen. Inspireren is zoals het woord het zegt je spirit, je geest, een beetje laten optillen. Als je een onderzoekende instelling hebt, kan het juist erg bevorderlijk zijn om even mee te kijken over de schouder van een ander, dat kan een andere persoon zijn, of een andere traditie. Ook de Boeddha heeft het warm water niet helemaal zelf uitgevonden. Hij heeft gekeken en geluisterd naar vele anderen, maar op een onderzoekende manier, niet op een aannemende manier. Hij is er mee aan de slag gegaan, zelf op onderzoek gegaan. Hij is niet eerst onder de boddhiboom gaan zitten en dan alles op eigen kracht, zonder afgeleid te zijn van wat anderen zeggen en doen, tot realisatie gekomen. Neen, hij heeft alles wat anderen deden en zeiden, onderzocht, en het is dankzij heel dat proces dat hij uiteindelijk onder de Boddhiboom is gaan zitten en tot nog een diepere realisatie is gekomen. Hetgeen hij gezien en gehoord heeft van anderen was geen belemmering, maar een katalisator.

En zo kan ook het kijken waar hij mee bezig was en het luisteren naar wat hij te vertellen heeft, of waar deze lange traditie van onderzoek, die daar weer op verder gebouwd heeft, mee bezig is geweest en te vertellen heeft, of waar andere tradities mee bezig zijn (bijvoorbeeld advaita, Nissargadatta Maharaj) en te vertellen hebben, ons behoeden om ergens in gefixeerd te geraken. En niet alleen dat, het kan ons ook optillen, ons onderzoek net iets verder doen reiken, doordat het ons inspireert. En doet het dat niet, werpt het bij ons weerstand, ongenoegen onbegrip of tegenkanting op, dan hebben we toch nog iets om te onderzoeken waarom het dit effect heeft op ons. Het kan natuurlijk terecht zijn, maar het kan altijd ook een reactie zijn op wat we nog niet kunnen vatten, en dat kunnen we maar ontdekken als we blijven onderzoeken, als we open blijven en niet direct de deur dichtslaan of iets buiten sluiten.

Wij als volwassenen willen ook controle hebben, terwijl controle net zoals hebzucht werkt.  Het zijn onverzadigbare behoeftes, welke alleen maar tot meer hebzucht en/of controle leiden.  Waarom zouden we dat onszelf aan willen doen?  Het geeft alleen maar meer hechting aan van alles en  nog wat.

Misschien omdat we nog niet klaar zijn om die controle los te laten, om die hechting los te laten?
Als ik aan mijn dochter van 10 zeg: "Eigenlijk besta je niet", ook al heeft ze hier oren naar, ook al raakt het iets van herkenning in haar (vroeger keek ze naar de spiegel en vroeg zich af wie van beiden nu werkelijk zou bestaan), werpt ze mij steevast terug "maar papa, zeg toch zoiets niet, ik wordt daar bang van, stop daar mee". Ik zeg zulke dingen dus nooit meer. Want ze heeft gelijk, en ik heb ongelijk om haar iets te willen doen inzien dat contraproductief gaat werken voor haar ontwikkeling en ontdekking van haar zelf, ook al zou dit best ooit leiden tot de ontdekking dat dat zelf niet terug te vinden is.

Controle en hechting zijn niet negatief op zich, relatief gezien heeft het wel degelijk zijn nut, het is door de hechting aan lichaam, dat we onszelf in leven houden. Het is door controle te willen hebben op de situatie (een dak boven ons hoofd bouwen om ons te beschermen tegen ongure weersomstandigheden enzovoort...) dat we onzelf en ons gezin in leven houden. En daar is niets mis mee, het zou mis zijn, als dat opeens zomaar wegvalt. We doen dit onszelf niet aan, we doen dit voor onszelf, alleen, als we op een bepaald moment geen breder perspectief gaan ontwikkelen, gaat dit "voor onszelf zorgen" op den duur tegen ons werken, en daarom is er een tijd voor volwassenheid, spirituele volwassenheid, waarbij we dus ook geen spiritualiteit meer gaan gebruiken om onze behoeftes nog meer te bevredigen, noch meer controle te gaan krijgen over de zaak (controle over onze geest en over onze rust en over ons geluk), maar dat we spiritualiteit gaan gebruiken om die overlevingsmechanismen te gaan doorzien en te zien dat we ze niet meer nodig hebben. Als we realiseren dat we niets zijn, hoeft er niets in leven gehouden te worden, als we realiseren dat we alles zijn, dan is er een verbondenheid met alles en iedereen en onstaat er van daaruit dan een nieuwe motivatie om dat wat tussen dit niets en alles beweegt, zolang mogelijk bewegend te houden ten behoeve van dit alles en iedereen, maar zonder de beknellingen die het gewoonlijk regeren (omdat die als leeg zijn doorzien).

Zo is er voor alles een tijd. Een tijd om te overleven in het leven, een tijd om het leven en het overleven te ontrafelen, een tijd om terug met het leven en dus ook terug met overleven te verbinden en een tijd om het inzicht in het leven terug te geven aan het leven tot dat het nieuwe overleven zichzelf uitdooft. Geen enkele stap kan je overslaan, hoe zinloos de stap ook lijkt. Je kan alleen maar in stappen blijven hangen.


Onverminderd onderzoekende groeten,

Dorje.




6
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 16-09-2019 09:37 »
Zoals ik het ervaren heb is het mogelijk om bewust te zijn van de droomstaat én de droombeelden te bekijken én bewust te zijn van het kijken zelf.

Zoals ik het ervaar is het mogelijk om bewust te zijn van de droomstaat en de droombeelden te bekijken en bewust te zijn van het kijken zelf (beschouwen), maar niet als dit beschouwen tot een volledige terugtrekking van engagement met de droom wordt. Mijn ervaring is dan dat je de droomstaat niet kan aanhouden: dat je wakker schiet of in diepe slaap gaat. Vandaar dat ik manieren heb gezocht en gevonden om tegelijk beschouwend en tegelijk op één of twee vlakken (blijven kijken en blijven bewegen met de armen bijvoorbeeld) geëngageerd te blijven in de droom, de droomstaat en het beschouwen erin langer aan te houden. Maar jouw ervaring kan natuurlijk anders zijn.

Mooie reflectie trouwens over dat kijken vanuit de leegte. En ik vermoed dat het enigsinds verband houdt met het bovenstaande: wanneer je niet meer geëngageerd bent met de droom, wanneer het bewegen en het kijken zou stoppen, dan stopt niet alleen de droom, maar stopt ook het opwekken van een ik-gevoel, en val je in de diepe slaap, of wordt je juist wakker, afhankelijk van hoeveel uur slaap je al hebt gehad.

Vandaar, wat mijzelf betreft toch, vind ik het nuttig om enige geëngageerdheid met de droom levendig te houden (maar wel tot een minimum te beperken), opdat de droom en dat ik-gevoel waarop bewustzijn kan rusten en on-line kan blijven, levendig blijven, omdat, wat mijzelf betreft toch, ik er (nog) niet in kan slagen (toch niet in de slaap) om dat bewustzijn on-line te houden als droom en ik-gevoel volledig wegvallen, wat er dan bij mij gebeurd is dat ik volledig onbewust ga (diepe slaap) of volledig bewust wordt (fysiek wakker worden). Vandaar verkies ik de droom te stabiliseren (door dat minimaal maar toch noodzakelijke engagement ermee te voorzien), om dan de droom en dat ik-gevoel "bewust" te gaan onderzoeken en de identificatie ermee los te weken door dat ik-gevoel los te weken op dat ene vaste droomlichaam, dat is droomyoga. Het loslaten van de droom en de dromer en toch bewust blijven, dat is slaapyoga, en veel moeilijker.

Wat die geheimen betreft, mijn beste Leegte, volgens mij zijn dat beschermingsmechanismen, je kan maar dingen vatten, waar je klaar voor bent om ze te vatten, kom je in de buurt van iets te vatten, waar je niet klaar voor bent, dan treedt er een onbewust mechanisme in gang om je te beschermen tegen dit te vatten, en maar goed ook. Als je bijvoorbeeld al volledig (100%) zou vatten dat je werkelijk niet bestaat, voor je er echt klaar voor bent, dan zou je in totale chaos of angstpsychose terecht komen. Vandaar volgens mij is er niemand/niets die iets geheim houdt, wat nog geheim is, is wat je als het ware geheim houdt voor jezelf, ter bescherming van jezelf. Hoe meer je los komt van dit zelf, hoe minder de beschermingsmechanismen zich tegen iets kunnen keren, hoe meer dat wat zichzelf geheim hield, in openbaring komt. En het mooie is, deze mechanismen kunnen niet bewust omzeild worden, want die bewuste omzeiling is het voeden van het zelf waar de mechanismen zich op richten. Het is maar als de gefixeerdheid op dit zelf begint af te nemen,  dat de mechanismen geen vat meer hebben op iets, en dit gebeurt maar als je klaar bent om die gefixeerdheid op dit zelf los te laten, iets wat je ook weer niet bewust kan doen. Tot zolang kan je dit zelf en de gefixeerdheid erop gewoon onderzoeken en dit onderzoek, het onderzoeken wat er al is (niet het verwerven van er nog niet is), kan je paradoxaal wel meer en meer klaar maken opdat de gefixeerdheid zichzelf gaat beginnen loslaten en de geheimen zichzelf niet meer geheim houden.

En inderdaad, in de bewuste droom is het denken even on-line als in het waak-leven, ik noem dit denken "zelfreflectie", deze is afwezig tijdens de gewone droom. In de gewone droom reageren we eerder als dieren, zonder te reflecteren op wat er gebeurt, gewoon puur instinctmatig. Als er iets beangstigend gebeurd, gaan we vluchten, als er iets aantrekkelijk gebeurd gaan we er op in, zonder nadenken (reflecteren). Maar als je je opeens bewust wordt van de droom, dan kan dit maar doordat deze zelfreflectie weer on-line is gekomen (wat het normaal gezien nooit doet tijdens de slaap), dat maakt het herkennen van de droom als droom juist mogelijk. En dan kan je, net als in het waakleven, gaan nadenken over wat je waarneemt en hoe je daar op gaat reageren, en dan kan je tegen je instincten ingaan, en je bijvoorbeeld omdraaien naar dat waar je in de gewone droom van wegliep en er de confrontatie mee aangaan.

Bij kinderen gebeurd dit soms spontaan, het bewust worden in de droom temidden van een nachtmerrie. Ik hoorde onlangs het verhaal van iemand wiens kind altijd enorme nachtmerries had, nl. altijd hetzelfde: een clown die achter haar aanliep. Maar op een bepaalde nacht kwam haar zelfreflectie on-line, en bedacht ze "ik weet eigenlijk niet waarom ik van die clown wegloop en waarom die achter mij aanloopt." en ze draaide haar om en vroeg gewoon aan de clown: "waarom loop jij eigenlijk achter mij aan?", waarop de clown antwoorde "ik wil je zo graag deze ballonnen geven", waarop het meisje verbaasd de ballonnen in ontvangt nam en de clown sindsdien nooit meer in haar dromen heeft gezien. Het probleem van de nachtmerries was van de baan.

Ik maak er van: ze was klaar om de illusie van haar angsten te doorzien, misschien, wie weet, als ze dit al doorzag voor ze er rijp voor was, dan zou het idee dat angsten illusie zijn ook het tegenovergestelde effect kunnen hebben, namelijk dat ze er geen controle over had en zou dit juist nog meer angst geven. Haar beschermingsmechanisme gaf haar nog die controle door er van weg te lopen, tot ze er rijp voor was de confrontatie aan te gaan en het geheim (illusies bijten niet, en waanneer je ze als illusie ziet, dan hebben ze ook geen controle meer over jou) in ontvangst te nemen.

Geheimloze groeten,

Dorje.



7
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 14-09-2019 22:16 »
Het komt misschien ook omdat ik het, eerlijk gezegd,  ergens toch ook een beetje een primitieve voorstelling vindt dat er allerlei mentale lichamen in paralowa wachten op een karmische match en dan, als het ware afdalen en zich weer verbinden met de bevruchte eicel.

:D

🙏




8
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 14-09-2019 14:26 »
Ik schrijf wel graag over dit onderwerp. Vroeger, toen ik er veel mee bezig was, heb ik er nog lezingen en workshops rond gegeven. Als je dat doet, moet je het wel grondig onderzoeken, dus daar heb ik in der tijd veel tijd en energie in gestoken.

Wat je schrijft, je niet te focussen op de droom, daar kan ik uit eigen ervaring tegen in brengen dat het haast onmogelijk is bewust te blijven op de droom, als je er niet op focust. Mijn ervaring is juist dat je je luciditeit maar kunt handhaven door je erg te richten op de droom, door je er in te engageren. Ik heb met vanalles geëxperimenteerd, zelfs met met mediteren in de droom, maar dan verloor ik steevast ofwel de droom (werd ik wakker) ofwel de luciditeit (het besef dat het een droom was).

Ik heb wel gelezen dat sommigen er in slagen van bewuste droom over te gaan naar bewust zijn in diepe slaap, juist door niet meer op de droom te focussen, maar dan moet je bewustzijn al zo verfijnd ontwikkeld zijn dat het bewust kan blijven zelfs als alle ervaren wegvalt, want dat gebeurt er als je niet meer focust op de droom, dat het niet meer in stand wordt gehouden, gaat vervagen en uiteindelijk wegvallen dan.

Daarom heb ik manieren gezocht om toch beschouwend te blijven en toch betrokken te blijven in de droom, op die manier kon ik langer mijn bewustzijn bewaren en toch experimenteren met meditatieve toestanden. Ik deed dit bijvoorbeeld door wel in meditatie houding te gaan zitten, met mijn droomlichaam, maar met de droomogen geopend, zodat er visuele indrukken bleven binnenkomen en tegelijkertijd bewegende bewegingen te blijven maken met mijn droom-armen, zodat er ook tactiele indrukken bleven binnen komen, en ik toch beschouwend kon blijven zonder dat ik helemaal onbewust ging of wakker schoot doordat er geen indrukken meer waren. Maar later ben ik gaan beseffen dat gewoon bewust zijn in de droom al meditatie is op zich, je bent dan al helemaal teruggetrokken in de geest, alles wat je dan tegenkomt is dan jouw geest, dus kan je die geest gaan verkennen zoals het zich voordoet.

In de droomyoga adviseren ze niet zozeer te mediteren in de droom, maar de droom als meditatie te gebruiken om los te komen aan je vaste conditioneringen. Bijvoorbeeld om los te komen van de enorm sterke gewoonte om steeds volledig geïdentificeerd te zijn met een lichaam, iets wat zich in de droom nog steeds voordoet. Ook als je helemaal bewust bent in de droom, blijft je geest vanuit die sterke conditionering een lichaam creëren, dat even echt, of zelfs echter voelt, als je fysieke lichaam. Om los te komen van die conditionering kan je het dan bewust gaan veranderen, bijvoorbeeld je kan je lichaam heel groot maken, dan heel klein tot het maar een stip is, je kan ook je lichaam gaan veranderen in een boom, een rivier, of je lichaam opsplitsen in twee, vier, oneindig lichamen. Op die manier kan je actief je sterke identificatie met hetgeen je normaal als je lichaam ervaart, wat losweken. Ook mededogen ontwikkelen en manta's reciteren wordt geadviseerd in de droom-yoga, doordat je de beknellende beperking niet meer hebt van je fysieke lichaam in de droom, kunnen deze zaken veel dieper op je geest inwerken.

Maar dit klinkt misschien allemaal wat te simpel, zo eenvoudig kan het toch niet zijn? En dat klopt, zo eenvoudig is het nu ook weer niet. Je moet eerst al bewust worden in de droom. Heel veel aandacht hebben voor je dromen (ze opschrijven of bespreken met familieleden) en bepaalde oefeningen doen overdag, kunnen de kans hiervoor vergroten. En dan is er nog het moment dat je opeens beseft dat je aan het dromen bent, dan moet je ook nog herinneren wat je je voorgenomen had om te beoefenen. Raar genoeg lukt dit nog wel soms, soms kan je je zelfs herinneren waar je ligt te slapen en wat je voor het slapen gaan allemaal hebt gedaan, inclusief dus je voornemen om dit of dat te doen als je tot besef zou komen van je droom. En dan moet je nog je droom stabiliseren, zodat je er niet weer onmiddellijk uitvliegt (door wakker te worden), en als dat allemaal gelukt is, dan kan je beginnen met oefenen, maar ook dan kan de droom (je eigen geest dus) je proberen af te leiden door een mooi meisje langs te sturen bvb die wel graag een babbeltje met je wil slaan en wie weet nog wel wat meer, of door iets angstig op je af te sturen en ga zo maar door. Als je al die afleiding links laat liggen, dan kan je pas gaan oefenen in de droom. Dat is een realistischer beeld van hoe het er aan toe gaat.

En om het nog beter in perspectief te brengen: vroeger toen ik er heel intens mee bezig was, werd ik hooguit twee, maxium drie keer per weeks even lucide in mijn dromen, en duurde die lucide momenten vaak niet meer dan 5 minuten. Dus niet veel tijd om met al dit bovenstaande te gaan experimenteren dus.

Maar omdat het dus teveel van mijn tijd vroeg, en ik op den duur te gefascineerd werd door de droomervaring op zich, heb ik het losgelaten. Ik krijg nu nog wel drie of vier keer per jaar eens spontaan een bewuste droom, maar meer ook niet.

Zoals onlangs had ik er nog eens één, spontaan, maar eigenlijk wel de meest indringende bewuste droom ooit. Nu, ja, niet helemaal "bewuste droom", want ik was niet bewust dat ik aan het dromen was, ik dacht dat ik echt gestorven was, maar was wel volledig bewust, maar ik dacht dus echt dat ik bewust was van de ervaring na de dood.

Ik droomde dus, maar dat wist ik toen nog niet, dat ik voelde dat ik ging sterven, ik wou nog afscheid nemen van mijn gezin, dus snelde ik naar huis, schreeuwde hen nog toe dat ik ging sterven, maar dat ze zich geen zorgen moesten maken, dat het allemaal goed ging komen met mij. En dan voelde ik mijn lichaam in elkaar storten. Net als bij de overgang van waken naar slapen, voelde ik mijn lichaam uitschakelen, en dan allerlei rare sensaties, schokken en beven, en het als het ware afscheuren van het lichaam, tot ik in de lucht zweefde met een illusoir lichaam. Ik herkende meteen de toestand, dit was net hetzelfde als in een lucide droom (alleen wist ik toen niet dat het ook echt droom was en niet echte dood, op dat moment dacht ik echt dat ik echt gestorven was), hoe dan ook, ik was helemaal bewust, ik kon doen wat ik wou. Het eerste wat ik deed was de lucht in vliegen, maar er overviel mij opeens een zwaarte die mij naar beneden trok de aarde in. Ik werd als het ware de aarde in gezogen, en hoe dieper ik in de aarde zakte, hoe enger, beknellender het werd, ik hoorde zelfs duivels gekerm, ik werd bijna overmeesterd door angst, tot ik mij herinnerde hoe ik in lucide dromen had geleerd terug omhoog te vliegen als ik zwaar werd, door hoog te gaan zingen, dus ik begon heel erg hoog te zingen, en ja… ik steeg terug omhoog, de aarde uit, weer de lucht in, ik bleef hoger en hoger zingen tot ik hoog boven besneeuwde bergtoppen vloog. Ik had het gevoel dat ik nog veel hoger kon, weg van de aarde, maar toen ervaarde ik opeens dat dat hoog vliegen ook maar illusie was, het gaf een beter gevoel, ruimer, aangenamer, maar ik realiseerde mij dat het maar een gevoel was, en dus iets dat komt  en gaat. Op dit gevoel moet ik mij niet toeverlaten, kwam dan in mij op, dat is illusie, dus liet ik mij bewust terug vallen naar de aarde… ik viel en met een slag, die ik doorheen heel dat illusoir lichaam voelde, de aarde in en kwam daar weer dat bekneld gevoel op, die duivelse geluiden en zelf iets dat op pijn leek, maar niet meer de angst, integendeel ik liet mij bewust opgezogen worden door de aarde, steeds dieper, en bleef desondanks in rust, in vrede, de bekneldheid, hoewel wel gevoeld, raakte het deze rust en vrede niet, en als ik even later uit nieuwsgierigheid terug omhoog vloog, kon die ruimtelijkheid en vrijheid en het goede gevoel van het in de lucht vliegen deze rust en vrede ook niet raken. En dat voelde erg bervijdend. Maar opeens hoorde ik geklop. En meteen kwam er in mij op dat men mij probeerde te reanimeren en dat ik het kloppen en duwen op mijn hart hoorde. "Ik moet snel terug mijn lichaam terugvinden", dus ik vloog intuïtief de richting uit waar mijn lichaam zich leek te bevinden, en  ik vond het en voelde mij er meteen weer ingezogen worden. Maar hierbij verlies ik ook de helderheid, en kwam ik dus in een gewone droom terecht. Het verhaal in die droom ging gewoon verder, maar ik was mij niet meer bewust, dus alles ging zoals in een gewone droom, waarbij de droom jou eigenlijk leeft. Het had wel nog allemaal betrekking op de ervaring ervoor en ik droomde als het ware dat ik mij herinnerde wat er gebeurd was en dat ik weer tot leven gekomen was, maar zonder zelf-reflectie, zonder helder bewustzijn. In de droom bleek het dan nog zelfs dat ik in een verkeerd lichaam gekropen was enzo, maar, gezien ik niet mee helder bewust was, werd dit allemaal maar aanvaard en niet over gereflecteerd. Uiteindelijk werd ik wakker uit de droom. Ik ben wel even helemaal door elkaar geschud geweest door deze droom, een dag lang heb ik grotendeels voor mij uit zitten staren en zitten verwerken wat het allemaal met mij had gedaan, op dat moment was ik erg onverschillig over wat er gebeurde, goed of slecht, aangenaam of onaangenaam, ik bleef beschouwend in een gelijkmoedige toestand. Maar de volgende dag was alles weer als voorheen, en nu nog, en stel ik vast dat ik nog steeds wat afkeer heb van onaangename situaties, en nog steeds aangetrokken ben tot aangename situaties, maar ik kan er wel iets gemakkelijker doorheen zien, en dus het onaangename of het aangename relativeren.

Waarom ik dit nu deel, ik weet het niet, het is gewoon gebeurd. Jullie zijn er iets mee of niet.

Hoe dan ook, toch nog iets over dat "ijle" lichaam: in de waakstaat wordt het fysieke lichaam gebruikt voor zintuiglijk waarnemen. In de droomstaat niet, maar wordt, uit gewoonte, dit zintuiglijk waarnemen in de ervaring helemaal nagebouwd rond een illusoir lichaam. Het "ijle" lichaam, hoewel het als even echt wordt ervaren als het fysieke, alleen je weet (in een bewuste droom toch) dat het geen echt lichaam is, en niet de beperkingen deelt van een echt lichaam (vandaar dat je er dus mee kunt vliegen, en door droomobjecten heen kan stappen), is daar enkel uit gewoonte, conditionering, omdat bewustzijn zonder zintuiglijke ervaring tot dan toe nog nooit ervaren is. Dus ofwel bouwt de ervaring zich na, en kan je bewust blijven dankzij deze ervaring, ofwel, als dit niet gebeurt, ga je onbewust (val je in slaap). Gewone droom is eigenlijk je bewustzijn dat uit gewoonte weer tot ervaren komt, maar omdat er geen informatie komt van het lichaam, bouwt het alles wat een lichaam ervaart illusioir na, opdat het bewustzijn zich op iets, een ervaring kan richten, dit duurt een tijdje, en dan gaan we weer bewusteloos (diepe slaap). Bewuste droom is wanneer dit bewustzijn gewoon niet in minimale autonome staat is, maar helemaal online is gekomen, als dit gebeurt terwijl het lichaam nog slaapt, dan gaat de droom die al opgebouwd was, gewoon verder, alleen ben je je er dan volledig bewust van en heb je in min of meerdere mate (afhankelijk van hoe helder je bewustzijn online is gekomen) ook gewoon toegang tot je geheugen, zoals in de waaktoestand, vandaar dat je dingen die je voorgenomen had kan herinneren en dus ook bewust uitvoeren.

Ik heb experimenten gedaan met zintuiglijk ervaringen in de bewuste droom. Bijvoorbeeld je kan echt iets proeven en de smaak heel intens beleven, je kan zeker vanalles voelen in de droom, er is zelfs pijn, maar die voelt doffer aan als in het echt, niet zo doordringend, er is ook genot, geluiden worden ook waargenomen als echt en wat je ziet, ziet er op één of ander manier zelfs echter uit als in de waaktoestand. Je kan ook wegkijken en terugkijken en toch blijft dat waarvan je weggekeken hebt dan gewoon op zijn zelfde plaats (vaak wel met lichte wijzigingen in de details), het beeld dat je creëert (of beter dat zich creëert, want dit gebeurt automatisch, vanzelf, zonder dat je iets of wat moet voorstellen) in je geest heeft dus echt wel een zekere stabiliteit, tenzij dat je het bewust anders wil. Dus als je zegt ik ga met mijn handen voor mijn ogen en als ik ze weg trek wil ik een ander landschap zien, dat gebeurt dat hoogstwaarschijnlijk ook zo. Heel veel heeft dus te maken met verwachting, je ervaart wat je verwacht.  Maar het leuke is dat als je niets verwacht, gewoon verwacht "ik zal achter deze hoek nu opeens een heel ander landschap zien", zonder het zelf in te vullen, dan verrast de droom jou door zelf een landschap samen te stellen (waarschijnlijk wel op basis van je herinneringen, maar zonder dat je ze zelf ophaalt, of dit stuurt). Dat werkt zelfs beter dan zelf te veel in te willen vullen, waardoor je meestal echt wakker wordt. Dus bewust dromen is een subtbiel evenwicht van je onbewuste zijn gang te laten gaan en er toch bewust in te bewegen, het te verkennen, ontdekken. Eigenlijk loop je tijdens een bewuste droom gewoon bewust rond in je onbewuste.

Lucide groeten,

Dorje.
 


9
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 13-09-2019 23:19 »
Voor de geïnteresseerden onder ons die ervaren zijn met meditatie, men kan ook bewust aanwezig zijn in de droomstaat.  Dit heeft als voordeel dat het fysieke lichaam niet meer wordt waargenomen.  Het betekent wel (vermoed ik) dat er geen hechting (gehecht zijn aan) meer is aan het lichaam.

Ik heb hier toevallig redelijk wat ervaring mee gehad, ik ben vroeger vaak bezig geweest met Lucide dromen en later meer de Boeddhistische variant: Droomyoga.

Het is inderdaad zo dat je dan volledig bewust bent en er toch geen fysiek lichaam is, er is enkel droom, en de droom gaat gewoon door, ook al besef je plots dat je aan het dromen bent. Ik durf echter niet zeggen dat dit de hechting aan lichaam doet verminderen, misschien wel een beetje aan fysiek lichaam. Maar het kan echter de hechting aan ervaren en dit kan evengoed of zelfs intenser via het ervaren van een droomlichaam, juist versterken.

Buiten dat heb ik er erg veel uit geleerd, over hoe geest en identificatie werkt, hoe illusie werkt. Het is dus zeker een zinvolle praktijk, als je niet verslingerd geraakt aan de ervaring.

Er bestaat trouwens ook slaapyoga, bewustzijn bewaren zelfs in de diepe slaap, maar dat is veel moeilijker en is mij noot echt gelukt (wel het bewust blijven van het in slaap vallen proces), dus daar kan ik niets zinnigs uit eigen ervaring over vertellen. Dat lijkt mij echter wel een veel sterker onthechtend effect aan lichaam/ervaring te hebben,

Bewuste groeten,

Dorje.



10
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 13-09-2019 15:31 »

En om er toch nog een Dzogchen draai aan te geven, die kunnen toch zo goed draaien, vind ik:
Het "ik ben" is leeg, maar hoewel leeg, verschijnt het wel. Alleen wat verschijnt, verdwijnt ook weer. Daarom is het leeg, maar dat wil niet zeggen dat het niet verschijnt, dat doet het wel degelijk.


Mooi toch, niet dan?

Nou eigenlijk niet, Dorje.  Je beweert dat 'ik’ verschijnt.  Maar alles wat verschijnt kan ik zien.  En ik kan 'ik’ niet zien.

Ik waag het er op om het oneens met je te zijn.  Dat wat we 'ik’ noemen is geen verschijnsel.  Afgezien natuurlijk van ik als uiterlijke verschijning.  Maar dat begrijp je wel.

Fijn, toch iemand die risico's neemt, iemand die schaatst!

Maar, leegte, denk je ook niet dat het wel weer zal liggen aan waar jij en ik mee verwijzen met het woord "ik"? Als jij er mee verwijst naar "niets", dan ben ik het met je eens dat het niet verschijnt. Meestal wordt "ik" echter gebruikt om naar iets te wijzen, en dat iets verschijnt sowieso, of het nu gezien wordt door jij of mij of niet.

Maar als je met "ik" de waarnemer bedoelt, ook al kan de waarnemer zichzelf niet waarnemen, dat wil nog niet zeggen dat de waarnemer zelf niet verschijnt en verdwijnt. Neem een oog, een oog kan zichzelf niet zien, maar als dit oog hieruit zou concluderen dat het zelf niet komt en gaat… tja…

In die zin, het is niet omdat de waarnemer zichzelf niet kan zien, dat het kan concluderen dat het er altijd is. In diepe slaap bijvoorbeeld is er geen waarnemer, en in de droom en bij het ontwaken verschijnt de waarnemer terug. Hoewel de waarnemer zichzelf dus niet kan zien, zegt dit niets over de onveranderlijkheidsstatus van de waarnemer. De waarnemer komt en gaat, of het dit nu zelf kan zien of niet, het is dus een verschijnsel. Het is het waarnemen, of juister de mogelijkheid tot waarnemen (Citta) die niet komt en gaat. De waarnemer zelf kan maar verschijnen in… niets (Citta, de mogelijkheid tot verschijnen)… En het is door het niets, ook wel eens aangeduid als Citta, dat het verschijnen en verdwijnen maar kan gebeuren en gekend kan worden, maar dit niets, is niet ik, niet mijn, niet mijn zelf, het is geen object, noch subject, het is niets. Vandaar het verschijnen van de "ik ben" verwijst naar het niets waarin het verschijnt, het is dus even leeg als dat waarin het verschijnt, maar, anders dan de leegte waarin het verschijnt, verschijnt het wel, terwijl het niets niet verschijnt, maar het verschijnen mogelijk maakt.

Maar ik heb het gevoel dat je dit ook wel bedoelt, toch voor de duidelijkheid nog even uiteengezet.

En ik heb getwijfeld om hier op in te gaan, want we belanden hierdoor in een haast filofosische discussie, en dat heeft met interpretatie en duiden wat je interpreteert en hoe je woorden gebruikt te maken, maar niet met het proeven van de realiteit zelf. De smaak daarvan kan je niet exact beschrijven, je kan alleen maar aansturen op zelf te smaken en de smaak steeds te verdiepen, en niet te snel conclusies te trekken.

Voor mij zit de smaak in het wegvallen van het referentiepunt. Het referentiepunt noem ik het "ik ben", dat, waarnaar ervaringen gerefereerd worden. In het wegvallen van dit referentiepunt wordt het verdwijnen en weer verschijnen van het "ik ben" gesmaakt. Het "ik ben" dat weer verschijnt kan gesmaakt worden als het niets waaruit het weer is opgekomen, dit is de smaak van leegte, het "ik ben" wordt dan gesmaakt als niet anders dan de leegte, maar wel verschijnend. Doordat het dezelfde smaak heeft van de leegte, wordt het verschijnen ervan herkent als leeg: het is leeg, maar het verschijnt wel. Het is niet anders dan het niets, maar wel verschijnend. Als dat wat verschijnt zijn eigen eindigheid kent, dan klampt het niet meer aan zichzelf vast. Ook al kan het zichzelf niet zien, niet vinden, toch weet het dat het verschijnt, maar als leeg, niet als iets anders dan de leegte waaruit het is opgekomen. Dat is de ene smaak, en deze ene smaak kan niet enkel in het verschijnen van ik gesmaakt worden, maar in het verschijnen van alles.

Het "ik ben", hoewel het zichzelf niet kan zien, kan wel zijn leegheid (zijn oorsprong) smaken, zijn voortgekomen zijn uit niets anders dan de mogelijkheid te verschijnen, en dus als leeg, waaruit het dus ook zijn hoedanigheid als maar een verschijning smaakt. Het smaakt dan ook dat het waarnemen dat het kan doen, niet komt van zichzelf, maar van die leegte. Het smaakt dan dat de waarnemer komt en gaat, zelfs, meerdere keren in een minuut, maar dat de mogelijkheid tot verschijnen, de mogelijkheid tot waarnemen, nooit komt en gaat. Maar het smaakt dan ook dat het niet toe te eigen valt, het smaakt dat in de mogelijkheid te verschijnen, alle toeeigeningen (ik, mijn, mijn zelf) wegvallen en dus ook alle houvast, en ja ook alle stabiliteit voor wat betreft het gevoel "ik ben" te zijn.

Hier ga ik het nu even bij houden. Vergeef mij als ik niet meer of niet meer uitgebreid op andere zaken ga ingaan. Weer even op adem komen nu.

Lege maar toch wel verschijnende groeten,

Dorje.
 


11
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 13-09-2019 11:14 »
P.s. Ik zie jou, Amithaba, zeker niet als een theoreticus hoor, je kwam met je reactie hier gewoon even zo over, en het paste mooi binnen het verhaaltje van de schaatser. Voor de rest, let it be.
;)

12
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 13-09-2019 11:11 »
Ok, goed punt, Amithaba, de Boeddha doet dat waarschijnlijk inderdaad niet, maar het punt is nu net dat het vasthouden aan boeddhistische bronteksten en daarmee wat gezegd is, maar zelf niet onderzocht is, verwerpen op basis van een aangenomen boeddhistisch kader… het is punt is nu net dat dat is waar je zelf lijkt tegen af te zetten!

Hmmm...

Het zou leuker zijn dat je mee schaatst, je mee op glad ijs begeeft, zoals ze in Zen doen, weet je nog? Crazy Wisdom? In plaats van aan de kant met een waarschuwend vingertje en bronteksten te zwaaien.

Maar ik geef je toch gelijk, dat Boeddha zou gezegd hebben dat Nibbana iets overanderlijks is, dat is misschien wat kort door de bocht. Blijft wel dat hij niet gezegd heeft dat het iets veranderlijks is, misschien valt het gewoon buiten beide categorieën, en is het enkel een taalkundig iets (daarom nog geen aanname) om het nu eens onveranderlijk, dan weer als niet-zelf aan te duiden. Theroretische bespiegelingen intereressen mij althans niet, ik ga liever ontdekken, op glad ijs. Het zijn meestal de theoretici die aan de kant blijven staan, want zij kennen theoretisch alle gevaren van het vallen. En zij kunnen je, met al hun gezwier en "let op!" geroep, wel aan het vallen brengen.
;)

Dus laat ik even vallen en weer opstaan.

Dat stabiels is misschien inderdaad niet iets, maar niets. Iets is altijd onstabiel, veranderlijk. Het niets valt buiten die categorie, omdat het niets is, niet iets. In die zin zou je kunnen zeggen dat het niets onveranderlijk is, omdat het niet bestaat (iets dat niet bestaat, kan niet veranderen, anders zou het bestaan). Onveranderlijk wordt dan in contrast met veranderlijkheid gebruikt, om de andere kant van de medaille aan te wijzen, maar in werkelijkheid kan je van de medaille niet zeggen dat het de ene kant is, of de andere kant, het is beiden: een paradox. Dit klinkt allemaal theoretisch, maar het komt voort uit de vaststelling dat taal nooit exact kan uitdrukken wat in directe ervaring herkent kan worden, dat het maar uitgedrukt kan worden als paradox.

En wat jouw bezorgdheid betreft over ware zelf, en Atman, daarom is het juist van belang aan dit onveranderlijke niets niet vast te houden als aan "iets", als aan een zelf. Maar hetzelfde zou je omgekeerd kunnen gebruiken, als je dat niets lijkt te ervaren als een ware zelf, een Atman, een "Ik" met hoofdletter, dan is het van belang, in te zien dat deze ervaring niet permanent kan zijn, dat het ook maar komt en gaat. Maar waarin kan het opkomen en gaan? En komt dit waar het in op kan komen zelf op en gaat het zelf weer? Dat zijn geen theoretische vragen, maar zelf-onderzoekende vragen. Een echt antwoord is er niet op, het valt buiten alle categorieën van antwoorden. Maar we kunnen het hier op een forum maar doen met antwoorden, de kunst is dan er gewoon niet aan vast te houden als realiteit of als houvast.

Ik kwam eens ergens het volgende tegen: "Niets is onveranderlijk - behalve één ding. Wat is dat ding dan? Wel, het feit dat alles veranderlijk is."

Even vertalen: "Niets is onveranderlijk - behalve …. Behalve wat dan? Niets!

Het ga je goed Amithaba,

Dorje.

P.s. het wordt maar substantiedenken, als je aan dit niets een substantie (een zelf) toekent. En het is dat wat ik bij Siebe wil helpen vermijden. Dat is alles. Maar nu gevallen zijnde dankzij jouw rake tackel, sta ik graag weer op met een illusie minder: in werkelijkheid valt het inderdaad buiten het categoriseren als veranderlijk en niet veranderlijk, zoals de boeddha over zichzelf zij dat hij buiten de categorieën valt van bestaan en niet bestaan.



13
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 12-09-2019 22:42 »
Ik hou van glad ijs.Weet je waarom?
Omdat ik niet bang ben te vallen.

Je kan maar leren schaatsen door vallen en opstaan.

Ik durf uit te drukken, woorden te geven, omdat ik niet bang ben op mijn bek te gaan, en zelfs niet om iemand mee te sleuren in mijn val. Vallen leert je opstaan, dus er is niets om bang voor te zijn.

Dat gezegd zijnde, ga ik nog een beetje verder schaatsen…

Ik geloof niet dat er een sutta is die zegt dat er niks stabiels en onveranderlijks in/aan onszelf zit.

Er is alleszins geen sutta die zegt dat er niks stabiels en onveranderlijks is, dat zou een ontkenning van Nibbana zijn. Alleen ben ik nog geen enkele sutta tegen gekomen die dit onveranderlijke zal toe-eigenen als "dat ben ik, dat is mijn, dat is mijn zelf".

Ik weet wel dat er mensen zijn die de boeddha-dhamma zo verstaan dat er niks aan onszelf stabiel is

Het gaat daarbij dan om, vergis je niet, dat er niets aan ons-"zelf" stabiel is. Maar dat is niet hetzelfde als zeggen dat er niets stabiels zou zijn.

Ik niet. Ik meen te zien dat die Thai meesters dat ook niet doen.

Laten we het even nader bekijken, niet vaag, maar precies:

Los bestaand van de vijf khandha’s is de citta vergelijkbaar met de onvoorstelbare uitgebreidheid van de ruimte. Net zoals ruimte het medium is zonder welke niets in bestaan zou kunnen komen, is de citta de stabiele bewuste continuiteit (stable conscious continuum) zonder welke niets in het domein van de vijf khandha’s of zes zintuigbases in bestaan kan komen. De citta is de onveranderlijke realiteit waarin alles in de wereld ontstaat en dan eindigt. Omdat de citta niet verandert, bestaat het niet- maar het is realiteit/reeel. Zijnde gewaarzijn zelf, is het die allesomvattende aanwezigheid waarin ontstaan en verdwijnen wordt gekend.”[/i]

Wat hier duidelijk naar voren komt is dat de citta vergelijkbaar is met de ruimte, de ruimte is oneindig, niet? Er is dus geen einde aan, en dus ook geen begin. Er kan dus maar één ruimte zijn, zoniet zou er toch een einde aan zijn, en de andere ruimte achter dat einde beginnen. M.a.w. er bestaat niet zoiets als mijn ruimte, en jouw ruimte. De ruimte waarin jouw wereld ontstaat en eindigt, moet dus dezelfde zijn als de ruimte waar mijn wereld in ontstaat, en vandaar, we kunnen wel spreken van mijn wereld en jouw wereld, maar niet van mijn ruimte en jouw ruimte, m.a.w. dat waarin dit alles kan ontstaan en eindigen, daarvan kan je niet zeggen: dat ben ik, dat is mijn, dat is mijn zelf. (en ook "mijn" wereld kan je niet zeggen, maar dat is nog een ander verhaal, ik probeer het hier even simpel te houden, dus dit negeren we even).

Dat is de ware betekenis van dat niets een zelf heeft, zelfs de citta niet. Dat is niet hetzelfde als zeggen dat niets stabiel, onveranderlijk is. Daarop is de citta misschien wel een uitzondering, maar het kan maar een uitzondering zijn hierop, omdat het leeg is. Net als de stilte waarin geluiden kunnen ontstaan en eindigen. Alles wat er in ontstaat en eindigt komt en gaat, is veranderlijk, maar de stilte zelf verandert niet, ze is niet weg als er iets in ontstaat, ze verschijnt zelf niet, ze maakt het verschijnen van geluiden mogelijk, maar dat kan maar doordat ze zelf niet verschijnt en verdwijnt, doordat ze zelf altijd aanwezig is, stabiel is, onveranderlijk is. Maar net als ruimte, is stilte niet aanwijsbaar, het is dat wat al het aanwijsbare draagt. Op die manier is het wel onveranderlijk, maar is het geen zelf.

M.a.w. als je iets onveranderlijks in jezelf zou aantreffen, dat tref je dezelfde onveranderlijkheid aan als in mijzelf. "Alles", maar dan ook alles "in de wereld ontstaat in deze [ene] citta". Het is in die zin dat er mensen zijn die de boeddha-dhamma zo verstaan als dat er niks aan onszelf, ons "zelf" stabiel is, dat wat stabiel is, onveranderlijk is, ongeconditioneerd is, daarvan kan je gewoon niet zeggen dat het betrekking heeft op ik, mijn, mijn zelf.

Meer hoef je er niet achter te zoeken.

Dat wat door jouw ogen kijkt naar de wereld en dat wat door mijn ogen kijkt naar de wereld, is dezelfde citta. We ervaren dit niet zo omdat we gehecht zijn aan ik, mijn, mijn zelf. En als die gehechtheid wegvalt, is het niet zo dat ik dan jouw wereld gaat zien, als die gehechtheid wegvalt, valt de "ik" en "mijn" en "jouw" weg, er blijft dan allleen maar zien over, maar niemand die ziet en niets, niet mijn, niet jouw wereld die gezien wordt, gewoon "gewaarzijn zelf, die allsomvattende, alles, alles, alles, ook mijn wereld en jouw wereld, die allesomvattende aanwezigheid waarin ontstaan en verdwijnen wordt gekend".

Maar kijk, hier kom je conceptueel mee in de knoop, dit kan je niet vatten. Wat je nog kan vatten, begrijpen, en wat je terecht en juist aanvoelt, is dat er iets is dat niet verandert, dat niet geconditioneerd is, iets dat ware aard is. Eigen het gewoon niet toe als "mijn", als wat "jij" bent en een ander niet is. Maak er geen afgelijnd ding van, hou het open, hou het grenzeloos, ook al kan je het niet vatten (wij kunnen alleen maar vatten wat een grens heeft, het eindeloze heelal kunnen we niet vatten, evenmin kunnen we de grenzeloze geest niet vatten, de geest die niet valt onder de categorie van grenzen, van hier is de grens van mijn geest, en daar begint de grens van jou geest).

Maar je hoeft het niet te vatten, het is van geen enkel belang, het is al voldoende te weten dat er iets is dat niet verandert, dat is Nibbana, als dat er niet was, dan was er geen Boeddha, geen Boeddhisme, geen pad, en geen bevrijding. Dit hoeft niet ook ontkent te worden. Wat je wel kan doen is dit iets verder onderzoeken, en misschien kom je er dan op uit dat dit iets, geen iets is, niets is, leeg is, zoals die stilte die er altijd is, maar zelf geen geluid is, niet iets is, en dan kan je ontdekken dat dat niets, geen zelf heeft, niet ik, niet mijn, niet mijn zelf is en toch aanwezig is, maar een aanwezigheid die de grenzen die het denken oplegt niet kent.

Alles op zijn tijd, zou ik zeggen. Ik schaats gewoon verder, en wens jou en Amithaba dat ook toe. "Ook", want ook ik moet dit nog ontdekken, het enige wat ik hier doe is er woorden aan durven geven: schaatsen op glad ijs, met vallen en opstaan. Zo geraak ik vooruit naar de realisatie dat er geen ik is die vooruit hoeft te geraken. Hoe kan die realisatie dan in hemelsnaam plaats vinden? Ik weet het wel, maar ik kan het niet doen, ik kan alleen maar blijven vallen en opstaan, tot ik vanzelf wegval in niet-ik, tot ik zichzelf bevrijdt.

Totzolang geniet ik van het schaatsen!

Dorje.

14
Controverse en verandering / Re: Wie/wat ben Ik?
« Gepost op: 12-09-2019 16:10 »
Mooi!

En daar ben ik het nu eens helemaal mee eens, vooral met:

Een identificatie met het onveranderlijke is volgens mij ook niet juist.

Realiteit is vrij van identificatie, niet ik, niet mijn, niet mijn zelf.

Alleen woordsprekelijk is "de citta is mijn ware aard" als verwijzing, als best mogelijke manier om iets uit te drukken dat niet uit te drukken valt,  van enig nut. Beter nog is "citta is de ware aard van alles", zonder die "mijn", maar ook inclusief die mijn (in alles zit ook mijn). De mijn is gewoon te exclusief. Citta is niet ik, niet mijn, niet mijn zelf.

M.a.w. ben ik citta?
Neen
Ben ik niet citta?
Neen
Ben ik tegelijk citta en niet-citta
Neen
ben ik noch citta, noch niet-citta?
Neen
Ben ik?
Neen.
Is er geen ik ben, maar is er enkel zijn?
Ja!

En om er toch nog een Dzogchen draai aan te geven, die kunnen toch zo goed draaien, vind ik:
Het "ik ben" is leeg, maar hoewel leeg, verschijnt het wel. Alleen wat verschijnt, verdwijnt ook weer. Daarom is het leeg, maar dat wil niet zeggen dat het niet verschijnt, dat doet het wel degelijk.


Mooi toch, niet dan?



15
Controverse en verandering / Re: Wat is een westerse boeddhist?
« Gepost op: 11-09-2019 15:57 »
Heel goed bezig broeder Sieb!

🙏



16
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 05-09-2019 18:33 »
Ik ga nog wat beoefenen en trek mij weer een tijdje terug in stilte.

Tot later!

🙏


17
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 05-09-2019 18:29 »
Dit is geen leren wat Siebe hier doet, maar integreren. Dit integreren, je eigen visie vormen, kan je maar als je dingen begint in te zien en dit inzien is geen verstandelijk begrijpen alleen, hoewel het er misschien nog wat mee verweven zit, er zit sowieso een stuk herkennen van iets subtiels in de eigen ervaring en het is goed daar woorden aan te durven geven.

Het is wel zo dat het een valkuil wordt als je er dan gaat aan hechten en je niet verder zoekt, onderzoekt, ontdekt. Dan wordt het kennis en verliest het snel zijn levendigheid, doorvoeldheid.

Je kan nooit echt vooruitlopen in integreren, je kan maar integreren wat je op dat moment kan (in)zien. Je kan er alleen in blijven steken, dat wel. Vandaar niet aflatende beoefening gaat boven alles. Always stay in beginnersmind was het advies van Dogen (Zen).

Namastee,

Dorje.




18
Algemeen / Re: Verhalen en het boeddhisme
« Gepost op: 05-09-2019 16:24 »
Excuses Bodhiboom, maar ik ben momenteel even uitgeraasd. En eerlijk gezegd ben ik ook niet zo echt bezig met of Erin Brockovich inhoudelijk meer waarde zou hebben dan The Hobbit. Zoals je zegt kan je uit sommige verhalen wel iets waardevollers halen als anderen, maar dit hangt volgens mij toch wel niet samen met het feit of het verhaal gestoeld is op fictie of op realiteit. En ik denk dat Boeddhisme hier niet anders in staat. Kijk naar de hart sutra, dat kan alleen maar op fictie gestoeld zijn, maar het is zo waardevol dat het door heel veel Mahayana boeddhisten dagelijks wordt gereciteerd. En voor mij is het ook één van de waardevolste verhalen ooit, even waardevol als enkele pareltjes van pali sutta's die meer op realiteit gestoeld zijn.

Waardevolle groeten,

Dorje.



19
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 05-09-2019 15:21 »
waarnemen/voelen en bewustzijn betekent dat je er ook aandacht voor hebt. Hoe kun je nou iets waarnemen zonder aandacht er voor te hebben?

Je gaf zelf al het antwoord:

Niks trekt je bijzondere aandacht. Je ziet het wel maar de waarnemingen bevrijden zichzelf ook weer spontaan.

Je bent wijzer dan je denkt, Siebe
;)



20
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 05-09-2019 15:16 »
Even eenvoudig:

Ik heb er van gemaakt dat het maar is
wat er in dat geval met 'aandacht'
bedoeld wordt.
Voor mij is het stemmend als het daar bedoeld wordt als: hechten,fixeren,vastpakken.
Anders niet.

Niks trekt je bijzondere aandacht. Je ziet het wel maar de waarnemingen bevrijden zichzelf ook weer spontaan. En dan...ineens ... emoties van voorkeur, ... sommige daar kleven we aan vast. Dit noemt men in boeddhisme het verschil tussen upadanakhandha en khandha. Upadanakhandha is waar we aan hechten.

Citaat
Dit monniken, is de edele waarheid van de oorzaak van lijden: het is de hunkering die wedergeboorte (patisandhi) veroorzaakt en welke gepaard gaat met begeerte en wellust, en welke bevrediging zoekt in dingen, dan weer hier, dan weer daar, namelijk: hunkering naar zintuiglijke geneugten (kama tanha), hunkering naar bestaan, en hunkering naar niet-bestaan’

Citaat
Dit, monniken, is de edele waarheid van de opheffing van lijden: Het is het gaandeweg verdwijnen en uiteindelijk ophouden van voornoemde begeerten. Het opgeven, het laten varen, het loslaten en de verwerping van deze hunkering zonder dat er een spoor van overblijft.



21
Algemeen / Re: Verhalen en het boeddhisme
« Gepost op: 05-09-2019 15:00 »
Mijn antwoord is heel eenvoudig:

Alles is een verhaal dat weghaalt van de realiteit, ook Boeddhisme.

Ook het citaat dat je aanhaalt is een verhaal, dat je van de realiteit weghaalt, tenzij (en alleen dan)... je op zoek gaat naar de werkelijkheid die het aanwijst.


22
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 05-09-2019 14:56 »
Ik vind het toch het heel lastig om echt een eenduidig antwoord te krijgen op wat je belast, puur vanuit eigen ervaring bekeken, dus ongehinderd door wat anderen als mogelijke oorzaken aandragen. Natuurlijk kan ik ideeen onderzoeken als ego-gehechtheid belast...of...begeerte belast,...of...bezoedelingen belasten....of gehechtheid belast...of...het brein belast...
maar dan ben ik eigenlijk niet vrij aan het onderzoeken.

Wat belast je nou, als je daar zonder vooropgezet antwoord naar kijkt, dus niet door een bril van boeddhisme, van dzogchen of van wat dan ook door anderen ooit in je hoofd is gestopt? Doe maar, begin daar maar eens aan. Niet zo makkelijk hoor.

Siebe,

Je maakt het toch echt wel moeilijker dan het is.

De Boeddha heeft nooit gevraagd dat je al zijn aanwijzingen (of aanwijzingen van anderen) zomaar in de wind moest slaan. Het enige dat hij gevraagd heeft is ze niet zomaar aan te nemen, maar te ontdekken of het werkelijk bijdraagt tot meer bevrijding, of juist niet.

Dat is zelf ontdekken: ontdekken of het waar is, of het in werkelijkheid bijdraagt tot het heilige leven, in plaats van er over te filosoferen en blijven leuteren over wat de Boeddha of een ander wel bedoeld zal hebben, of hoe goed of hoe slecht of hoe nutteloos het is wat ie gezegd heeft.

Hij heeft nooit gevraagd de bril af te wijzen, gewoon wat je door de bril ziet te onderzoeken en dat kan je niet door hem af te wijzen of te vereren en dus nooit op te zetten.

Het gaat niet om de ideeën te onderzoeken, maar om te onderzoeken of dat wat wordt aangewezen met de ideeën, zoals "gehechtheid aan ego leidt tot beknelling", of in mijn geval "gehechtheid aan geluk en afstoten van ongeluk leidt tot beknelling", of dat waar is. Daar gaat het onderzoek om, en niet om eerst alle ideeën buiten te sluiten, je hoofd leeg te maken en dan af te wachten wat er gebeurt. Dat is meer de mystieke weg (ook interessant trouwens) ;)

De vrijheid van het onderzoek zit hem in dat je het niet zomaar aanneemt voor waar, maar dat je het uittest, dat je er mee experimenteert en kijkt wat het effect is.

Als jij een appel zou aanwijzen en zeggen: "dat is een appel, een appel smaakt ergens tussen zuur en zoet, het is nogal vlezig van textuur, en in het midden zit er een vaster gedeelte met pitjes er in, die eet je best niet op". Dit is een aanwijzing. Het is niet nodig dat ik mij eerst ontdoe van alle woorden die gebruikt zijn in de aanwijzing. Het is er om te doen dat ik dan de appel vastneemt en er in bijt en zelf ervaar wat een appel is. Het kan dan zijn dat ik het niet helemaal eens ben met jouw verwoording, dat ik het anders zou verwoorden (bijvoorbeeld de appel smaakt fruitig en vol en is erg sappig) , en dat is ook geen enkel probleem. Ik verwerp daarmee niet jouw aanwijzing, enkel verwoord ik het anders, op mijn, manier, en ik kan dat dan, omdat ik de appel zelf geproefd heb.

Maar als ik de appel niet zelf proef en naar een groepje mensen stap en vertel dat ik een wijze ben tegengekomen die zegt dat een appel ergens tussen zuur en zoet smaakt en nogal vlezig is van textuur en in het midden er een vaster gedeelte zit met pitjes er in, en dat je die best niet op eet. En iedereen knikt en gooit de handen naar de hemel en zegt: "Fantastisch. Dat is de waarheid, vertelle het voort!", dan krijg je dus een Sybisme. En als ik er dan ook nog eens mijn eigen interpretaties aan toevoeg, zo van "ik denk dat Siebe bedoelde dat de binnenkant giftig is", dan is het hek helemaal van de dam.

Ontdekken is dus oefenen, experimenteren, ideeën toetsen aan de werkelijkheid en ontdekken dat de ideeën maar verwijzingen zijn en zelf geen belang hebben, geen waarheid hebben in zich en dus dat andere ideeën evengoed naar hetzelfde kunnen verwijzen. De ideeën zijn er maar als aanwijzingen, de aanwijzing volgen en zelf ontdekken waar ze naar wijzen, en dan zelf proeven, dat is het pad begaan. Daar komt inzicht uit voort en daar komt wijsheid uit voort.

En dan merk je gewoon "zelf" dat hoewel Dzogchen het anders verwoord en Zen het anders verwoord en Boeddha het anders verwoord, dat het allemaal naar hetzelfde verwijst. En vind je je meer in de bewoording van Dzogchen, of in die van Zen, of in die van de pali sutta's of in allemaal tegelijk, of je vind je eigen woorden uit, dat doet er dan allemaal niet meer toe. Je weet dat het allemaal maar relatief is en niet om de woorden zelf gaat.   

En als je nu nog niet begrijpt waar ik naar verwijs:

Je verlangt naar een romantisch geluk, ga het aan! Proef ervan! En onderzoek wat je beknelling geeft. Ik weet waar je op gaat uitkomen, zeker weten. En als jij dat nu ook eens komt te weten, en je dan vanuit wijsheid "dat" kan proberen wegwerken wat de echte oorzaak van de beknelling is, dan hoeft het romantische geluk niet uit de weg gegaan te worden.

Afrondende groeten,

Dorje.

23
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 05-09-2019 10:03 »
Hoe onhandig van mij, door mijn lange post doe ik je nu verzuipen. Dat is het jammere aan louter verbale communicatie, je kan niet zien aan de ander wanneer je over de schreef gaat, en je kan jezelf dus niet corrigeren op basis van wat je ziet of hoort bij de ander. Als je echter altijd maar kleine stukjes tekst typt, en steeds geschreven reacties afwacht, gaat het ook niet vooruit. Maar ik ga voortaan toch "proberen" kiezen voor wat kortere stukjes tekst. Excuses voor de belasting die mijn lange lappen tekst bij je geven.


Ik denk dat de Boeddha onderwees dat uiteindelijk niks voelen/waarnemen/bewustzijn, dus ook geen geluk, de hoogste vorm van geluk is. Hier is een sutta die dit suggereert: https://suttacentral.net/an9.34/en/sujato

Dit noem ik toch wel steunen op kennis, in plaats van zelf ervaren hoe de dingen in elkaar zitten en tot wijsheid te komen. Steeds teruggrijpen naar tekst en interpretatie ervan, denken "wat" de Boeddha onderwees, in plaats van het pad te gaan. Het pad gaan zou hier kunnen zijn: de belasting die je voelt op hetgeen ik schrijf onderzoeken, wat is dat maakt dat het een belasting wordt voor jou? Zit de belasting die je voelt in mijn woorden, in mij, of zit het in wat het bij jou in gang zet? Je hebt daar geen sutta voor nodig om dit te onderzoeken en zelf te ontdekken.

Je kan dit niet bedenken door een sutta te lezen, je kan dit enkel ontdekken door de aandoening te onderzoeken. Wat maakt dat de aandoening als een kwelling wordt ervaren? Onderzoek het… ik zal het niet langer zelf beschrijven.

En bedenk: kan je waarnemen/bewustzijn/voelen uitschakelen in dit leven? Zo niet, wat kan je dan wel uitschakelen, waardoor je je geest toch al voor een stuk kan ontlasten in dit leven? Onderzoek het, ontdek het, speel er mee, en kom tot inzicht.

Zelfs in de sutta die je aanhaalt en op een bepaalde manier vertaald is (ik heb even een andere vertaling bij de hand genomen), kan je kennis nemen dat het de aandacht is voor het waarnemen/bewustzijn/voelen  die maken dat iets een kwelling wordt, niet het waarnemen/bewustzijn/voelen zelf.

"Net zoals pijn ontstaat als een aandoening in een gezond persoon voor zijn aandoening, zo is ook de aandacht voor waarnemingen die te maken hebben met sensualiteit die de monnik treft, een aandoening voor hem."

Vertaald naar Nederlands uit https://suttacentral.net/an9.34/en/thanissaro

Zo'n sutta suggereert, vind ik, dat alles wat we voelen, zelfs vreugde, in zekere zin een aandoening (affliction) is, een soort last.

Niet "wat we voelen", maar "waar onze aandacht steeds naar toe gaat". En waar gaat steeds onze aandacht naar toe? Waarom gaat onze aandacht steeds naar wat we voelen, wat we denken en niet naar bijvoorbeeld wat ons onverschillig laat?

En dit is hetzelfde voor geluk en ongeluk… vandaar niet het geluk, en zelfs niet het ongeluk belast onze geest, wat dan wel?

En trouwens, weet je eigenlijk echt wel wat je wil, Siebe? Ik geef jou handvaten om minder belast te zijn van geest in dit leven, zodat je kan vasthouden aan dit leven, met minder lijden, en jij gaat hier tegenin door sutta's aan te halen die over de volledig uitdoving van  waarnemen/bewustzijn/voelen gaan, m.a.w. over het volledig uitdoven en nooit meer terugkomen, daar waar jij je juist zeer ongemakkelijk bij voelt!

Ik stel voor dat je eerst eens duidelijk voor jezelf uitmaakt wat je echt wilt, en dat je dan niet op twee paarden tegelijk blijft wedden: zoveel mogelijk ontlasting willen hebben in dit leven en jezelf blijven belasten met het hoogste doel van de Boeddha, waar je geen vrede mee kan vinden.

Als ik spreek over dat geluk (en ineens ook ongeluk), op zich geen belasting geven aan de geest, maar je houding daar tegenover het is dat dit doet, dan is dit gericht op minder belasting in dit leven. Wil je definitief van alle belasting af, dan moet je je niet enkel van je gehechtheid aan geluk en je afstoten van ongeluk ontdoen, maar ook aan je gehechtheid aan je zelf, aan te bestaan als persoon. En dan is de sutta die je aanhaalt helemaal van toepassing.

Wat je 'pleidooi voor wijsheid' als middel tot bevrijding aangaat, dat snap ik, en op die lijn zit ik heus wel. Ik ben ook niet alleen maar bezig met boeken lezen, studeren en kennis vergaren Dorje

Dat weet ik wel, maar zoals je ziet schiet je wel nog vaak in een kramp waarbij je grijpt naar teksten en niet naar je eigen ervaring. En trouwens was hetgeen ik zei over kennis en wijsheid in algemeenheid gesteld (het kwam in mij op in herinnering van iets wat Leegte geschreven had), en helemaal niet op jou gericht. Het feit dat je dit persoonlijk neemt, kan je aanwenden (als je echt een pad wilt gaan) om, in plaats van er over te blijven denken en teksten aan te halen die over totale uitdoving gaan, hetgeen je eerder aangegeven hebt als niets voor jou, jezelf af te vragen waarom dit gebeurt, welke mechanismen er achter zitten en hoe ze je geest belasten en hoe het anders kan.

Ik zeg helemaal niet dat je verkeerd oefent, ik geef je gewoon handvaten waar mee je ook kan oefenen, dat is alles. Als je dat als bedreigend of ongepast vind, geef dat dan aan, dan zal ik dit laten, kost mij minder energie en moeite.

Wat me aansprak toen ik de uttara tantra shastra vertaalde en bestudeerde, en wat ik ook terugzie in de visie van de Thai Forest meesters is dat de zuivere lege aard er altijd is. De lege aard van geest blijft wat het is. Gisteren was die zo, morgen zo.

Ja, schitterend, blijf daar dan bij en laat al de rest van mijn gezever je niet verder belasten, maar doe dit dan zelf, door de belasting bij jezelf weg te nemen, niet bij mij, daar zit ie niet, jouw belasting toch niet.

Maar ik voel wel de behoefte ver weg te blijven van wat ik vooralsnog zie als wilde speculatie of geloof.
Ik zie die leegte niet als iets waarin alles verschijnt of als iets wat zelf niet verschijnt en ongeboren is.
Ik voel dat ik mezelf zulke dingen op dit moment ook niet wil wijsmaken want dan ben ik niet bezig met ontdekken, maar mezelf iets aan het wijsmaken, aan het indoctrineren. Het gaat er nu juist om dit soort dingen niet meer te doen, vind ik.

Zeer goed! Ik kan dat alleen maar toejuichen en het was ook helemaal niet mijn bedoeling dat je zulke zaken aan jezelf zou gaan wijsmaken. Kijk maar:

Nu, ik kan dit voor jou beschrijven, maar het enige nut dat dit kan hebben is dat je het zelf spontaan (niet doel-gericht) ontdekt

Als beschrijven voor jou indoctrinerend overkomt, zal ik dit laten.

sorry, dat ik nogal losjes omga met je uitgebreide reactie maar ik verzuip er ook wat in. Ik heb er gewoon wat dingen uitgepikt die resoneren.

Geen enkele sorry nodig, ik heb geen enkele verwachting, je reageert op wat je wilt, je haalt er uit wat je wilt, en je smijt er uit wat je wilt. Alleen ik blijf een ambetanterik, een vervelende nagel aan je doodskist voor wat betreft het teruggeven van kansen om met wat zich voordoet iets te doen, daar en alleen daar gaat het mij om, niet om begrippen leegte, verschijnen en ongeboren, die gooi je maar gerust allemaal de vuilbak in. Maar de belasting die je voelt t.o.v. van wat ik schrijf en vooral wat dit met je doet en waarom, kan je niet de vuilbak in smijten.

En als je liever hebt dat ik niet meer de ambetanterik uithang, a.u.b. geef het mij dan aan.

Dhamma-broederlijke groeten,

Dorje.


24
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 04-09-2019 12:59 »
Als Boeddha me een dwaas vindt, het zei zo.

Ik dacht dat we het eens geworden waren dat de Boeddha niet meer bestaat als zelf/persoon, dus dan is er ook geen Boeddha als iemand die jou een dwaas zou kunnen vinden. En zoals je ziet aan de reacties op jouw delen, is er hier ook niemand die jou een dwaas vindt. Er is herkenning. Iedereen herkent wat je schrijft, iedereen maakt mee wat je deelt, weliswaar op een spectrum van soms tot vaak, maar niemand is gespaard van moedeloze momenten, het even niet meer zien, enzo…
 

Je gaf ook aan dat alleen al het verwerven van meer geluk de moeite waard maakt om het pad te gaan toch?

Klopt.

Op zich ben ik dat wel met je eens. Ik denk dat het soort geluk waar de Boeddha op uit is gekomen vooral het soort geluk is van een totaal ontlaste geest. Wij beseffen niet hoe belast onze geest is, in onze dagelijkse toestand.

Helemaal mee eens.


Dat ben ik me bewust geworden toen ik eens jhana ervoer.

Herkenbaar.
 

Maar in de belevingswereld van de Boeddha is eigenlijk zelfs geluk een vorm van belasting.

Kleine, maar belangrijke correctie: het is niet zozeer dat geluk een vorm van belasting is, het is de hechting aan geluk dat een vorm van belasting is.


Wij ervaren staten als optimisme, hoop, enthousiasme als geluk, maar dat is niet echt het soort geluk dat een Boeddha belichaamt, volgens mij.

Optimisme, indien het de werkelijkheid positiever maakt dan hij werkelijk is, geeft misschien wel een gevoel van geluk, maar een gevoel is iets dat komt en gaat, en des te sneller als het niet in overeenstemming is met de werkelijkheid, het is dus geen "duurzaam" geluk, geluk dat niet komt en gaat. Maar een optimisme als houding van "ik neem de werkelijkheid zoals die is, ook al is die op dit moment negatief", geeft geen geluksgevoel dat komt en gaat, maar maakt dat het "duurzaam" geluk, dat er altijd is, en dus niet komt en gaat, herkend wordt.

Met hoop een beetje hetzelfde, indien het daarmee de werkelijkheid zoals die nu is afwijst en het geluk dat je er uit kunt halen projecteert naar de toekomst, dan is dat een miskennen van het "duurzaam" geluk dat er nu al is. Maar de hoop die ontstaat uit de herkenning van dit "duurzaam" geluk dat er nu al is en de bewogenheid die hier uit ontstaat om invloed uit te oefenen op die werkelijkheid zoals die nu is, opdat het bevorderlijker zou kunnen worden voor anderen om ook dit "duurzaam" geluk te herkennen, is de hoop, de wens dit duurzaam geluk te kunnen uitdragen en is dus mededogen, de actieve kant van "duurzaam" geluk.

En ook met enthousiasme, als het gericht is op iets dat komt en gaat, dan leidt het niet tot duurzaam geluk, als het gericht wordt op dat wat er al is en altijd zal zijn, dan wordt het juist een factor die juist het pad naar de herkenning van "duurzaam" geluk in steeds meer situaties (positieve en negatieve) ondersteunt.


Het soort geluk dat een Boeddha belichaamt is dat van een geest zonder enige druk en last van dat soort verschijnselen.

Mee eens, de herkenning van "duurzaam" geluk is dus de herkenning van de oorspronkelijke aard van de geest, de geest die van oorsprong vrij is van alle druk en last van de verschijnselen die zich er aan voordoen, zelfs als ze zich er aan voordoen. De druk en de last zijn toevoegingen aan die oorspronkelijke geest en dus… om de oorspronkelijke geest, die wat er nog altijd is, te herkennen, moet er niets toegevoegd worden, moet er geen geluk, realisatie, kennis, beelden, geloof en dergelijke aan toegevoegd te worden, maar moet dat wat er vreemd aan is, dat wat er aan toegevoegd is, gewoon weggenomen worden (of de illusie ervan doorzien en dus de hechting eraan opheffen).

Als alles weggenomen is, is wat overblijft een geluk dat niet meer komt en gaat, "duurzaam" geluk.

Dat voor wat betreft het resultaat, maar het kennis nemen van dit resultaat heeft geen enkel effect. Daarom is het van belang een onderscheid te maken tussen kennis en wijsheid.

Leegte gaf op een gegeven moment aan dat wijsheid een nadeel heeft, namelijk dat je dan al weet waar het allemaal naar toe moet gaan (alle toevoegingen, inclusief de toevoeging "ik ben" opgeven), dat je dan bewust vanuit dat "ik ben" wat al een toevoeging is, de toevoegingen gaat proberen wegwerken, en dat je dan in een visceuze cirkel terecht komt. Nu, wat hij zegt is wel juist, maar de woorden die hij gebruikt zijn niet zo juist als het gaat om wijsheid in Boeddhistische zin. Vervang het woord wijsheid door kennis en dan klopt het ook in Boeddhistische zin. Kennis, verstandelijk weten waar het om gaat, helpt je nooit vooruit, kan zelfs een obstakel worden op het pad. Wijsheid komt echter niet van kennis, maar van inzicht. Het verschil tussen kennis en inzicht is als het verschil tussen leren dat je bovenaan de berg een 360 graden overzicht hebt over alles, en effectief de berg opgaan om dit zelf in te zien.

Kennis is enkel van nut voor wereldse zaken. Het is voor een architect van nut kennis te hebben over het bouwen van een brug, ook al heeft die nooit een brug zelf gebouwd. Het is van nut voor een dokter kennis te hebben over de symtomen van een ziekte en de mogelijke medicatie hiervoor, zonder zelf ervaring te hebben gehad met die ziekte of met die medicatie. Kennis kan je delen, doorgeven, … . Maar voor de weg van bonenwereldse bevrijding is kennis niet nuttig, zelfs belemmerend (als je er aan vasthoudt als waarheid, geloof, …).

M.a.w. op het wereldse pad is kennis nog steeds nuttig, het is nuttig te weten wat het gevolg is van die of deze oorzaak. Echter, op een gegeven moment kom je, weliswaar geholpen door de kennis die jou heeft geholpen een brug te bouwen tussen jouw monkey mind en een rustigere staat van je geest, op een punt dat de kennis jou niet meer verder kan helpen en dus achtergelaten moet worden (het doden van de boeddha, het doden van de vergaarde beeldvorming, vormig van beelden van zaken die je zelf niet gezien/ervaren hebt: kennis).

Dus is het op een gegeven moment van belang om bovenstaande niet als kennis aan te nemen, maar zelf te gaan ontdekken, zelf te gaan inzien hoe de dingen in elkaar steken. En vandaar dat de Boeddha daar de nadruk op gelegd heeft: op het bovenwereldse pad, niet op de kennis van het bovenwereldse (metafysica). En dit bovenwereldse pad is toch wel radicaal anders dan het wereldlijke pad, het is het pad der wijsheid, inzicht, zelf inzien. Alleen dat kan werkelijk bevrijden.

Het is dankzij wijsheid, dankzij inzicht, dankzij inzien, dat dat wat zichzelf niet kan doen wegvallen, spontaan, zonder dat iemand het doet, kan wegvallen. De wijsheid is niet voldoende, het is (meestal) niet zo dat eens gezien alles vanzelf wegvalt, het vereist een opnieuw en opnieuw en opnieuw inzien, in steeds meer situaties. Er zijn er waarbij er met het eerste inzien heel veel vanzelf wegvalt, maar dit zijn de uitzonderingen, en het is weer gevaarlijk er van uit te gaan, aan te nemen (kennis) dat het zo zal lopen, want dan blijf je, als het inzien aan je voordoet, misschien daar steken, niet meer gemotiveerd om verder te gaan.

In Theravada wordt dit verloop van werelds naar bovenwerelds pad nogal gefaseerd voorgesteld, en dit heeft een groot nut, maar heeft ook een grote beperking, vooral voor ons westerse mensen die het geduld niet hebben om die grote doorbraak (het padmoment zoals dat artikel dat beschrijft) af te wachten. De tekst die je deelt verwoord het wel mooi:  de weg van de Sotapanna is de weg van ontdekking. Dat is helemaal in lijn met wat men in Dzogchen zegt. Meer nog: in Dzogchen werkt men niet naar een grote doorbraak in de toekomst, maar werkt men met kleine doorbraken in het hier en nu. En ik heb het gevoel dat dit insprirerend kan zijn voor jou, op dit moment, Siebe.

Dzogchen gaat direct naat het bovenwereldlijke pad, direct naar het pad van inzicht, zonder het wereldlijke pad over te slaan. Het wereldlijke pad is de basis, maar zonder doel, dus niet als een voorbereiding op het bovenwereldlijke pad, maar eerder als een ondersteuning ervan. Het bovenwereldlijke kan namelijk evengoed herkend worden in het wereldlijke, dat is de visie van Dzogchen. Het één hoeft het ander niet uit te sluiten, of het één hoeft niet te wachten op het ander.

Dus, daar waar men in Dzogchen gewoon een wereldlijk pad gaat, ontwikkelt men aandacht voor de (bovenwereldlijke) werkelijkheid die er onder zit, en vanuit die aandacht kan die bovenwereldlijke werkelijkheid herkend worden (ingezien worden), en dit zijn kleine doorbraken, die nog meer herkenning hiervan bevorderen.

Het is het pad van wijsheid, omdat het niet gericht is op het wereldlijke resultaat, maar het verwerpt het wereldlijke niet, het gebruikt het om inzicht op te doen. Dit kan maar als het wereldlijke niet meer als doel op zich wordt begaan. Vandaar in Dzogchen beoefen je gewoon alles wat je in het wereldlijke pad ook kunt beoefenen, zonder trekken of afstoten, zonder jezelf te veroordelen als je er een puin van maakt en zonder jezelf een pluim te geven als het goed gaat, zonder verwachting naar een resultaat en dan ook zonder teleurstelling als het niet lijkt op te schieten.

Het is het pad van wijsheid, omdat het geen pad begaan is omdat het zo voorgeschreven is, maar omdat het begaan wordt als ontdekkingstocht. In theorie zou je in Dzogchen ook een hedonistisch pad kunnen lopen en toch, doordat je die instelling hebt gericht op wijsheid en niet op geloof/aanname/resultaat, op hetzelfde uitkomen. In praktijk echter zal dit niet echt ondersteunend werken, en teveel valkuilen met zich meebrengen.

Maar genoeg theorie nu, hoe zit dat dan in de praktijk. Ik probeer van wat je aanhaalt voorbeelden te maken.


Daar gaan we weer. Ik heb wel eens jhana meegemaakt. Het was een extreem vredevolle staat, zeer open, ontspannen, zeer ontlast. Toch, het is ook maar gewoon dat. Misschien klinkt dit wat raar en ondankbaar maar ik bedoel je hebt zoveel vormen van geluk.

Er doet zich in meditatie bijvoorbeeld jhana voor, een extreem vredevolle staat, zeer open, ontspannen, zeer ontlast, zoals je beschrijft, maar het is ook maar gewoon dat. Wat je kan ervaren als je er niet naar grijpt, noch het afstoot, is dat het een toestand is, iets dat gekomen is en dus weer weg zal gaan. Wat je dan zelf door je directe ervaring inziet, is dat ook dat geen "duurzaam geluk" is, want het is gekomen en zal dus ook weer gaan. Wat ingezien kan worden is dat de ontlasting zit in het zich niet meer voordoen van last, omdat er een toestand gecreerd is, toegevoegd is, die last buiten sluit. Die toestand, omdat het een creatie is, kan niet blijven bestaan, het gaat op een gegeven moment zoals het gekomen is, en de last die werd buiten gesloten is daar weer en het geluk is weg. Waar zit dat "duurzaam" geluk dan?

Nu, ik kan dit voor jou beschrijven, maar het enige nut dat dit kan hebben is dat je het zelf spontaan (niet doel-gericht) ontdekt, en hoe doe je dat? Door niets te doen (niet-objectgerichte meditatie).

Zolang we in die jhana gericht blijven op het object, op dat wat komt en gaat, kunnen we onmogelijk het "duurzaam" geluk, dat wat niet komt en gaat, ontdekken. Daarom, hoewel je in Dzogchen kan starten met je te focussen op een object, ademhaling, jhana, … kan je maar tot ontdekken komen als je die focus op een gegeven moment loslaat. Dan kan je ontdekken dat niet alleen de last verschenen is, maar ook de toestand waarin de last buitengesloten is verschenen is. En dan kan je ontdekken dat zowel de last, als de toestand die de last buiten sluiten, beiden verschenen zijn in iets dat zelf niet verschijnt en verdwijnt en dat waarin dit alles verschijnt en verdwijnt het enige is dat echt ontlast is en blijft, ook als er daar een toestand plaats vind, en ook als die toestand weer verdwijnt en de last weer verschijnt, en dus kan je ontdekken dat hoewel er vanalles aan toegevoegd wordt, vanalles in verschijnt, het geluk (de ontlasting) van dat waarin het verschijnt, niet werkelijk wegneemt, niet werkelijk aantast, enkel en steeds "tijdelijk" bedekt met toestanden en last. Dit noemen we "herkennen", omdat het er al altijd is, maar praktisch nooit herkend wordt. Het "duurzaam" geluk wordt daarom herkend als dat wat zelf niet komt en gaat, MAAR het is de herkenning ervan die komt en gaat, en ook dat is iets wat je in je directe ervaring kan ervaren en dus inzien.

Wat je kan ontdekken is, als je focus niet op de jhana blijft, dus het niet wordt aangehaald, in stand gehouden, maar ook niet wordt weggeduwd, is dat de jhana verschenen is en kan er herkent worden waarin het verscheven is, en dat is het herkennen van de oorspronkelijke aard van de geest, die van oorsprong, nu en altijd ontlast is van alles wat er in verschijnt. En ook dit moet je niet aannemen, maar kan je ontdekken, de herkenning van die oorspronkelijke aard van die geest kan immers blijven aanhouden zelfs als de toestand van wegdrukken van last (tijdelijk geluk) weer verdwijnt. Dus zelfs een fractievan een seconde deze herkenning aanhouden op het moment dat de last weer verschijnt, is voldoende om te weten, uit eigen ervaring, dat die ontlasting er altijd is, ook op momenten dat het niet meer herkend wordt. Dit weten, dit vertrouwen, helpt om het steeds beter te herkennen, en in steeds meer situaties, ook situaties buiten meditatie om. Zo kan je op den duur zelfs dit herkennen op een moment dat je een situatie meemaakt in je leven die je pijn doet, of zelfs in stressvolle situaties, en zelfs in levensbedreigende situaties, maar… tot dat je volledig verlicht bent, blijft het herkennen zelf wel iets dat komt en gaat, en in die zin blijf je bij momenten nog lijden (als de herkenning er niet is).

Op den duur kan je ook ontdekken dat het de eigenwaan "ik ben" is die de herkenning steeds doorknipt, en ga je inzichtelijk inzien, dat dit "duurzaam" geluk maar gaat blijven herkend worden met het wegvallen van deze eigenwaan. Maar omdat je dit niet kan doen wegvallen, kan niet-objectgerichte meditatie, of een ritueel, of een plotse situatie in je leven, dit wel uitlokken. Of, volgens Dzogchen, als deze steeds herhaalde herkenning (zowel in meditatie, als daarbuiten, in het dagdagelijkse leven), deze eigenwaan op den duur zo uitholt (uitzuivert), kan het op een gegeven moment vanzelf wegvallen (zichzelf bevrijden).


Geluk kan ook zijn wanneer je een oprecht gevoel van vriendschap ervaart met iemand en van iemand.


Dat klopt en dat voelt echter, stabieler dan het geluk ervaren in Jhana, maar beiden zijn geen "duurzame" vormen van geluk, ooit is het geluk even snel weg dan het gekomen is. Maar, en dat is het goede nieuws, dit geluk hoeft niet vermeden te worden, het moet gewoon met wijsheid gezien worden voor wat het is: tijdelijk. En, wat Dzogchen betreft, kan zelfs dit tijdelijke geluk, aanleding zijn om het "duurzame" geluk dat er onder zit te ontdekken, dus het moet niet uit de weg gegaan worden, zolang je ook maar niet het wegvallen van dit geluk uit de weg gaat, want het is meestal dan, dat juist het veranderlijke ervan direct ervaren wordt en dit geeft dan weer een kans om het onveranderlijke geluk waarin het is opgekomen en waarin het wegvalt, opnieuw te herkennen. M.a.w. het verliezen van die vriendschap is dan een mooie kans (hoe paradoxaal dat ook mogen klinken).


Geluk kan ook zijn als een lief je je met heel haar hart je verwelkomt en in je armen sluit.


En ook dit geluk, hoeft niet vermeden te worden, er moet gewoon weer met wijsheid ingezien worden voor wat het is: tijdelijk, vergangkelijk.


Misschien ben ik een romanticus, en te lang zonder dat soort geluk, maar ik schat dat hoger in dan wat ik bij jhana heb ervaren.

Logisch, zie hierboven, en ik wens je dan ook zo'n soort geluk toe als middel om te ontdekken wat echt "duurzaam" geluk is. Mijn leraar is ook getrouwd en toch heeft hij de (bijna) permanente herkenning van het duurzame geluk gerealiseerd. Het één sluit het ander niet uit. Alleen de hechting aan dit soort tijdelijk geluk, kan roet in het eten strooien, maar Dzogchen gewijs is dat roet dan weer een kans om het "duurzaam" geluk te ontdekken, herkennen, dus zelfs hechting kan zijn nut hebben op het pad, zolang het maar op den duur met wijsheid wordt gezien.
 

Is jhana nou een beter soort geluk?

Neen, jhana is even tijdelijk en zelfs nog vluchtiger dan de andere vormen van geluk die je beschrijft, maar… zoals je ook in de sutta's kan terugvinden, het gaat niet om de jhana zelf, het gaat om te ontdekken dat deze jhana (hoe ontlast ook) ook maar iets is dat komt en gaat, en als je dit ontdekt (maar voor hetzelfde geldt blijf je je leven lang in allerlei jhana's hangen zonder dit ooit te ontdeken, omdat je gehecht raakt aan de jhana's), dan geeft dit meestal een veel doordringendere herkenning dan als je het duurzame geluk herkent in een dagdagelijkse situatie (meestal, niet altijd).

Oeps, weer een erg lange post, ik ga afronden.


Wijsheid toewensende groeten,

Dorje.




25
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 03-09-2019 18:53 »
Dorje, bestaat er een boeddhistische lezing die aangeeft dat er na de dood bij een arahant of Tathagata nog een zelf bestaat, dus een soort ziel of individuele geest die in alle vrijheid verder leeft maar nu ongeketend, en in staat te doen wat het wil? Is dat een boeddhistische lezing van bevrijding?

Neen, en dat kan ook niet, dat zou geen Boeddhistische lezing meer zijn.

Niet als een zelf, hoe dan wel kunnen wij als zelf niet voorstellen of bedenken, daar heeft de Boeddha dus ook geen uitspraak over willen doen.

26
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 03-09-2019 15:14 »
Siebe,

Deze wil ik je nog meegeven en dan kap ik er mee, ik heb ook nog andere dingen te doen. Maar waarom ik er toch tijd en energie in steek is niet vanuit zin of geen zin te hebben om mij aan te sluiten aan jouw boeddhistisch zombie leger in rode lappen, maar omdat ik het jammer zou vinden dat je de moed zou verliezen in het Boeddhistische pad.

De Boeddha zelf heeft nooit iets ingevuld over na de dood, of hij dan zou bestaan of niet zou bestaan. Waarom? Omdat het enkel leidt tot metafysische speculatie en dit niet bevorderlijk is voor het pad. Wat hij enkel heeft ingevuld is hoe dit pad te gaan, omdat dit wel bevorderlijk is voor het pad. En wat hij ook ingevuld heeft wat het gevolg kan zijn voor het gaan van dit pad. Dat en dat alleen is belangrijk om het pad te gaan. Al die zever over volledig opgaan of volledig verdwijnen leidt enkel af van het pad en brengt in jou geval alleen maar twijfels toe. "Don't go there" hoor ik een Tibetaanse lama nog zeggen. Dat wat u verwarring geeft, doet twijfelen en een slecht en down gevoel geeft t.o.v. de Dhamma: "don't go there", wentel je er niet in, maar richt je op wat jou motiveert.

Als de Boeddha het nooit ingevuld heeft, weet je dat het van geen enkel belang is voor het boeddhistische pad. Laat iedereen dus maar zeveren erover, inclusief ikzelf, het zijn allemaal maar praatjes die, zoals je zelf zei, een mens gaande houden. Als die praatjes in de weg komen te staan van het pad, is het best om ze opzij te zetten. Dat is het advies van de Boeddha. Opzij zetten, niet er in gaan zwelgen tot je gaat twijfelen aan de Dhamma, dat is niet echt bevorderlijk.

Ziehier enkele, hopelijk relativerende en inspirerende citaten uit de Potthapada Sutta (https://tipitaka.fandom.com/wiki/Potthapada_Sutta):


"Well, Lord, does the Tathágata exist after death? Is only this true and all else false?" "I have not declared that the Tathágata exists after death." "Well, Lord, does the Tathágata not exist after death…both exist and not exist after death…neither exist nor not exist after death?" "I have not declared that the Tathágata neither exists nor does not exist after death, and that all else is false."
"But, Lord, why has the Lord not declared these things?" "Potthapada, that is not conducive to the purpose, not conducive to Dhamma, not the way to embark on the holy life; it does not lead to disenchantment, to dispassion, to cessation, to calm, to higher knowledge, to enlightenment, to Nibbána. That is why I have not declared it."
"But, Lord, what has the Lord declared?" "Potthapada, I have declared: "This is suffering, this is the origin of suffering, this is the cessation of suffering, and this is the path leading to the cessation of suffering."
"But, Lord, why has the Lord declared this?" "Because, Potthapada, this is conducive to the purpose, conducive to Dhamma, the way to embark on the holy life; it leads to disenchantment, to dispassion, to cessation, to calm, to higher knowledge, to enlightenment, to Nibbána. That is why I have declared it."

Two or three days later, Citta, the son of the elephant-trainer, went with Potthapada to see the Lord. Citta prostrated himself before the Lord and sat down to one side. Potthapada exchanged courtesies with the Lord, sat down to one side, and told him what had happened.
"Potthapada, all those wanderers are blind and sightless, you alone among them are sighted. Some things I have taught and pointed out, Potthapada, as being certain, others as being uncertain. Which are the things I have pointed out as uncertain?" "The world is eternal" I have declared to be uncertain…"The Tathágata exists after death…" Why? Because they are not conducive…to Nibbána. That is why I have declared them as uncertain.
"But what things have I pointed out as certain? This is suffering, this is the origin of suffering, this is the cessation of suffering, this is the path leading to the cessation of suffering." Why? Because they are conducive to the purpose, conducive to Dhamma, the way to embark on the holy life; they lead to disenchantment, to dispassion, to cessation, to calm, to higher knowledge, to enlightenment, to Nibbána. That is why I have declared them as certain.

"Potthapada, there are three kinds of "acquired self" : the gross acquired self, the mind-made acquired self, the formless self. What is the gross acquired self? It has form, is composed of the four great elements, nourished by material food. What is the mind-made self? It has form, completed with all its parts, not defective in any sense-organ. What is the formless acquired self? It is without form, and made up of perception.
"But I teach a doctrine for getting rid of the gross acquired self, whereby defiling mental states disappear and states tending to purification grow strong, and one gains and remains in the purity and perfection of wisdom here and now, having realized and attained it by one's own super-knowledge. Now, Potthapada, you might think: "Perhaps these defiling mental states might disappear…and one might still be unhappy." That is not how it should be regarded. If defiling states disappear…nothing but happiness and delight develops, tranquility, mindfulness and clear awareness - and that is a happy state.
I also teach a doctrine for getting rid of the mind-made acquired self….
I also teach a doctrine for getting rid of the formless acquired self….


Wat de Boeddha ons hier alleszins wel leert, is de doctrine om van het grove, mentale en vormeloze verworven zelf af te komen, waardoor vervuilende mentale toestanden verdwijnen en staten die neigen naar zuivering sterker worden, en men de zuiverheid en perfectie van wijsheid hier en nu verwerft en behoudt, door het te hebben gerealiseerd en bereikt door de eigen kennis. Als verontreinigende toestanden verdwijnen ... ontwikkelt zich niets anders dan geluk en genot, rust, mindfulness en helder gewaarzijn- en dat is een gelukkige staat.

Daarvoor alleen is het toch de moeite om het pad te gaan?

Dat is ook altijd mijn insteek geweest voor ik hier op het forum kwam. Het grappige wil nu net dat ik door de vele discussies met jou hier ben gaan begrijpen dat volledige bevrijding het eindigen van geboorte inhoudt en stelselmatig ben ik dat gaan begrijpen, invoelen en ter harte nemen, waarvoor ik jou ontzettend dankbaar ben.

De loop der dingen zit soms raar in elkaar.

Rare groeten,

Dorje.

27
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 03-09-2019 12:58 »
Beste Leegte,

Hartelijke groet terug en zeer zeker is je communiceren hier erg zinnig.
Ik herhaal: zoals wij de werkelijkheid bezien en benaderen, zal er niet veel verschil zijn, de verschillen zitten alleen in hoe wij verwoorden en de woorden interpreteren van elkaar. Maar dat kan, naast dat het ook best lastig kan zijn, juist ook best boeiend zijn.

Ik vind het uiterst interessant te zien hoe jij vanuit de mystiek tot erg gelijkaardige houdingen komt als ik en anderen vanuit het Boeddhisme, dat vind ik er erg boeiend aan. Voor mij is Boeddhisme ook het ervaren zelf, de woorden zijn er maar voor de communicatie, en hebben hun nut op dat vlak, maar ook hun beperktheid.

Ik wil je nog steeds blijven uitdagen om de communicatie met het Boeddhisme aan te gaan, zodat wij ook de kans hebben de communicatie met Mystiek aan te gaan. Dit kan verrijkend zijn voor beide kanten. Je bent niet voor niets hier komen afdwalen. Laat het gewoon gebeuren en we zien wel waar het uitkomt.

Geen wil, geen verwachtingen en dus ook geen teleurstellingen!

Nog steeds een hartelijke welkom op dit forum,

Dorje.
 

28
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 03-09-2019 11:09 »
Beste Leegte,

Ik heb mijn best gedaan Boeddhistische leegte uit te leggen. Hoewel we woorden anders gebruiken, heb ik ook het gevoel dat je vast blijft houden aan hoe jij die Boeddhistische leegte zelf ziet en je leest dit dan blijkbaar altijd als dusdanig in alles wat ik er over schrijf: subject teruggerkeert op zichzelf. Je blijft woorden als puur gewaarzijn, leegte, in verband brengen met subject, terwijl het enkel maar verwijzingen en geen (zelf-referentiële) betekenis hebben op zich. Ik ga het hier dan ook bij laten.

Wat mystiek betreft is er in het Boeddhisme nooit een aparte mystieke stroming nodig geweest, omdat mystiek vervat zit en volledig getolereerd wordt in het Boeddhisme zelf. Mystiek dan in de zin van de gerichtheid op een directe ervaring. Of dit nu van niet-zelf, of leegte, of eenheid is, in Boeddhisme zijn dit allemaal aspecten van hetzelfde.

In sommige strekkingen, meer de ervaringsgerichte strekkingen, wordt er wel meer nadruk op gelegd. Zo spreekt Dogen (Zen) bijvoorbeeld over verlichting als "een intimiteit met duizendenéén dingen", waar hij eigenlijk mee doelt op "alles". In Dzogchen spreekt men dan weer van het realiseren van leegte als verschijning en verschijning als leegte (dus het alles en het niets als hetzelfde). En zo zullen er nog wel strekkingen zijn die de msytiek (de ervaring van het opgaan in het geheel of de leegte of de boeddhanatuur) benadrukken. Maar deze bestaan vredevol (niet altijd, maar dat is puur iets menselijk dan) naast elkaar met de meer ethische, gedragsmatige, wijsheid- en mededogen-gerichte benaderingen. Het is niet zo dat deze meer mystiek gerichte benaderingen verketterd zijn, zoals in de Christelijke, Islamitische tradities (in de Joodse is dat misschien ook niet gebeurd, daar heb ik geen kennis over).

Met vriendelijke groeten,

Dorje.


29
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 03-09-2019 10:34 »
Dorje, ik lees een belangrijke zin van je leraar:

Citaat
Over het wegvallen van het zelf zegt mijn leraar dat het echt aanvoelt als sterven.

Het klopt wat je leraar zegt.  Maar hoe weet je leraar hoe echt sterven aan voelt?  Ik neem aan dat je een levende leraar hebt. 

Eenvoudig doordat het, net voor het definitief wegvallen van het zelf, zo aanvoelde: "ik ben dood aan het gaan, ik ben aan het verdwijnen, het is gedaan". Het voelde niet als een sprirituele dood, waar je jezelf nog kan geruststellen dat het maar spiritueel is en dus niet echt, het voelde als het definitieve einde van zijn bestaan, met alle doodsangsten vandien.

En zoals mijn leraar dit beschrijft, was dit in zeker zin ook een werkelijke dood, het is de dood van de heerschappij van het ik, geen wegvallen en terug verschijnen, maar definitief gedaan, en voor het ik dat dit voelt aankomen is er geen verschil met werkelijk sterven, ook dan is het gedaan met de heerschappij van het ik (noot: door de hechting die niet weggewerkt is, ontstaat er misschien later weer opnieuw een ik, maar die zekerheid voel je ook niet als je sterft).

Het "ik" dat dan nu en dan toch nog steeds blijft verschijnen, zo beschrijft hij, op momenten dat het lichaam dit vereist (bijvoorbeeld bij het opkomen van honger, of pijn, of als er een vraag wordt gesteld door een leerling), wordt niet ervaren als een continuiteit, maar als een tijdelijk verschijnsel dat komt en gaat en door niemand bezit wordt, dus niet als "mijn zelf", vandaar dat hij spreekt van zelfloos ik, of zelfloos zelf. Zonder dit zelfloos ik zou hij geen leraar zijn, en zou zijn lichaam ook niet in stand gehouden worden en zou hij niemand kunnen verwijzen naar hetzelfde. Maar het grote verschil tussen definitief wegvallen van zelf, en tijdelijk wegvallen van zelf, is dat dit laatste wel transformerend is, zelf-relativerernd is, maar eerder lijkt op dat het zelf even is ingedommeld. Het is een verschil als tussen in slaap vallen en sterven. Als we in slaap vallen is er nog steeds de gerusttelling dat het zelf dat wegvalt wel opnieuw verschijnt en hetzelfde zelf wel lijkt te zijn (de illusie van continuiteit blijft in takt), bij het sterven hebben we die geruststelling niet meer, vandaar de doodsangsten, die we gelukkig niet altijd hebben bij het in slaap vallen (sommigen wel, maar dat is dan geen gezonde situatie).

In het kader van het onderwerp: we hebben van nature allemaal het verlangen om vooral niet dood te gaan.
De dood is misschien wel de grootste barrière die we moeten nemen.  Het idee om niet te bestaan is niet erg aantrekkelijk voor veel mensen.

Daarom, die barrière is niet iets dat we nemen, het definitief wegvallen van het zelf is niet iets dat we zelf kunnen doen of bewerkstelligen, het is dat wat gebeurt als zelf zodanig uitgehold is, en daarmee de neigingen ervan zodanig uitgezuiverd zijn, zodat enkel nog die laatste hechting aan zelf, de notie "ik ben" overblijft. Het is niet zo dat mijn leraar zijn zelf liet vallen, het viel opeens weg, en de doodsangsten die dit met zich meebrachten proberen dit koste wat koste te voorkomen, maar het is maar door geen weerstand meer te bieden aan dit wegvallen, er vrede mee te nemen (iets wat maar mogelijk is na grondige zuivering), zoals mijn leraar beschrijft, dat hij op een gegeven moment er volledig aan toegaf, niet letterlijk, maar vergelijkbaar met een stemmetje dat in hem opkwam zo van "ok, dan is het maar zo, dan sterf ik maar").

En zolang je hier niet klaar voor bent, zal dit sowieso niet gebeuren, dus het is zinloos om hier angsten voor of allerlei ideeen over te ontwikkelen. Het gebeurt maar als je klaar bent de laatste gehechtheid helemaal op te geven. Zolang je er iet klaar voor bent en hier vroegtijdig toch in de buurt van zou komen, zullen jouw doodsangsten dit toch weten te voorkomen.

Dus laat al dat gespeculeer over waar we naar toe gaan gewoon varen, bouw gewoon vertrouwen op in het achtvoudig pad en bega het, zonder te grijpen naar of aftsoten van het doel ervan. Hoe je er tegenover staat is geen vast gegeven, maar is iets dat mee-evolueert op het pad, dus het heeft geen zin daarop voor te lopen.


De groeten,

Dorje.

30
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 03-09-2019 09:16 »
Mooie aanvulling Ujukarin,

Bedankt!

31
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 03-09-2019 08:46 »
Is dat nou echt nodig allemaal? Is er niet een andere optie?

Jawel! Maar niet in het Theravada vrees ik. In het.Mahayana bestaat het boddhisatva ideaal. Je kiest er dan voor, uit mededogen, om, zoals je zelf omschrijft, nog iets te kunnen blijven betekenen voor een ander, voor de wereld, voor wie of wat dan ook, om niet over te gaan in Nirvana, maar steeds terug te komen tot dat alle levende wezens bevrijd zijn. Het is een erg mooie motivatie, als je deze kan ontwikkelen, be my guest! In gewoon Mahayana wordt dit zelfs als idealer gezien dan opgaan in het Nirvana.

Dus als je dit echt kan ontwikkelen en niet als een verborgen hechting aan bestaan, want dan blijft het zelf-gericht en heeft het niets met dit ideaal te maken, dan heb je wel een andere optie.

En zelfs Theravada geeft jou de optie om enkel het wereldlijke pad te gaan, waarin je jezelf voorziet in een betere wedergeboorte, daar is niets mis mee, ook dat is nog steeds Boeddhisme. Er is werkelijk voor elk wat wils in Boeddhisme. Maar als je dan een keuze maakt voor jezelf, is het beter voor jezelf om vrede te vinden met de keuzes die anderen maken en dezen dan niet te refereren naar je eigen beleving (al die praatjes houden mij juist aan de gang).

Alles is namelijk verbeelding, ook de Boeddha en het achtvoudig pad. Zonder verbeelding was er geen Boeddha, noch achtvoudig pad. Als je er naar grijpt als werkelijkheid, of als je het afstoot als onwerekelijkheid, dan houdt het je gaande (dat is de werkelijke betekenis van het Zen-gezegde: als je de Boeddha ziet, dood hem").

Als je het ziet en gebruikt als verwijzingen, verwijzingen die voorbij woorden en verbeelding wijzen, als je niet vasthoudt aan woorden als gewaarzijn, leegte, ongeconditioneerde alsof ze werkelijk naar iets verwijzen waar je kan aan vasthouden (object of subject), dan houdt het misschien niet aan de gang (dan dood je de Boeddha, het beeld waaraan je vasthoudt).

Ik zeg misschien, want het is een vraagteken, enkel te beantwoorden door het te onderzoeken of juist niet. Aan ieder de keuze en elke keuze is goed, de één niet beter dan de ander.

Sterkte Siebe!






32
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 02-09-2019 17:58 »
Beste Leegte,

Ik ga er niet meer teveel op in. Volgens mij hebben wij een zeer gelijke kijk op de dingen, maar gebruiken we bepaalde woorden gewoon wat anders.

Wat die scholing betreft kan ik niet ontkennen dat ik mij aanvankelijk erg heb verdiept in zowel Boeddhisme, Advaita, Christelijke mystiek en alles dat naar nondualiteit ruikt. Het is echter niet dat deze schoolse verdieping ook maar iets heeft bijgedragen of nuttig was op het spirituele pad, daar is enkel de beoefening, ontdekken, doorvoelen en directe ervaring van belang. Het enige nut dat het blijkt te hebben is dat het mij helpt uit te drukken hoe dat ik het tot nu toe ervaar. En daarvoor gebruik ik het dan ook graag.

Toch zou ik je wat voorzichtigheid willen aanmanen op te snelle conclusies trekken, zoals in de uitspraak "In de boeddhistische leegte is het subject gewoon aanwezig" en niet-objectgerichte meditatie dat geconcludeerd wordt als "het subject neemt zichzelf tot object.".

Voor de rest geniet ik van je uitspraken als:
"Voor wat het waard is, er is de mogelijkheid om aan het lijden een einde te maken.   Dat is een staat van uitgedoofd zijn, kalmte"
en
"maar hun lijden is echt.  Dat kan een mens niet onberoerd laten"
en
"Waar ik echter op doelde met het loslaten van het zelfbeeld is de gehechtheid aan het zelfbeeld"
en
"Want een bewuste actie om je zelf op te geven is al weer een particulier doel"

En toch, dat is nu net wat niet-objectgerichte meditatie is: niets doen, wachten (just sitting), ... Maar je hebt gelijk, meer dan dit wachten en geduld hebben kan je niet doen, het wegvallen van het zelf, tijdelijk of definitief kan je niet doen, kan je niet bewerkstellen, het enige wat er kan gebeuren is dat het doen tot stoppen komt en dit kan wel degelijk gebeuren als je je obsessieve gerichtheid op objecten en op het subject gewoon laat varen (niet-objectgerichte meditatie).
;)

Maar vertel mij eens wat meer over die rituelen, als je wil?

Vriendelijke groeten,

Dorje.



33
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 02-09-2019 16:46 »
Mijn beste broeder bange muis,

Vergeef mij dat ik niet op jouw open getuigenis heb gereageerd, uit vorige conversaties heb ik geleerd dat ik vaak nogal onhandig reageer op zulke ontboezemingen, waardoor ik niet echt ondersteunend overkom, terwijl dat juist het enige is wat ik wil doen in mijn reacties. Maar ik ben nooit geneigd ondersteuning te geven aan een negatief gevoel, ik ondersteun liever de kansen die dit negatief gevoel geeft, maar slaag daar niet altijd zo goed in.

Ik vrees dat het onvermijdelijk is dat we op het pad dat de Boeddha ons aanwijst, soms door diepe dalen moeten, waarin we het allemaal niet meer zien en ook allemaal niet meer zien zitten. Het boeddhistisch pad beschermt ons hier niet tegen, integendeel, op het Boeddhistisch pad wordt het juist naar boven gehaald. Er kan niets achter blijven, dus al die zaken die we liever niet zouden voelen, moeten mee in het proces, zelfs het gevoel een stap vooruit re zetten en twee naar achter te zetten. En zoals je elders zei, in feite moeten we juist achteruit, niet vooruit naar een doel, maar achteruit, het gaat om zaken af te gooien, niet om zaken als geluk en vrede te verwerven of toe te voegen. En je kan maar afgooien als je eerst duidelijk voelt dat het er wel is. Vroeger was de illusie even krachtig, maar zag je het niet, nu dat je het ziet, doet het pas pijn, maakt het pas bang, maakt het pas moedeloos.  Maar in zekere zin is dit nodig, is het nodig in te zien, aan de lijve te ondervinden, hoe ego werkt en ondermijnt. Ik zou het eerder als een goed teken zien, een kans dus. Niet om het gevoelde daarmee te verdoezelen, maar juist om het nog meer aan te zwengelen. Alles moet in het licht komen, niet alleen de vrede en de rust die onder het ego-grijpen zit en altijd gezeten heeft, ook het ego-grijpen zelf.

Als ik even diep probeer in te voelen in wat je schreef in je ontboezemende bericht, komt bij mij op: het gaat niet om uit een gevangenis te breken, het gaat niet om via oefenen, trainen, studeren, mediteren ego-gehechtheid en verlangens te overwinnen. Het gaat er om stilaan de gevangenis te gaan zien als een ingebeelde gevangenis, en ook de gevolgen van dit inbeelden te gaan zien, zelfs al doen ze zich nog voor (en zonder het te veroordelen dat ze zich nog voordoen). Dat is een heel andere insteek. Zien wat er gebeurt, daar gaat het om, als daar iets uit voortkomt, dan kan dit alleen maar vanzelf er uit voortkomen, al wat we willen voortbrengen, zelfs vrede, meer rust, betere controle op onszelf, wijzer, liefdevoller zijn, dat alles houdt de verslaving gaande, de verslaving aan controle, en de confrontatie met dat we geen controle hebben en dus het voeden van ons negatief zelfbeeld en daardoor dus nog meer grijpen naar een positief zelfbeeld en dit willen voortbrengen.

Neurotisch Siebje wil gewoon gezien worden, de energie, de pijn, de angst die dit geeft, wil gezien worden, niet veroordeeld worden. Het veroordelen, jammeren om je reacties of gevoelens, na al die jaren van praktijk, heeft enkel een versterkend effect. In Boeddhisme wordt er zo vaak over mededogen gesproken, maar dit mededogen is best gericht naar iedereen, dus ook naar jezelf. Als je dingen ziet gebeuren, zie ze dan, in plaats van te veroordelen, heb mededogen met het feit dat ze gebeuren, ze gebeuren door jarenlange conditionering, en het zien ervan alleen is niet de oplossing, het jezelf niet meer veroordelen, afwijzen, is het grootste deel van de oplossing.  Het is maar door zien, niet veroordelen en niet trekken en afstoten van hetgeen zich nu eenmaal ontplooit (angst, moedeloosheid, …) dat dat wat zich ontplooit eindelijk kan ontbinden en de rust en vrede die er onder zit kan blootleggen. Het is door stelselmatig meer en meer in contact te komen met wat er onder de angst, teleurstelling en pijn zit, dat zulke zaken uiteindelijk zichzelf kunnen bevrijden. En nogmaals enkel zien wat er gebeurt is niet voldoende, niet veroordelen, is ook nodig en dat is meestal nog het moeilijkste. Ik wens je goede moed!

Maar nu om op je vraag te antwoorden:

Dorje, als ik je goed begrijp, dan streven wij dus naar een leegte waar noch een ervaren noch een ervaarder is? Dat zouden we dienen te realiseren.

Waar we naar streven is het uitdoven van neigingen, verlangens, gehechtheid, inclusief de gehechtheid aan zelf (de notie "ik ben"). Tot en met het uitdoven van de verlangens/neigingen lijkt dit nog voordeel te hebben voor ons zelf, een leven zonder speelbal te zijn van je verlangens, lijkt nog op één of andere manier aanlokkelijk. Maar, zo heeft de Boeddha aangetoond, dit komt maar totaal tot bevrijding als ook de notie "ik ben het die bevrijdt is" wegvalt.


Een situatie waarin dus ook niemand de beeindiging van lijden ervaart, want er is noch een ervaarder noch ervaring. Er is noch geluk, noch gelukzaligheid, noch vrede, want elk ervaren is beeindigd.
Toch snap ik niet zo goed waarom je dit zou willen realiseren?
Het voelt voor mij een beetje alsof je dan streeft naar een eeuwige diepe slaap, waarin nooit meer iets zal worden ervaren, geen Ik, geen nachtmerrie en ook geen mooie dromen. Niks meer. Alleen een diepe droomloze 'slaap'. Ik heb hier moeite mee.

Vóór je ervaren hebt dat het zelf, "ik ben" ook maar iets is dat verschijnt, en vóór je ervaren hebt waarin dit verschijnt, kan je enkel refereren naar dat zelf, en is het wegvallen van dit zelf (het wegvallen van het referentiepunt) iets ergs angstaanjagend, en lijkt dit totaal zinloos.

Door niet-objectgerichte meditatie, wat "niet" hetzelfde is als het subject dat zichzelf tot object neemt (wat nog steeds een objectgerichte meditatie is), dus door je geest op niets meer te richten, zelfs niet op zichzelf, kan de geest langzaam terugkeren naar zijn ongeconditioneerde, niet gerichte aard, puur gewaarzijn, gewaarzijn op zich, dus niet gewaarzijn van objecten. Dit is het wegvallen van het zelf, hetgeen zich normaal enkel voordoet in diepe slaap. In diepe slaap gebruikt het lichaam geen gewaarzijn meer, maar dat betekent niet dat gewaarzijn verdwijnt. Het is erg moeilijk dit te vatten, omdat we puur gewaarzijn (Tibetaans rigpa) vaak associëren met bewustzijn. Bewust-zijn impliceert iemand of iets dat bewust is, het impliceert een subject, een zelf, een referentiepunt aan wat objecten verschijnen. In rigpa (puur gewaarzijn) is er geen referentiepunt, dus ook geen bewustzijn. M.a.w. zelfs als wij onbewust zijn, bewusteloos, of dood, is er nog steeds puur gewaarzijn. Waar bewustzijn altijd gekoppeld is aan een referentiepunt en dus individueel is, is gewaarzijn dat niet, gewaarzijn is onpersoonlijk, het is niet ik, niet mijn, het is niet mijn zelf. Terwijl bewustzijn wel ik lijkt (ik ben), mijn lijkt, en mijn zelf lijkt. 

Ik kom al schrijvend op het idee dat we bewustzijn zouden kunnen omschrijven als gewaarzijn van objecten (als er geen gewaarzijn meer is van objecten, dan is er bewusteloosheid: diepe slaap, coma, dood); en rigpa dan als puur gewaarzijn, als gewaarzijn op zich, zonder dat er gewaarzjjn is van objecten. M.a.w. bewustzijn heeft altijd een referentiepunt (een zelf) nodig, gewaarzijn niet. Waar bewustzijn altijd gekoppeld is aan een referentiepunt en dus individueel is, is gewaarzijn dat niet, gewaarzijn is onpersoonlijk, het is niet ik, niet mijn, het is niet mijn zelf. Terwijl bewustzijn wel als ik wordt ervaren (ik ben), als mijn, als mijn zelf.

Dus hoewel niet-objectgerichte meditatie kan leiden tot bewusteloosheid (het referentiepunt/zelf dat wegvalt), maar dan zonder dat er een bepaalde toestand intreedt (diepe slaap, coma, dood), is er wel gewaarzijn mogelijk van het terug verschijnen van zelf (gewaarzijn van het in gang schieten van bewustzijn), en voelt dit gewaarzijn en het puur gewaarzijn dat er nog was toen het zelf was weggevallen, niet anders, vandaar: wel een gat in "een zelf" te zijn (bewust te zijn), maar niet in te "zijn" (gewaar te zijn). Op die manier kan je te weten komen dat je werkelijke aard niet dat "zelf" is, maar dat onpersoonlijke gewaarzijn ("niet-zelf") is. En op die manier wordt direct ervaren dat het zelf niets stabiels is, maar iets dat komt en gaat, maar dan wel in iets dat niet komt en gaat. En op die manier kunnen niet enkel de neigingen, verlangens, en gehechtheid tot uitdoven komen, maar ook de gehechtheid aan zelf (de notie "ik ben").

Nu, zeker dit laatste, dit houdt het definitief wegvallen van het zelf in, en waar ik over spreek is enkel het tijdelijk wegvallen en opnieuw zien verschijnen van het zelf, hetgeen het zelf langzaam uitholt, maar nog geen echte bevrijding is. Over het wegvallen van het zelf zegt mijn leraar dat het echt aanvoelt als sterven. Terwijl bij het tijdelijk wegvallen van het zelf, hoewel het ook beangstigend kan zijn, de hechting aan het zelf dat opnieuw verschijnt nog niet weg is. Het is gewoon gemakkelijker te relativeren, er is directe kennis over zijn illusoire aard, maar daarmee is de hechting eraan nog niet weg. Het definitief wegvallen van het zelf, zou je kunnen omschrijven aan het definitief wegvallen van de hechting aan het zelf. Ook daarna doet er, zolang lichaam en geest zich bedienden van gewaarzijn, wanneer het nodig is (maar alleen maar dan), nog een zelf voor, maar zonder toe-eigening (dit ben ik, dit is mijn, dit is mijn zelf). Als het niet meer nodig is, valt dit zelf als verschijning gewoon weer weg in leegte, gewaarzijn. Terwijl bij het tijdelijk wegvallen van het zelf, het zelf (als het weer verschijnt) gewoon nog altijd steeds op de voorgrond is en blijft en enkel opnieuw wegvalt in diepe slaap, coma, dood en na de dood zou het door de gehechtheid er aan dus ook nog steeds opnieuw verschijnen, terwijl dit bij het definitief wegvallen van (de gehechtheid aan) het zelf, zich niet meer voordoet. Zo gauw het lichaam uitdooft, en gezien er geen hechting meer is aan verschijnen, is er dan geen zelf meer die opnieuw verschijnt (parinirvana).

Maar! Maar ook dat is weer heel moeilijk te vatten (als je enkel kan refereren naar een zelf te zijn), het puur gewaarzijn, je oorspronkelijke aard, dat wat nooit geboren is, en nooit zal sterven, wat je dan gerealiseerd hebt als je ware identiteit, dat verdwijnt niet, het is gewoon ontdaan van hechting aan een illusoir zelf, het is zelfloos, onpersoonlijk, tijdloos… En een kleine glimp kan je hier van opvangen in het tijdelijk wegvallen van zelf, het gevoel dat er wel een gat is in "zelf te zijn", maar niet in "te zijn", en deze glimp geeft je alle vertrouwen er in dat dit "zijn" je ware aard is en "zelf te zijn", hoewel het aantrekkelijk lijkt door de hechting er aan, nooit echt bevredigend, permanent en echt kan zijn en dus anicca, dukkha en anatta is.

Het definitief wegvallen van zelf is geen eindeloze diepe slaap, maar het weer helemaal terugkeren naar puur gewaarzijn wat er al was voor je als een zelf leek te verschijnen, wat er nog was tijdens het verschijnen van een zelf en wat er nog altijd is na het wegvallen van dit zelf. Zolang lichaam en geest dan nog gebruik maken van dit gewaarzijn, blijven er zelf en objecten verschijnen, maar zonder hechting, en door dit verschijnen kunnen anderen ook verwezen worden naar hun ware aard, of op het pad naar realisatie gezet worden en dat is het spontane mededogen dat zich voordoet in een verlicht wezen vóór het parinirvana.
 
Oeps, dit is een lange geworden. Ik ga afronden.

34
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 01-09-2019 20:44 »
Ok Leegte,
Hier ben ik weer.

Over het niet-zelf realiseren en dat dit moeilijk is, wil ik toevoegen dat het maar moeilijk is omdat er een zelf is die het wil realiseren. Het is juist dat zelf dat moet wegvallen. Dus als dit zelf iets wilt realiseren, staat het dit wegvallen in de weg.

Over definitief wegvallen van het zelf, de spirituele dood van het "ik" waar jij ook van spreekt, kan ik niets zeggen uit eigen ervaring. Waar ik uit eigen ervaring van kan spreken is het tijdelijk wegvallen van het zelf en hoe dit het zelf, dat even later toch weer terug verschijnt, voor een stuk uitholt en hoe daardoor het geloof in dat zelf als vaste identiteit voor een stuk afbrokkelt.

Dit wegvallen van zelf, zou ik niet zozeer omschrijven als het loslaten van het zelfbeeld, in meditatie is het loslaten van het zelfbeeld nog niet zo moeilijk, zelfs in een objectgerichte meditatie kan je dit doen. In objectgerichte meditatie is er een gerichtheid op een object en het loslaten van alle andere gerichtheid. Objectgerichte meditatie is een methode om een staat van geest te bereiken. Alle methoden die er op gericht zijn een bepaalde staat van geest te bereiken zijn echter beperkt, tijdelijk en geconditioneerd.

Niet-objectgerichte meditatie is geen methode, het is niet iets dat je kan doen, maar het kan zich spontaan voordoen als je je geest niet meer op iets richt, niet meer manipuleert of controleert. In niet-objectgerichte mediatie worden alle objecten (gedachten, sensaties, emoties, herinneringen, …) vrijgelaten in hun natuurlijke manier van zijn. Dus er wordt geen enkele moeite gedaan om te focussen, te manipuleren, controleren of onderdrukken, het gaat eerder om te rusten als de geest zelf, als gewaarzijn, niet gewaarzijn van objecten, maar gewaarzijn zelf, de bron/grond waarin alle objecten verschijnen en weer verdwijnen. Als je hier een tijdje in verwijlt, waardoor het dwangmatig samentrekken van de geest rond objecten stilaan begint af te nemen, keert de geest langzaam terug naar zijn ongeconditioneerde aard. Het is daarin dat het zelf, hoe subtiel ook, helemaal kan wegvallen. Op dat moment is er geen meditatie meer, want er is geen zelf meer die mediteert, er is geen ervaring meer, want er is geen zelf die ervaart. Op dat moment is er geen bewustzijn meer, want er is geen zelf die zich bewust is, er is dan geen staat van geest meer, geen toestand meer die komt en gaat, alles dat komt en gaat is weggevallen, en er is hier geen getuige van, en ook geen herinnering aan. Het enige dat herinnerd kan worden is hoe je plots weer als zelf verschijnt. En het is eigenlijk enkel over dit laatste waarover je kan spreken.

Aanvankelijk, hoe helder ik ook was tijdens het mediteren, viel mijn lichaam op dat moment telkens in slaap en begon mijn lichaam dus om te vallen en werd ik van het omvallen met een schok telkens wakker. Mijn leraar leerde mij dat dit normaal was, het lichaam moet hier aan wennen, het maakt het wegvallen van het zelf normaal gezien enkel mee in diepe slaap. Hij gaf mij wat tips om het lichaam wakker te houden, want het is maar als het lichaam wakker blijft en stabiel in meditatiehouding blijft terwijl dit zich voordoet, dat het zelf kan wegvallen zonder dat je hieruit met een schok weer wakker wordt. Na enige oefening gebeurt het nu soms dat dit zich voordoet terwijl het lichaam stabiel zijn houding bewaart. De ervaring hiervan kan ik niet beschrijven, want er is dan gewoon geen ervaring en toch als het gevoel van zelf terug verschijnt is er niet het gevoel dat er een gat was, er zit alleen een gat in "zelf te zijn", maar niet in "te zijn". En het zelf dat dan terug verschijnt, hoewel de identificatie er snel weer mee optreedt, is dan direct gekend als iets dat komt en gaat en dat relativeert heel wat. Nu, als het leven weer helemaal op gang komt, en al mijn aandacht vereist, is dit relativeren wel vaak snel weer helemaal naar de achtergond, maar toch, iets ervan blijft wel hangen, in het achterhoofd. Het zelf is, als het is weggevallen en het terug verschijnen bewust is meegemaakt, niet meer zo zwaar, zo allesbepalend, zo plakkerig als ervoren.

Nu, daar waar zelf in wegvalt, dat is wat ik, naar Boeddhistische gebruik, aanduid met het woord "leegte", het is dus een andere leegte als waar jij dat mee aanduidt wat waarneemt, wat kijkt (ook al is het niet iets, het blijft een subject t.o.v. objecten). De leegte waarvan ik spreek, en waarvan de Boeddhistische teksten ook spreken, is het niet-zelf, niet-subject. Het wordt aangeduid als leegte, omdat het leeg is aan zelf, leeg is aan subject, leeg aan eigenschappen. In de Christelijke mystieke tradities komt het overeen met Godhead; dat wat nog vooraf gaat aan God (het subject) en waar niets meer over te zeggen valt.

Wat jij aanduidt als dat wat kijkt (God, subject, ik) wordt in Boeddhistische zin niet aangeduid met leegte, want het is nog steeds een zelf, hoe subtiel of hoe onbepaald ook. Leegte is synoniem met het ongeconditioneerde, niet-zelf, dat wat het geconditioneerde vooraf gaat. Dat wat jij als leegte aanduidt wordt in sommige strekkingen soms aangeduid als de onpersoonlijke toeschouwer. Maar toeschouwen, hoe onpersoonlijk ook, verschijnt en verdwijnt zelf nog, dat waarin het verschijnt, is de Boeddhistische leegte, dat wat aan alle toeschouwen vooraf gaat en zelf nooit verschijnt of verdwijnt. In leegte is er geen referentiepunt, zolang er een referentiepunt is (iets waarnaar gerefereerd wordt, iets dat ziet, subject) staat er iets in de leegte, namelijk het referentiepunt, en is het niet meer leeg. Pas als het referentiepunt wegvalt is er leegte. Vandaar leegte is dat wat overblijft als het referentiepunt, het zelf wegvalt.

Maar zo belangrijk is het ook weer niet allemaal, want als het teveel belang krijgt, verzeilen we in pure filosofie, terwijl Boeddhisme niet gericht is om de leegte (niet-zelf) filosofisch te omschrijven, maar om het te realiseren. En dit realiseren kan niet gebeuren door het "zelf", enkel door het wegvallen van het "zelf". En dat is dus het enige belang van dit verduidelijken van hoe leegte in Boeddhisme gebruikt wordt, nl. zodat je weet waar naar het in die context verwijst en dat dit kan verschillen met waar het woorde leegte voor jou naar verwijst.

Wegvallende groeten,

Dorje.
 


35
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 01-09-2019 10:34 »
Het merkwaardige zit er in dat je aanraadt niet af te wijzen, terwijl je zomaar even het grootste deel van alle boeddhistische beoefenaars afwijst en hun beoefening suggereert als spirituele zelfmoord.

Het afwijzen of beter gezegd actief onderdrukken van negatieve gevoelens, drijfveren, emoties en dergelijke is wel degelijk iets dat in Boeddhistisme beoefend wordt en als het beoefend wordt samen met het ontwikkelen van positieve gevoelens, drijfveren, emoties en dergelijke, dan bereidt dit beoefenaars, zoals Siebe dat zo mooi heeft uitgewerkt, wel degelijk voor op een mogelijke ommenslag waarin het pad van wereldlijk onderdrukken van negatieve zaken en wereldlijk ontwikkelen van positieve zaken opeens de goede basis heeft gelegd voor het bovenwereldlijk ontstijgen van dit dualisme.

Nu, als men depressief of destructief wordt omdat zaken onderdrukken om één of andere reden (erg laag zelfgevoel, te restrictieve opvoeding, geen juist begrip, ...) niet hand in hand kan gaan met het ontwikkelen van positieve zaken zoals liefde, mededogen, positieve houding t.o.v. anderen en jezelf, ... dan kan het goed zijn om iemand als Osho tegen te komen op het pad en in plaats van alles te proberen controleren en stilzittend te mediteren al die opgekropte negatieviteit eerst eens in beweging te zetten. Maar als je hier dan ook weer blijft in steken...

Uiteindelijk zijn boeddhisten allemaal op weg naar hetzelfde en kan bijvoorbeeld frustratie onderdrukken jegens die facetten er van die omwille van vroegere conditioneringen, contraproductief uitdraaien, en een positieve houding ontwikkelen jegens de beoefenaars van juist die facetten, helpen inzien dat ook die hun waarde hebben en kan dit op zich ook een goede basis leggen voor het ontstijgen van de dualiteit tussen al die vormen van boeddhisme en een positieve beschikbaarheid en stimulans voor een brede waaier van Boeddhistische beoefenaars. Dat geeft dan geen depressie en frustratie enzo, maar brengt jou en de ander voorbij dit trekken en afstoten van boeddhistische benaderingen.

Leegte, ik kom later nog op jou terug, ik wou dit hier toch eerst nog even aanvullen.

Spiritueel leven inblazende groeten,

Dorje.

P.s. Amitabha dit is een algemene reactie, op jouw bericht, maar daarom niet naar jou gericht (beetje wel), waarschijnlijk bedoel je het niet zo helemaal als waar ik tegen reageer, ik wil gewoon de andere kant eens in de verf zetten omdat het hier een boeddhistisch forum betreft dat open staat voor alle Boeddhistische strekkingen. Alle goeds!



36
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 31-08-2019 22:51 »
Maar goed, ieder zo zijn of haar pad.

Ja, zo is dat.. zelfs al is dat pad volgens jou sprirituele zelfmoord.
;)

37
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 31-08-2019 09:35 »
Beste Leegte,

Ik ga zeker nog reageren, het jeukt aan mijn vingers om dit nu al te doen, maar ik zit met een drukke agenda dit weekend. Hoewel deze agenda in feite leeg is, verschijnt hij wel degelijk en dit is geen filosofie, maar een doorleefde werkelijkheid.

Ik kom nog terug op woorden als leegte en niets, maar bedenk dat ze ook leeg zijn (leeg aan absolute betekenis), het zijn verwijzingen die inderdaad naar iets trachten te verwijzen dat vooraf aan de woorden is, ze zijn dus op zich niet zo van belang, maar gezien ze de enige manier tot communicatie zijn, toch weer wel, maar dan als zaken waar we best flexibel en relatief mee omgaan. Ook op meditatie kom ik nog terug, want er bestaat ook niet-objectgerichte meditatie.

Maar nu is even mijn volledige beschikbaarheid in de verschijning vereist, dus tot later!

Ik eindig toch nog even met een uitspraak van een gerealiseerde leraar, maar ditmaal geen boeddhistische:

In wijsheid ben ik niets, in liefde ben ik alles, hiertussen ontvouwt mijn leven zich.

Nissargadatta Maharaj.


(M.a.w. het niets, het alles en het individu zijn gelijktijdig aanwezig. Tussen het wegvallen in niets en samenvallen met het alles verschijnt het individu die als verschijning lijkt afgescheiden te zijn van het niets en dit alles, maar dit is maar schijn, een schijn die wel verschijnt als een beleefde werkelijkheid, dus als beleving niet ontkent hoeft te worden.

Tot laterz.


38
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 30-08-2019 14:02 »
Siebe,

Dat is nochtans een goede leraar. Is het een persoonlijk contact leraar of enkel via boeken?

Het eerste wat ik vond als ik googlede op zijn naam samen met het woord enlightment is:

“Enlightenment, or Nirvana, is nothing other than the state beyond all obstacles, in the same way that from the peak of a very high mountain one always sees the sun. Nirvana is not a paradise or some special place of happiness, but is in fact the condition beyond all dualistic concepts, including those of happiness and suffering.

When all our obstacles have been overcome, and we find ourselves in a state of total presence, the wisdom of enlightenment manifests spontaneously without limits, just like the infinite rays of the sun. The clouds have dissolved, and the sun is finally free to shine once again.”

Bron:https://www.goodreads.com/quotes/1234654-enlightenment-or-nirvana-is-nothing-other-than-the-state-beyond

En nog:

"And then again, as far as pure Enlightenment is concerned, it's only our own mind, purified, that realizes it."

"Conditioned by the mind, one becomes strongly habituated to illusory actions. And then it's the same as far as pure Enlightenment is concerned; beyond one's own mind there is no dazzling light to come shining in from outside to wake one up. If one recognizes one's own intrinsic State as pure from the beginning and only temporarily obscured by impurities, and if one maintains the presence of this recognition without becoming distracted, then all the impurities dissolve. This is the essence of the Path."

Bron: https://freddieyam.com/gen2/p/norbu-rinpoche.mirror.html

Waar Dzogchen op aanstuurt is de onzuiverheden (verlangens) als tijdelijk te zien, als komend en gaand, niet om vast te pakken of af te stoten en door dit te zien vanuit onze ware natuur die van in het begin al zuiver is, lossen deze onzuiverheden (verlangens) op.

Het enige veschil met Theravada is dat ze in deze onderdrukt worden of gemanipuleerd worden, terwijl men in Dzogchen ze ziet voor wat ze zijn (zonder trekken/aanhalen of afstoten/wegdrukken), MAAR het resultaat is wel dat ze hierdoor oplossen, beeindigen, hetzelfde dus.

Dus het klopt dat ze niet weg moeten (niet weggedrukt moeten worden, dat is afstoten), ze moeten wel met indringend inzicht gezien worden voor wat ze zijn tijdelijk/illusie, en dan... en dat is het eindresultaat: lossen ze als vanzelf op (verdwijnen ze).

De zuivering gebeurt hier door inzicht, niet door wils-aktie, maar er is zeker zuivering (zie citaten van zijn leraar). Als uw dzogchen vriend dit stukje van het verhaal er uit filtert, heeft hij gewoon een onvolledige visie op Dzogchen, punt aan de lijn.

Volledige Dzogchen groeten,

Dorje.



39
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 30-08-2019 12:23 »
Sybe,

Daar hebben we het al zo veel over gehad, ook in privé gesprekken. Er kunnen honderd dzogchen beoefenaren zijn en honderd verschillende visies op wat Dzoghen nu juist is.

Er bestaat Dzogchen buiten Boeddhistische context en er bestaat Dzogchen gegeven door boeddhistische leraren die zelf het volledige plaatje niet kunnen vatten en er dus een flauw en onjuist afkooksel van maken.

De Dzocghen zoals ik het van mijn authentieke Tibetaanse leraar heb doorgekregen en zoals ik het in alle boeken tegenkom distancieert zich niet van de volledige verlichting zoals beschreven door de Boeddha. Het zijn indivuen, die kennis van Dzogchen vermengen met uitspraken uit Advaita en ander soort non-dualiteit, en er een soort van transcendent gegeven van maken waarbij verlangens/neigingen kunnen ontstegen worden. En hoewel dit mogelijk is en een vorm van (egoistische) bevrijding kunnen geven, is dit geen Boeddhistische bevrijding, noch een Dzogchen bevrijding. Het is dan, zoals Maarten zegt, onvolledige visie.


Vraag naar de leraar van die dzogchen beoefenaar, dat zal al veel duidelijk maken, vermoed ik.


Dorje.





40
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 30-08-2019 12:14 »
Ik weet niet hoe het met het boeddhisme zit, maar veel religies, filosofieën en ideologieën propageren toch wel zo ongeveer om een goed mens te zijn.  Maar dat maakt van de mens tevens een boekhouder.  Een boekhouder die ergens eigenaar van is en die -onbewust- saldeert.  En  saldeert hij eens een keer niet, hij geeft wat van zijn bezit weg bijvoorbeeld, dan verheft hij zichzelf ook nog eens.  Dan komt hij als eigenaar van een status in beeld.

Bedoel je zoiets met trekken en afstoten?

In Boeddhisme heb je dat ook, maar er wordt een onderscheid gemaakt. Vooreerst is er het wereldlijke pad, dat sterk overeenkomt met wat jij beschrijft: jezelf ontwikkelen tot een deugdzaam en goed mens. Het Boeddhisme leert ons dat dit de oorzaken en gevolgen voor een stabieler leven geven, echter is het geen doel op zich in Boeddhisme, het doel is niet om het huidige leven (of Boeddhistische aangevuld met toekomstige levens) veilig te stellen, wat ook weer een vorm van hechting is, maar, zoals Sybe aangeeft, de hechting aan dit leven (en toekomstige levens) uit te laten doven.

Hiervoor moet het bovenwereldlijke pad op een gegeven moment op de proppen komen. In het bovenwereldlijke pad wordt de leegte (niet-zelf, illusie) van dit leven en toekomstige levens gerealiseerd. Zolang dit niet gerealiseerd is, blijft er hechting aan bestaan en blijft de eeuwige cyclus van geboorte en wedergeboorte (zoals dat in Boeddhisme gezegd wordt) draaien. Zolang dit niet gerealiseerd is, blijft er de notie van "mijn", eigendom (mijn lichaam, mijn geest, mijn huis, mijn man, mijn vrouw, mijn leven, ...) en de notie van "ik ben", de bezitter.

In het bovenwereldlijke pad gaat het dan opeens niet meer om jezelf te verbeteren, veranderen, creëren, maar om te realiseren wat je werkelijk bent: niet-ik, niet-zelf, niet eigenaar, niet eigendom. In de oudste geschriften vaak gesteld als "dit ben ik niet, dit is niet mijn, dit is niet mijn zelf", in latere geschriften als "leegte".

En nu wordt het moeilijk, want nu komen we aan een onderwerp waar nogal veel spanning rond heerst, dus sta mij toe dit gewoon lichtjes aan te raken, en het daar dan bij te houden.

Sommige Boeddhistische tradities houden het op wat jij ook zegt, dat "het opgaan in het Ene", volledige bevrijding, niet mogelijk is in dit aardse leven, maar dat dit maar mogelijk is in het uitdoven van dit leven: parinibbana/parinirvana. Nu, ik denk dat geen enkele Boeddhistische traditie het oneens is met het feit dat alle beperkingen en alle lijden pas afgelegd zijn in het parinibbana/paranirvana (op het moment dat het lichaam uitdooft van een verlichtte), maar in bepaalde non-dualistische tradities (Zen, Dzogchen, Mahamudra...) houdt men wel voor dat deze totale bevrijding zich toch gelijktijdig kan voortdoen met het lichaam dat er toch nog is en het lijden dat dit blijft ervaren. Maar dit wordt dan beschreven als verschillende perspectieven die tegelijkertijd kunnen aanwezig zijn en elkaar niet hoeven uit te sluiten. Het elkaar uitsluiten van deze perspectieven wordt dan omschreven als dualisme, het gelijktijdig voortdoen van verschillende perspectieven, zelfs dualistisce en non-dualistische, wordt dan omschreven als waar non-dualisme.

Heel kort aangehaald zeggen deze tradities dat er zowel nog leven, pijn van lichaam, honger, dorst, neigingen om het lichaam in leven te houden en alle pijn-signalen die hiervoor nodig zijn kan zijn en tegelijkertijd het inzicht "dit lichaam ben ik niet, dit lichaam is niet mijn, dit lichaam is mijn zelf niet" of de leegte van dat wat wel degelijk verschijnt. In Dzogchen zegt men bijvoorbeeld dat alles als leeg kan gerealiseerd worden, leeg, terwijl het toch wel verschijnt. Het is dan niet zo dat de verschijning (van lichaam, pijn, honger, dorst,...) niet wordt erkend, maar het wordt niet meer erkend als "mijn", dat "ben ik", dat is "mijn zelf".

In die zin wordt aangegeven dat de hoogste bevrijding in dit leven toch al mogelijk is en wel door de dualiteit tussen bestaan en niet-bestaan, verschijning en leegte, en zelfs tussen dualiteit en non-dualiteit te realiseren als onwerkelijk in absolute zin, maar wel verschijnend in relatieve zin (waarbij absoluut en relatief gewoon twee zijden zijn van eenzelfde medaille en dus niet van elkaar te onderscheiden zijn). Relatief gezien, als je het perspectief neemt van dit lichaam t.o.v. andere lichamen (een perspectief dat tegelijk mogelijk is met het absolute perspectief), is er lichaam dat gevoed moet worden, maar ook lichaam dat kan communiceren met andere lichamen, andere lichamen waarin dit samenkomen van die beide perspectieven nog niet gerealiseerd is en die dus enkel lijden kennen en dus de juiste weg kunnen gewezen worden.

In die zin kan een boeddha, een lichaam/geest mechanisme waarin volledig boeddhaschap is gerealiseerd, getuigen van volledige bevrijding (het ongeconditioneerde) via het beperkende (geconditioneerde) van een lichaam dat zelf niet vrij van pijn en prikkels is, nog in dit leven, tot dat ook deze beperking wegvalt en er alleen leegte overblijft (parinirvana), leegte in rust (in potentie), waarbij de verschijning van lichaam gewoon leegte in beweging was. Maar leegte en verschijning zijn niet-twee (non-duaal) en dit kan gerealiseerd worden in de dualiteit, in dit leven.

Vrij worden van eigenaarschap is moeilijk.  Maar als ik mijzelf weet vrij te maken van eigenaarschap, dan ben ik ook geen eigenaar meer van mijn verlangens of gevoelens van jaloezie.  Dan kunnen de gevoelens van verlangen er wel zijn, maar die zijn dan letterlijk.   Er hoeft niks mee gedaan.

En dat is nu juist wat in Boeddhisme als een grote valkuil wordt aangeduid. Het gaat niet enkel om het eigenaarschap terug te trekken, dan krijg je toestanden van zogezegd verlichten die zich loskoppelen van het relatieve perspectief en enkel gaan huizen in het absolute perspectief, waar er inderdaad met niets iets hoeft gedaan te worden. Zulke "verlichten" kunnen relatief veel schade aanrichten bij hun volgelingen omdat zij relatief geen verantwoordelijkheid meer nemen voor neigingenn verlangens, conditioneringen die ongemoeid worden gelaten, maar wel degelijk nog diep geworteld zitten in het lichaam. Daarom is dit geen Boeddhistische verlichting.

Boeddhistische verlichting zou je hier eerder kunnen vergelijken met een helder glas water. Ons water is echter erg troebel. Door eindeloze conditionering is dit glas steeds in beweging (trekken en afstoten), absoluut gezien is dit gewoon een glas vol water, maar relatief gezien is het water troebel, omdat door de beweging de stof-deeltjes steeds opgeklopt blijven. Diegene die het absolute perspectief realiseert (het lege/het zijn), maar loskoppelt van het relatieve (de leegte die wel degelijk verschijnt) kan nooit een helder beeld geven van zijn realisatie, want het blijft troebel. Diegene die het absolute perspectief (alles is leeg) en het relatieve perspectief (maar verschijnt wel) kan samenbrengen, in zo iemand ontstaat het inzicht dat als het trekken en afstoten op dat wat "is" niet uitdooft, er geen sprake kan zijn van echte verlichting (helderheid). In zo iemand komt vanuit dit inzicht (niet vanuit een wils-aktie) dit trekken en afstoten spontaan tot rust en wat gebeurt er dan met het water in het glas? De stofdeeltjes bezinken op de bodem van het glas en het water toont zichzelf (verschijnt) in heel zijn helderheid en dat en alleen dat is verlichting volgens het Boeddhisme.

Het is en blijft een vegelijking, en elke vergelijking heeft zo zijn beperkingen. Zo hoor ik Sybe al afkomen dat het bezinksel toch nog latente neigingen zijn en ze dus niet weg zijn. Maar zelfs als je het zo wilt zien, dan nog, als het trekken en afstoten helemaal is weggevallen, dan komen zij nooit meer in beweging, tenzij het trekken en afstoten nog niet helemaal uitgedoofd is, maar in dit geval is er gewoon nog geen sprake van verlichting.

Lege, maar toch verschijnende groeten,

Dorje.


41
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 30-08-2019 10:54 »
Ik vraag me af of andere tradities (die ik niet goed ken) wel accepteren dat er latente verlangens aanwezig blijven in een verlichte.

Geen enkele "Boeddhistische" traditie naar mijn weten.

Maar, om Leegte ook nog mee te hebben, het gaat hier niet zozeer om een ontkennen van het "zijn" van verlangens, het is gewoon dat ze er in volledige bevrijding niet meer zijn. In de Boeddhistische volledige bervrijding lost zelfs het verlangen naar bevrijd te willen zijn op, of het verlangen om op te gaan in het Ene. Zolang er daar nog verlangen naar is, hetgeen initieel een drijvend verlangen is, die een juiste richting aangeeft, is het (nogmaals) op een gegeven moment als een vlot waarmee je de rivier overgestoken bent, eens aan de andere kant, is het vlot (het verlangen) niet meer nodig.

Toch nog verlangende groeten aan deze kant,

Dorje.

42
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 29-08-2019 22:59 »
Dus, ook al volg je niet meer het verlangen naar genot, en/of zou dat zichzelf bevrijden terwijl het opkomt,  dat wordt volgens mij binnen de theravada traditie niet gezien als juiste bevrijding. De Pali sutta's leggen juist erg de nadruk op het volledig en definitief afwezig zijn van zulke verlangens.

Ik herhaal:

Hiermee spring je dus direct samen met Boeddha onder de boddhiboom om zonder omweg hetgeen er opkomt, van verlangen en van vrees, van verleiding en van bedreiging te doorzien als je eigen creatie, inclusief je eigen ego (zelf-beeld). Een creatie is iets dat komt en indien je het niet naar je toetrekt of het van je afstoot, iets dat vanzelf weer gaat, het wordt enkel gevoed als die trekkende of afstotende beweging erop in gang komt, en deze komt in gang door het gebrek aan inzicht in de leegte van dat wat verschijnt.
...
Het is de weg van steeds opnieuw herkennen van wat eerder inzichtelijk reeds herkend werd. Het is dus geen eindstadium, zoals dat voor de Boeddha wel was, maar een steeds opnieuw in deze of die situatie terug even onder de Boddhiboom terecht komen, en de leegte van deze of die situatie doorgronden als leeg, hetgeen jou nog niet als de Boeddha verlicht maakt, maar de waarschijnlijkheid dat je het in volgende en steeds meer situaties ook gaan doorgronden stilaan versterkt.
...
totdat uiteindelijk het object van verlangen (het zelf dat geprojecteerd wordt in verschijnselen) en het subject van verlangen (het zelf dat geprojecteerd wordt in dat aan wat verchijnselen verschijnen) wegvallen. En daarmee valt ook alle verlangen spontaan weg, dus ook hier weer hetzelfde eindresultaat.






43
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 29-08-2019 17:11 »
Het verlangen om verlicht te worden kan je nog steeds als een egoistisch verlangen opvatten, en wordt op een gegeven moment dus toch een obstakel. Ik zeg op gegeven moment, want in het loslaten van al je persoonlijke verlangens, is deze laatste hetgeen misschien best niet zo snel losgelaten wordt. Je zou het kunnen omschrijven als een verlangen naar los te komen van verlangen ( = verlichting). Als dit te vroeg losgelaten wordt (VOOR dat alle andere verlangens wel degelijk uitgedoofd zijn), kan dit resulteren in het gewoon verder zetten van verlangens. Als echter dit het laatste verlangen is dat wordt losgelaten, dan en pas dan kan verlichting een feit zijn.

Geldt in het boeddhisme het los komen van verlangen(s) als verlichting?

Moeilijke vraag. Om precies te zijn, niet helemaal. Maar geen enkele beschrijving van verlichting kan 100 procent geldig zijn, juist omdat het een beschrijving is.

Dat ter zijde, wil ik er toch proberen met iets meer nuance naar te verwijzen. Wat je van het Boeddhisme toch mag zeggen is dat er naar verlichting wordt verwezen als "het uitdoven van de hechting". Verlangens in de vorm van hechting (trekken zoals je verlangt dat het zou zijn, en afstoten wat je niet verlangt dat het is) zijn dus, om het in jouw terminologie te proberen uitdrukken, het ontkennen van dat wat "is", het "zijn".

Als verlangens enkel zijn en dus geen trekken en afstoten teweeg brengen (trekken en afstoten zorgt immers voor dat het "zijn" niet gehouden wordt voor wat het is), dan hoeven ze ook niet losgelaten te worden, dat is het laatste perspectief (zie hieronder). Het trekken en afstoten valt dan spontaan weg door de leegte van verlangens te zien, in jouw woorden, ze "zijn" gewoon, in mijn woorden "ze zijn leeg", "ze hebben geen zelf".

Maar er is nog een ander perspectief, het perspectief van dzogchen, en ik vermoed ook zen, …, waarin je in plaats van "als een zelf” je je verlangens gaat loslaten, je deze verlangens gaat doorzien en ook de "eigenaar" van deze verlangens, als illusie, creaties, leeg.

Hoe bedoel je in deze context je verlangens los laten en verlangens doorzien?  Verlangens zijn in mijn optiek.  Over het zijnde kan je niks anders zeggen dan dat het is.  Je kunt er letterlijk niks mee.  Waar mis ik het punt?

Het zijn twee verschillende contexten, die in Boeddhisme (dat heel ruim is en verschillende contexten/perspectieven naast elkaar toelaat) elkaar niet hoeven uit te sluiten.

In de eerste context, waarin verlangens worden losgelaten, gaat het dus om het trekken naar wat je verlangd, en het afstoten naar wat je niet verlangd, los te laten. Nogmaals het trekken en afstoten is hier dus het "zijn" niet nemen zoals het is, wat lijden veroorzaakt. Boeddhisme is hier zeer duidelijk in: de oorzaak van dit lijden (het trekken en afstoten) kan opgeheven worden en toont hier een pad voor dat gegaan kan worden.

Nu dit alles kan in contrast lijken met dat alles is zoals het is ("het zijn") en er dus geen pad hoeft begaan te worden,  maar dat is juist de subtiliteit van het Boeddhisme: het biedt een pad aan omdat door onwetendheid juist niet geaccepteerd wordt dat alles is zoals het is, en het laten zijn zoals het is, zich juist door deze onwetendheid, niet voordoet. Het pad leid je dus tot het opheffen van deze onwetenheid (inzicht) zodat het niet accepteren van wat is (trekken en afstoten) opgeheven wordt en "zijn" gewoon kan zijn. Met het "zijn" kan je dus letterlijk niets, maar met het trekken en afstoten van het "zijn", hetgeen heel dit lijden in gang zet, dus wel.

In de tweede context, waarin verlangens worden doorzien voor wat ze zijn (leeg van zelf, leeg van afgescheiden van het zijn), wordt er dus niets losgelaten. Met inzicht wordt de ware aard van verlangens (object) en dat aan wat de verlangens zich voordoen (subject) gezien voor wat het is, hetzelfde, onafgescheiden: "zijn", leeg aan afgescheiden van zijn. M.a.w. dat wat je zelf ook zegt, denk ik toch?

Het enige punt van verschil is misschien wel dat Boeddhisme wel degelijk draait om opheffen van onwetendheid, om juist te laten zijn wat is. Let op, het gaat niet om onwetendeid te laten zijn voor wat het is. Het omschrijft onwetendheid als juist dat wat maakt dat niet gezien wordt wat is en dus moet opgehoffen worden om het zijn te kunnen laten zijn en te zien als zijn.

Een valkuil, in Boeddhisme, is deze onwetendheid, een diepe geconditioneerdheid om juist niet te zien zoals het is, die zich diep geworteld heeft, niet enkel in geest, maar ook in lichaam, ongemoeid te laten, niet verder te ontmantelen. Ook als via inizcht of ervaring gezien is dat alles is zoals het is, blijft deze conditionering zich verder zetten, tenzij deze tot op het bot ontrafelt wordt en dus uitdooft, dat en pas dat is verlichting in het Boeddhisme.
Maar ook dat is niet 100% juist.
;)

Hopelijk toch iets verhelderende groeten,

Dorje.

44
Het gewone leven / Re: Loslaten van drijfveren
« Gepost op: 29-08-2019 12:20 »
Ik wou het even hebben over motivatie. Als je alle verlangens loslaat, en merkt dat je ergens onderin het verlangen hebt om verlicht te worden, en dat pardoes ook laat gaan, wat blijft er dan over van je drijfveren? Je staat opeens op losse schroeven, je gaat nergens meer naar toe, je hebt geen motivatie meer.

Het ontwikkelen van een geest die neigt tot loslaten is een schone zaak, maar kan men te ver gaan?

Mooie vraag.

Er is al heel wat op gezegd, ik heb nog een lichtjes ander perspectief ter overweging.

Het verlangen om verlicht te worden kan je nog steeds als een egoistisch verlangen opvatten, en wordt op een gegeven moment dus toch een obstakel. Ik zeg op gegeven moment, want in het loslaten van al je persoonlijke verlangens, is deze laatste hetgeen misschien best niet zo snel losgelaten wordt. Je zou het kunnen omschrijven als een verlangen naar los te komen van verlangen ( = verlichting). Als dit te vroeg losgelaten wordt (VOOR dat alle andere verlangens wel degelijk uitgedoofd zijn), kan dit resulteren in het gewoon verder zetten van verlangens. Als echter dit het laatste verlangen is dat wordt losgelaten, dan en pas dan kan verlichting een feit zijn.

Het is in lijn met de metafoor dat je een vlot nodig hebt om de rivier over te steken, in dit geval is het vlot het verlangen naar verlichting, maar eens je aan de overkant bent, zou het beperkend zijn dit verlangen nog met je mee te dragen, je zou pas vrij zijn aan de overkant als je dit vlot, het verlangen verlicht te zijn ook opgeeft, en met het loslaten van dit laatste verlangen is de verlichting dan een feit.

M.a.w. als je je zorgen maakt dat je dit verlangen te vroeg gaat opgeven, hou dan het volgende in je achterhoofd, dat het, hoewel het een verlangen is, niet slecht is om te behouden tot dat je niet langer gestuurd wordt door alle andere verlangens.

Maar er is nog een ander hulpmiddel. In het Mahayana lost men dit dilema op door het verlangen niet te richten op jezelf, maar op de anderen. Het verlangen verlicht te worden is dan niet zelf-gericht, niet egoïstische gericht, maar vanuit een wens, een belofte je leven (en verdere levens) ten dienste te stellen voor de bevrijding van alle levende wezens en het hiermee gepaard gaande groeiende besef dat de enige echte manier waarop dit mogelijk is: zelf verlicht te worden, omdat men enkel dan een zuivere beschikbaarheid kan zijn voor anderen.

Het eindresultaat is het zelfde: uiteindelijk worden alle verlangens, zelfs het verlangen anderen te bevrijden (dit wordt dan eerder iets dat spontaan gebeurd) overwonnen.

Maar er is nog een ander perspectief, het perspectief van dzogchen, en ik vermoed ook zen, ..., waarin je in plaats van "als een zelf" je je verlangens gaat loslaten, je deze verlangens gaat doorzien en ook de "eigenaar" van deze verlangens, als illusie, creaties, leeg. Hiermee spring je dus direct samen met Boeddha onder de boddhiboom om zonder omweg hetgeen er opkomt, van verlangen en van vrees, van verleiding en van bedreiging te doorzien als je eigen creatie, inclusief je eigen ego (zelf-beeld). Een creatie is iets dat komt en indien je het niet naar je toetrekt of het van je afstoot, iets dat vanzelf weer gaat, het wordt enkel gevoed als die trekkende of afstotende beweging erop in gang komt, en deze komt in gang door het gebrek aan inzicht in de leegte van dat wat verschijnt.

Dit is de weg van indringend inzicht. Het lijkt gemakkelijk, maar dat is het niet, want het kan niet als techniek gebruikt worden, je kan niet "proberen" kijken naar je verlangens en ze met een wilsactie als leeg gaan zien, dit als leeg zien kan maar gebeuren, als er de openheid voor is (gegroeid vanuit inzicht) EN als het daardoor spontaan kan gebeuren, en dit spontaan gebeuren, gebeurt maar als die leegte al op voorand herkend is in andere situaties, eventueel in een meditatie, of in een inzicht tijdens het horen of lezen van een toespraak van de Boeddha of een andere grote leermeester. Het is de weg van steeds opnieuw herkennen van wat eerder inzichtelijk reeds herkend werd. Het is dus geen eindstadium, zoals dat voor de Boeddha wel was, maar een steeds opnieuw in deze of die situatie terug even onder de Boddhiboom terecht komen, en de leegte van deze of die situatie doorgronden als leeg, hetgeen jou nog niet als de Boeddha verlicht maakt, maar de waarschijnlijkheid dat je het in volgende en steeds meer situaties ook gaan doorgronden stilaan versterkt.

Het is dus geen techniek, niet iets dat jij als zelf "probeert" te doen, maar een steeds meer open staan voor niet-zelf, waardoor inzicht in verband met niet-zelf kan groeien, in steeds meer situaties, totdat uiteindelijk het object van verlangen (het zelf dat geprojecteerd wordt in verschijnselen) en het subject van verlangen (het zelf dat geprojecteerd wordt in dat aan wat verchijnselen verschijnen) wegvallen. En daarmee valt ook alle verlangen spontaan weg, dus ook hier weer hetzelfde eindresultaat.

Het hangt er gewoon af van waar eenieder zich het best in kan vinden. En meer nog, hoewel dit tegenstrijdig lijkt, kan je ook alle perspectieven tegelijk in acht nemen. Het tegenstrijdige is namelijk eigenlijk leeg aan tegenstrijdigheid, met het laatste perspectief kan je dit zien, dus je kan verlangens loslaten voor jezelf en dit nu en dan ook als leeg ontdekken, je kan je richten op de ander en dit nu en dan ook als leeg ontdekken, en je kan steeds meer open staan voor leegte (niet-zelf) van alles en jezelf door meditatieve verdieping en inspirerende toespraken te horen en teksten te lezen, dit alles versterkt elkaar, want... het heeft het zelfde eindresultaat.

Inspirerende groeten,

Dorje.

45
Controverse en verandering / Re: De verlichting van de Boeddha
« Gepost op: 27-08-2019 18:20 »
Ik bedoel het iets anders. Ik bedoel meer dat in ons hoofd verhalen zich afspelen, denkbeelden, visies, en we geloven er vaak in. Er zitten in de geest een soort overtuigingen. Die zijn vaak zo indringend, zo doordringend, opdringend ook, dat je leeft alsof ze waar zijn.

Als je het zo bedoelt, dan ben ik het helemaal met je eens.
Dat heet conditionering.

Zo kun je rondlopen met de overtuiging dat je een minderwaardig persoon bent. Of een overtuiging dat je in wezen slecht bent. Of je kunt de overtuiging hebben dat je in wezen ook niet vrij bent. Je kunt ook rondlopen met de overtuiging dat je ten diepste gebrekkig bent en iets of iemand nodig hebt om uberhaupt enige vrede of geluk te kunnen ervaren. Of je bent er van overtuigd dat je van de wereld bent of hoort te zijn en dus iets verplicht bent tot die wereld. Zulke overtuigingen werken heel sturend en zijn heel dwingend, vind ik.

Mee eens.

En als je ze uitdaagt, dan gaan ze je bijten. Alsof ze zich nog vaster willen vestigen. Het is allemaal het domein van beeldvorming of verbeelding en dat is bij uitstek het domein van Mara.

Ook mee eens.

Ik zie in het verhaal van de Boeddha die Mara ontmoet Boeddha's vaste besluit om voorgoed af te rekenen met de dwingelandij/macht van de verbeelding. Hij besloot bewust niet meer te geloven er in.

Ook mee eens, de geconditioneerdheid doorzien, noem ik dat.

Dat bedoel ik met de zin-geving doorsnijden. De betekenis-verlening voorbij.

Maar hier blijf ik het een beetje moeilijk mee hebben. Je kan het geconditoneerde doorsnijden (de illusie ervan inzien) en toch ook niet alle betekenis geven over boord gooien, maar gebruiken om het geconditioneerde bestaan (bijvoorbeeld je lichaam dat geconditioneerd is om zichzelf in leven te houden door voedsel in te nemen) zichzelf te laten ontplooien, tot het op een natuurlijke manier (en zonder hechting er aan) uitdooft. M.a.w. een bevrijdde, een boeddha, gebruikt nog wel beeldvorming, verleent nog betekenissen, alleen gelooft hij niet meer dat het absolute waarheid heeft. In Dzogchen legt men hier de nadruk op door alles als leeg te omschrijven (illusie dus), maar wel als wel degelijk verschijnend: het verschijnt, maar als leeg aan werkelijk bestaan.

Dus als een mooie vrouw of een mooie man verschijnt aan ons bewustzijn, dan verschijnt dit wel degelijk, het geloof dat dit waar is (die mooiheid bijvoorbeeld, wat is mooi?), zorgt voor een grijpen of afstoten ernaar (in dit voorbeeld eerder het eerste) en zet een heel proces in gang van acties en reacties (soms enkel maar mentaal) die het gevoel "ik ben" en "ik wil dit hebben of ik wil dit niet hebben" bekrachtigen en dus lijden voortbrengen. Maar als wat verschijnt gewoon gezien kan worden als maar een verschijning zonder werkelijke waarheid, dan hoeft die verschijning niet weg, zelfs de betekenis die er aan gegeven wordt niet, enkel de waarheid ervan moet doorzien worden. Conceptvorming zal zich blijven voordoen, indelen in mannen en vrouwen kan zich blijven voordoen, zelfs in mooie (relatief gezien dan) kan zich blijven voordoen, maar dan niet meer met dat grijpen en afstoten als reactie er op (omdat het gezien wordt als leeg/illusie).

Als je je los wilt maken van verbeelding, juist dan wordt diens kracht erg voelbaar. Het wil je hebben, vasthouden, beetpakken, greep op je houden. Zo voelt het. Verbeelding laat je niet makkelijk los. Het is alsof verbeelding je in de greep wil houden.

Vandaar, het is misschien beter om niet te streven ons los te maken van verbeelding, maar het eerder te zien voor wat het werkelijk is (leeg/illusie). Dan verliest de verbeelding zijn kracht, dan verliest Mara zijn greep op jou, niet omdat je je er los van wilt maken en er dus een strijd mee aangaat, maar omdat je het ziet voor wat het is... dan heeft de verleiding geen vat meer op jou, dan heeft de bedreiging geen vat meer op jou, en lost het op den duur vanzelf op. Zo zie ik het verhaal van de Boeddha daar onder die boddhiboom. Hij stuurt Mara (zijn eigen verbeelding) niet weg, maar doorziet het als zijn eigen ego, zijn eigen beeldvorming, die eens doorzien gewoon geen macht meer heeft.

Zouden er emoties ontstaan zonder verbeelding?

Neen, maar zonder verbeelding was er ook geen Boeddhisme, geen Boeddha die via beelden ons een pad heeft aangetoond. De emoties zitten niet in de beelden, ze zitten in onze reactie er op. Zoals ook het gejammer niet zit in de spirituele tradities, maar in onze reacties er op, gevoed door onze verwachtingen (hoe we willen dat het is, hoe we denken dat het het beste is).

Jullie kennen vast wel het verhaal van die Tibetaanse moeder, wiens zoon op pelgrimstocht ging naar de plaats waar de boeddha was gestorven. Die moeder smeekte dat zijn zoon een overblijfsel van de boeddha, al was het maar een haar zou meebrengen. Natuurlijk was dit onmogelijk, maar om zijn moeder niet teleur te stellen bracht hij een bot mee van een hond die gestorven was op straat en gaf het aan zijn moeder alsof het een bot van de boeddha was. Die moeder was zo onder de indruk van dit been en behandelde het als de boeddha zelf, door haar grote devotie (al was het in een illusie) werd haar geest snel gezuiverd en ontwaakte zij zelfs tot de waarheid dat dit bot, al kwam het misschien van een hond, niet anders was als de boeddhanatuur die in iedereen en alles aanwezig is. Uiteindelijk overkwam zij haar reactie op verbeelding, door illusiore verbeelding.

Daarom, wij zien niet altijd hoe de dingen werken, en oordelen dan gemakkelijk over die of deze manier van de werkelijkheid voorstellen als schadelijk of onaanvaardbaar, alleen zien we dan over het hoofd dat wat schadelijk lijkt en misschien ook echt is voor ons, wetenschappelijk, nuchter ingestelde geesten, daarom niet altijd zo schadelijk is voor iedereen. Er is een waaier aan mogelijkheden om met het pad dat hechting aan verbeelding opheft in aanraking te komen, voor elk wat wils, en hoewel de ingang naar dat pad zo verschillend lijkt, is het resultaat wel hetzelfde, alleen is niet elke ingang zo zinvol voor iedereen en is het goed om voor jezelf uit te maken welke ingang er voor jou het beste is.

Het belangrijkste is dat zo'n pad je uiteindelijk naar de essentie kan brengen, en bij Boeddhisme (hiervan durf ik het met zekerheid zeggen, omdat het mij het meest vertrouwd is) is dat wel degelijk het geval, want het is erg ruim en je kan gemakkelijk van het ene (verhalende) vallen in het andere (meditatieve verdieping, wijsheid, ...), ook al begin je verhalend, gelovend, beeldvorming/illusie voedend, als er genoeg aanwezig is om ook verder te gaan dan dat, dan is het helemaal ok. Sommigen zullen ergens blijven steken, dat is menselijk, en daar is niet veel aan te doen, je bent maar klaar om achter het verhaal te zien, als je daar klaar voor bent, wijsheid kan je niet opleggen, de oogschellen van je ogen kan niemand van je aftrekken, ze vallen er maar zelf af, als ze klaar zijn om te vallen, en een pad gaan dat het vallen van je oogschellen tot doel heeft, hoe je het dan ook aanpakt, kan daar toe bijdragen, en is dus zinvol, hoe dan ook.

Zinvolle groeten,

Dorje.


46
Controverse en verandering / Re: De verlichting van de Boeddha
« Gepost op: 25-08-2019 23:54 »
Is bevrijding het opgeven van zin-geven?

Dat vind ik een beetje raar uitgedrukt. Dan zou depressie, de toestand waarin je de zin van het leven verliest, ook een vorm van bevrijding zijn; en dan zou zelfmoord, waarmee je echt het zin geven aan het leven helemaal verliest of opgeeft ook een vorm van bevrijding zijn.

Ik hou bevrijding dan liever op het uitdoven van hechten en afstoten. En dan bevat dit zowel het uitdoven van het hechten aan het leven (zin geven), als het uitdoven van het afstoten van het leven (alle zin geven opgeven).

Het bevrijdende zit dan in het leven nemen zoals het is en niet aan te trekken zoals je wilt dat het is en af te stoten wat je niet wil dat er is. En Mara is dan het trekken en afstoten die heel het samsara spel in gang houdt en het herkennen daarvan dat dit in feite je ego is, het gevoel van zelf, dat heel die circus draaiende houdt met zijn verleidingen en bedreigingen, en dit niet langer te voeden, is dan dat wat deze uitdoving en dus bevrijding mogelijk maakt.

Noch zin-, noch onzin-gevende groeten,
En nogmaals welkom terug,

Dorje.







47
Controverse en verandering / Re: De verlichting van de Boeddha
« Gepost op: 25-08-2019 20:22 »
Ik heb weer zin om mee te doen...

Fijn dat je weer meedoet Siebe. Hartelijke welkom terug!


48
Controverse en verandering / Re: De verlichting van de Boeddha
« Gepost op: 25-08-2019 10:41 »
Helemaal mee eens Amitabha.

En wat betreft die Mara, Bodhiboom, daar hebben we het al eens over gehad. Zie: http://www.boeddhaforum.nl/index.php?topic=2836.msg23652#msg23652 (jij nam toen ook deel aan de discussie Boddhiboom).

Of gewoon hier de link naar het filmpje:
https://www.youtube.com/watch?v=2Nkedq0Jh88

En over het jammere... Het is maar jammer als je bepaalde verwachtingen hebt. Je kan het ook anders bekijken: gelukkig is het allemaal nogal vaag, zodat je er niet zomaar kunt op vertrouwen en aannemen als waarheid, maar het allemaal in jezelf nog moet ontdekken en actualiseren. Dat en alleen dat kan alle twijfels wegnemen, geen enkele tekst kan dit voor je doen, zelfs niet een tekst rechtstreeks van de Boeddha zelf (hetgeen niet eens bestaat).

Het klopt dus wat Amithaba zegt: de werkelijkheid is niet te vatten met het denken, ook wetenschappen kan het niet vatten (enkel in bepaalde contexten beschrijvingen ervan geven, die relatief ook nog eens erg nuttig kunnen zijn). Er is iets nodig dat denken te boven gaat, en niet de werkelijkheid zelf kan hiervoor door het denken (woorden, teksten, redeneringen) beschreven worden, maar wel de weg naar het overstijgen van het denken (dat blijft opdelen in zelf en ander) wordt hiervoor beschreven in dat wat overgeleverd werd van de woorden van de Boeddha. De bedoeling van heel die overleveringen is het beschreven pad te gaan naar het overkomen van alle twijfel, niet de twijfel weg te nemen door de teksten te lezen en begrijpen of vertrouwen in te vinden (hoewel dit voor sommigen ook al een goede opstap kan zijn, maar lang niet voor iedereen, zeker niet voor wetenschappelijk ingestelde mensen).

Dus misschien is gejammer niet nodig, net als de teksten letterlijk nemen niet nodig is.

Nodeloze groeten,

Dorje.

49
Meditatie / Re: Meditatie en opgezwollen gevoel
« Gepost op: 17-08-2019 07:33 »
Beste Baba,

De reden waarom ik dit vroeg was omdat ikzelf veel van die verschijnselen tegen kwam als ik met slaapyoga en WILD (Wake Induced Lucid Dreams) experimenteerde, waarbij je dus bewust blijft bij het in slaap vallen proces. Dan maakte ik erg gelijkaardige dingen mee, zoals delen van mijn lichaam die leken te vervormen en ook loskomen van het fysieke lichaam, ook veel golfbewegingen die door het lichaam schieten en voorover of achterover vallen uit mijn fysieke lichaam en dergelijke. Dit voelt allemaal heel echt, maar uit veel experimenteren ermee heb ik ontdekt dat het een soort van illusies zijn, een soort hallucinaties, die zich voordoen als door het proces van het lichaam dat in slaap valt terwijl de geest nog klaar wakker is, dat de geest het wegvallen van het lichaamsgevoel in bepaalde gebieden van het lichaam zelf gaat invullen met een illusoir lichaamsgevoel dat plastischer is en rare kronkels kan maken. Makyo dus, maar ik heb dit nog maar één keer in meditatie houding zelf tegengekomen, dus ik durf er misschien wel voorzichtig van uit gaan dat het al mediterend ook kan voorkomen en dus waarschijnlijk Makyo is. En bij Makyo is het advies er niet te veel aandacht aan te geven, ervaringen komen en gaan weer als je er niet naar grijpt en ze ook niet wegduwt. Waarin komen en gaan deze ervaringen? Een vraag die niet intellectueel opgelost moet worden.
;)


50
Meditatie / Re: Meditatie en opgezwollen gevoel
« Gepost op: 15-08-2019 18:22 »
Baba,

Mediteerde je rechtop met gestrekte rug of lag je half of helemaal neer om te mediteren?
Kan het zijn dat je lichamelijk in slaap gevallen was terwijl je geest nog wakker was?


Pagina's: [1] 2 3 ... 15