Toon bijdragen

Deze sectie stelt je in staat om alle bijdragen van dit lid te bekijken. Je kunt alleen de bijdragen zien waar je op dit moment toegang toe hebt.


Berichten - Old Bhikkhu

Pagina's: [1]
1
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 14-01-2019 20:47 »
Wat mij betreft is de discussie afgelopen. Van mijn kant toch. Jullie doen er maar mee wat jullie willen. Teveel woorden, teveel meningen, teveel "volgens mij" en zoals je ziet brengt het daarenboven ook niet veel goeds meer voort. Het inspireert niet, maar demotiveert eerder.

Het ga jullie goed vrienden, proost!

[...]

Namaste.

"Jullie"? De meeste teksten vol onderling gesteggel zijn in deze topic bij elkaar gebracht door jouzelf en Siebe. Dus zoveel "jullie" is er niet...  :P

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

2
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 12-01-2019 11:08 »
Er worden op dit forum soms bijna karikaturen gemaakt van bijvoorbeeld het Mahayana boeddhisme. Ik kom zelf uit die hoek, en heb al eerder aangegeven dat het zaak is om het leven bewust te doorleven, en niets af te wijzen. Eerder te onderzoeken. Dat is geheel in lijn met wat de Boeddha zelf heeft aangegeven, namelijk dat je alles wat hij heeft gezegd immers zelf moet toetsen.

Verder merk ik dat er hier vreemde ideeën bestaan over de Maiteya, de volgende Boeddha. Dat zou immers een boddhisattva zijn, die pas verschijnen zal wanneer de leer van Gautama de Boeddha volledig zal zijn vergeten. En zoals we zien, is het boeddhisme heden ten dage nog immer levend. Dus dat wordt nog eventjes wachten...

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

3
De theosofe Annie Besant was er vast van overtuigd dat Jiddu Krishnamurti de nieuwe wereldleraar zou zijn. Dit, terwijl H.P. Blavatsky (de oprichtster van de theosofie) toch eerder reeds duidelijk had beschreven dat de komst van een dergelijke meester nog minimaal vele eeuwen zou gaan duren. Hetgeen een reden was dat bijvoorbeeld Rudolf Steiner de Theosofie de rug toe heeft gekeerd. Steiner geloofde er niks van, dat Krishnamurti de incarnatie was van de Maitreya. Hij is op eigen houtje doorgegaan met spiritualiteit via de antroposofie. 

Krishnamurti is op een gegeven moment trouwens zelf uit dat hele wereldleraren-circus gestapt. Daarna wilde hij niemand meer volgen en ook niet dat mensen hem zouden navolgen. Dat heeft Krishnamurti zijn hele verdere leven zo volgehouden. Voor zover ik weet heeft hij ondanks dat, toch altijd diverse contacten onderhouden met de theosofen.

De theosofie heeft mij ook tot op zekere hoogte geïnteresseerd. Je kunt er vuistdikke boeken over lezen. Krishnamurti komt in zekere zin authentiek over, maar hij spreekt veel over de werking van ons denken in relatie tot open gewaarzijn. Interessant, maar veel zoekers hebben toch (althans tijdelijk) een bepaalde leiding en beoefening nodig. Helemaal op zichzelf de dingen ontdekken is vrijwel onmogelijk. Krishnamurti heeft ook diverse leraren gehad, dus waar hebben we het over.

De boeken van Krishnamurti zijn interessant, maar in mijn optiek soms gortdroog. Het is allemaal zo cerebraal. Hij heeft zichzelf in spiritueel opzicht wel eens vergeleken met een lift, en de weg van Bhagwan Shree Rajneesh aangeduid als een ladder. Rajneesh heeft toen gezegd dat een lift wel leuk is, maar dat die immers muurvast zit in een gebouw. Een ladder kun je tenslotte nog gewoon met je mee dragen.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

4
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 08-01-2019 13:27 »
De leer gaat over wat heilzaam is en onheilzaam. Wat is geluk? Wat is lijden? Wat is van beide de oorzaak? Wat is de weg? Daar voor jezelf zicht op ontwikkelen, daar gaat de leer over.

Categorien als noodzakelijk kwaad, en goed en kwaad, zonde, zijn geen boeddhistische begrippen.

Je eigen hebzucht, haat, trots, vijandigheid etc. zien als zondig, dat deed de Boeddha helemaal niet, althans niet volgens de sutta. Hoe keek hij er wel naar? Hij ervoer, terwijl die staten opkwamen, dat ze zorgen voor lijden. Ze vernauwen de geest, verduisteren wijsheid. Daarom deed hij er afstand van en niet omdat ze zondig zijn of het kwaad.

Al dat denken in termen van zonde en goed en kwaad is een onnodige belasting van de leer en misschien ook wel van de geest. In ieder geval hoort het niet thuis in de leer, vind ik.

Laten we donkere lading van zondigheid en goed en kwaad niet meenemen naar de boeddhistische leer. Het hoort bij godsdienst. De leer gaat niet over wat God wil, of wat de natuur wil, of wat zondig is. Het gaat over het ontwikkelen van het eigen inzicht in wat heilzaam is en niet.

We hoeven geen afstand te doen van hebzucht, (bijvoorbeeld) omdat het zondig is of niet Gods wil is, maar omdat we zelf inzien dat hebzucht komt met lijden en rijpt in lijden. Als we hebzucht (bijvoorbeeld) echt begrijpen als een wortel van het onheilzame, dan begrijpen we de leer, niet als we hebzucht zien als zondig of als het kwaad.

Laten we de leer fris houden, zuiver, en niet besmetten, belasten met zware termen als zonde, en goed en kwaad. Laten we steeds begrijpen dat de leer gaat over lijden, de beeindiging, de weg.

Laten we geen mix maken van christendom en boeddhisme. De Boeddha voerde geen strijd van goed versus kwaad, maar van onwetendheid versus wijsheid. Hij voerde geen strijd tegen de zonde maar maakte inzichtelijk wat heilzaam is en niet, op korte en lange termijn.

Siebe

Het is weer spijtig dat je de strekking van wat gouden middenweg & de wilde natuur niet of niet geheel vat, en dat je je bij voorkeur bezig houdt met termen, waarvan je stelt dat het geen boeddhistische termen zouden zijn. Misschien gebruikt gouden middenweg & wilde natuur ietwat andere woorden, maar wat hij zegt is in mijn optiek uiterst actueel, voor welke spirituele zoeker dan ook (zijn gebezigde term "zonde" zou je in je denken even kunnen vervangen voor "onwetendheid", of zo). Jammer dat je daar overheen stapt. Het is voor zover ik het kan zien helemaal de bedoeling niet om christelijke waarden in het boeddhisme te introduceren.

En trouwens, in de Nederlandse vertalingen van boeddhistische termen wordt bijvoorbeeld ook het woord "hel" gebruikt. Als je zonodig consequent wilt zijn dien je dat woord ook hier niet meer te gebruiken, omdat het woord "hel" feitelijk (ook) een christelijke term is. Dus waar hebben we het over... Lees nou gewoon de strekking van wat er gezegd eens aandachtig door en vergeet je allergie voor andersdenkenden, al is het maar voor even.

Maar goed, zo zie ik het.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

5
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 08-01-2019 12:16 »

Nibbana is Samsara


ik weet niet of Boeddha ooit gezegd heeft dat Nibbana is Samsara, Ik weet ook niet uit welke cultuur de bewering voortkomt.


Nibbana is Samsara, is een one-liner, met een spirituele boodschap met weliswaar een kern van waarheid,.

Men kan zich de vraag stellen of goedheid ook de zonde omvat.
Men kan niet zeggen dat zonde identiek is aan goedheid.
Maar ik denk dat goedheid wel ook de zonde omvat. We kennen daar een uitdrukking voor : "noodzakelijk kwaad". Er is geen andere mogelijkheid, er is geen andere uitweg dan deze, ze is niet goed te noemen, maar wel noodzakelijk en uiteindelijk voert het naar het juiste, het goede, het heilige.

Sommige waarheidzoekers worden zozeer omvergeblazen door de realiteit dat het een kwelling is, ze zien geen licht meer, hun denken, hun voelen, hun handelen is zozeer in duisternis dat ze als het ware in een spiraal gevangen zitten.
Boeddha zegt : keer je af van de wereld. Maar  sommigen zijn zo afkerig geworden van de wereld dat ze in een hel zitten.

Hoewel Nibbana het hoogste weerspiegelt, moet een mens toch in en via Samsara gaan. Die vreselijke andere, in de gedaante van een moeder of vader, broer of zus, leraar, werkgever, collega blijken geen van alle de toetsteen te doorstaan. En hoe graag de spirituele zoeker ook een wonderpilletje zou willen hebben, dat pilletje verschijnt niet.

Spirituele zoeker je zoekt het hoogste, en in je woede, frustratie en ergernis geraak je niet verder dan geweeklaag en gejammer. Vergeet niet dat Samsara het noodzakelijke kwaad is dat jou, ondanks je geweeklaag en gejammer toch maar tot het eind blijft ondersteunen op ontelbare wijzen.

Bedankt voor je waardevolle bijdrage, die mij aanzet tot het schrijven van het volgende.

Samsara, de wereld van (en in) de (geestelijke) verwarring, is inderdaad een strikte noodzakelijkheid. Zonder het kwaad geen goed, omdat je zonder het onjuiste nooit kunt beschikken over een referentiekader om te kunnen beseffen wat het goede of juiste eigenlijk betekent. Het is op de spirituele weg een levensgroot gevaar, en mogelijk zelfs de grootste valkuil, om de wereld met al haar verwarring en verlokkingen simpelweg af te wijzen.

De cynische duitse filosoof Friedrich Nietzsche heeft het begrepen, want hij beweerde: "Wie zijn takken hoog in de hemel wil laten groeien, moet zijn wortels ook tot diep in de hel laten doordringen." Samsara is het startpunt van de spirituele weg, er is geen andere mogelijkheid. Als je de start weggooit, zul je nooit het uiteindelijke doel kunnen bereiken.

Velen kunnen niet begrijpen dat het zaak is om de eigen neigingen, emoties, woede, frustraties, enzovoort bewust te doorleven. En het vooral niet te onderdrukken. Ze denken dat ze - als ze het "negatieve" in zichzelf zullen toelaten - letterlijk het kwaad worden of er slaaf van zullen zijn. En dat er dan geen weg meer terug zal zijn. Maar alles wat je ontkent en zelfs onderdrukt in jezelf, zal zich langzaam maar zeker ontpoppen tot wat psychoanalyticus C.G. Jung de "schaduw" noemt. De menselijke schaduw is onze psychische rugzak, die we niet zien, maar waar we van jongs af aan alles in stoppen wat niet geaccepteerd wordt door de ouders, onderwijzers, opvoeders, kortom: de sociale samenleving. Natuurlijk moeten we opgevoed worden en gecorrigeerd, anders groeien we nooit op tot een mens. Maar alles wat we als gevolg van het socialisatieproces en de opvattingen van met name onze ouders in onze rugzak doen, gaat ten koste van een groot deel van onze levensenergie. Het is zaak zelf de verantwoordelijkheid te nemen om zoveel mogelijk van dat 'ontkende' weer bewust te maken, langzaam maar zeker. Waarbij we natuurlijk nooit een ander mogen schaden!

In zoverre is Nirwana als het ware een naadloos verlengstuk van Samsara. Je kunt de wereld niet ontkennen en je ervan afkeren. Onmogelijk! De Boeddha heeft het zelf uitgeprobeerd via ascese en versterving toen hij nog niet verlicht was. Het leidt nergens toe. De beoefening van de meditatie is mijns inziens bedoeld om het denken voor zover dat mogelijk is los te laten en zich open te stellen voor al wat zich aandient. Uiteraard zal er veel los kunnen komen, verdriet, pijn, ellende. Maar ook vreugde, lachbuien en extase. Maar dat zit allemaal in je, dus is het beter dit (alsnog) bewust te doorleven.

Samsara is inderdaad Nirwana, zoals Nagarjuna beweert. Uit het één volgt naadloos het ander. Je kunt niet om Samsara heen, je moet er bewust dóórheen. Als de lezer het interesseert, raad ik hem of haar aan om eens het boek "Siddhartha" van Hermann Hesse te lezen. Dat speelt zich af in de tijd van Gautama de Boeddha. De hoofdpersoon erkent de leer van de Boeddha, maar sluit zich toch niet aan bij de Sangha. Hij trekt de wereld in en ervaart voluit het gewone leven met alle vreugde en pijn. Dat maakt hem uiteindelijk tot een verlichte, een Boeddha.

Maak niets in jezelf kapot. Als je er zelf niet uitkomt, zoek dan desnoods hulp.

Samsara is in dit opzicht zoals gezegd waarlijk Nirwana. Ik heb gehoord: Een zoeker bezocht een oude zenmeester waarvan werd gezegd dat hij een verlichte was. Hij zag de oude man op het veld werken. Dat verbaasde hem, want een meester hoort toch eigenlijk in een tempel te leven en zijn leerlingen te onderwijzen? Na een diepe buiging gemaakt te hebben, sprak hij de zenleraar aan: "Ik ben zoekende, kunt u alstublieft vertellen wat uw weg is tot de verlichting?" De oude man glimlachte: "Natuurlijk! Als ik moe ben, ga ik slapen. Wanneer ik honger heb, eet ik. Ik hak hout voor het vuur, om me warm te houden."

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

6
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 07-01-2019 18:35 »
Compendium van de Abhidhamma

Pali-tekst, vertaling en toelichtingen samengesteld en geredigeerd door Bhikkhu Bodhi, ISBN 9789056700829.

Uitgeverij Asoka Rotterdam.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

7
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 07-01-2019 15:07 »
Bedankt Old Bhikkhu. In welke Abhidhamma boek worden ze genoemd? Heb je een preciezere verwijzing?

Siebe

Ik heb al aangegeven dat de bestaansvormen in de Abhidhamma specifiek worden beschreven in hoofdstuk V: Vithimuttasangaha. En met name specifiek in paragraaf 1 tot en met 17. Daarna volgt nog een uitgebreide beschrijving van het Kamma e.d.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

8
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 07-01-2019 12:39 »
Ach, zoals je wel ziet hou ik me aan de betekenis van samsara als die 31 verschillende bestaansvormen. .

Die 31 verschillende bestaansvormen,
staan die in de soetra's?
Of alleen in de abhidhamma?

Volgens mij worden ze in de sutta's genoemd, her en der. Ik ben wel een sutta tegengekomen die veel van die deva staten beschrijft maar weet even niet welke. Zo uit het hoofd weet ik wel dat in die sutta waarin de Boeddha Maha Brahma berispt omdat die denkt dat zijn rijk eeuwig en hij alwetend is, de Boeddha de deva's die boven Maha Brahma leven noemt. Maha Brahma kent hun bestaan niet.

Ik weet niet of ze in de abhidhamma genoemd worden.

Ik ben geen schriftgeleerde :D

Siebe

Ja in hoofdstuk V van de Abhidhamma worden de 31 bestaansvormen genoemd. Het is de vraag of dit in geestelijke zin moet worden opgevat, of in (sub)materiële zin (het daadwerkelijk materieel of anderszins "bestaan" van deze bestaansvormen). Ik neem hierin een neutrale positie in, ik neig echter meer tot de geestelijke opvatting. Hopelijk roept dat geen discussies op. Een mens kan in mijn optiek een hongerige geest (peta) hebben, zich een god (deva) wanen e.d. Maar nogmaals: ik ontken het existeren van de 31 bestaansvormen niet. Ik neem er kennis van, maar ik houd me er niet actief mee bezig. Belangrijker is voor mijzelf, dat ik voor zover dat mogelijk is, ethisch verantwoord leef en vooral tracht om geen schade of lijden te veroorzaken voor mens, dier en plant.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

9
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 22:36 »
Je komt vrij zwart/wit op me over in je opvattingen, ja...  :)

Vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

10
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 19:06 »
'Met beleefde groet'

whahahahahahahaha

en dan nog tussen haakjes

[old bhikku]

geweldig

Is er een probleem? Ik vat het niet...

Vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

Ik vond het plots enorm komisch gewoon.
geen probleem.
gewoon lekker gelachen.

Dus ik ben een troost voor je. Mooi zo...

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

11
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 19:03 »
'Met beleefde groet'

whahahahahahahaha

en dan nog tussen haakjes

[old bhikku]

geweldig

Is er een probleem? Ik vat het niet...

Vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

12
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 18:56 »
Ik stel nergens dat, ik citeer je: Nagarjuna de eenheid van Samsara en Nirwana zou hebben gerealiseerd. Hoe kom je daarbij?

In reactie 19 zeg jij Old Bhikkhu:

"De conventionele benadering van het verschil tussen Samsara en Nirwana is dus (evenzeer) "waar", afhankelijk van hoe je deze concepten opvat. In absolute (ultieme) zin stelt Nagarjuna dat er feitelijk geen onderscheid bestaat tussen Samsara en Nirwana, op grond van zijn diepgaande onderzoek, in relatie tot het concept Shunyata (leegte). Vooralsnog is en blijft het zaak om zelf het onderzoek te doen, en vooralsnog op te passen voor al te non-dualistische uitspraken. Want voor Nagajuna mag het een levende ervaring zijn, maar voor de beginner is het slechts niet-doorleefde theorie.

Hierin lees ik dat het voor Nagarjuna het een doorleefde ervaring is dat samsara nibbana is. Een realisatie.

Vandaar. Ik geloof hier niet in, dat het voor Nagarjuna een levend ervaring was dat samsara nibbana is. Ik heb uitgelegd waarom.


Siebe

Je interpreteert en destilleert hieruit, dat Nagarjuna een eenheid zou hebben ervaren van Samsara en Nirwana. Zucht... Ik blijf herhalen dat ik (ook niet met die zin die je nu vet hebt gemaakt) die door jou geïmpliceerde "gerealiseerde eenheid van Samsara en Nirwana" zeer zeker niet bedoel. Het enige wat ik daar heb willen aangeven, is dat we niet van de theorie moeten uitgaan, maar uit dienen te gaan van de daadwerkelijke realisatie, zoals die van Nagarjuna. En hij heeft Samsara en Nirwana beschouwd in relatie tot Shunyata (de boeddhistische leegte), in absolute, dus ultieme zin. Dit in tegenstelling van de meer gangbare en conventionele benaderingen van Samsara en Nirwana, die Nagarjuna trouwens geenszins ontkennen wil. In zoverre kunnen we inderdaad van een realisatie of misschien een inzicht spreken, maar of dat zo kan worden geïnterpreteerd zoals jij dat doet, Siebe, is zeer de vraag.

Over het algemeen begrijpt de mens de illusoire natuur van woorden niet, dus is non-dualisme voor hem of haar geen realisatie. Elke overtuiging, theorie, traditie of beoefening zal slechts een weerspiegeling blijven van de dualistische aard van taal en woorden. Non-dualisme kan waarschijnlijk hooguit worden ervaren in meditatie.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

13
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 17:34 »
Maar natuurlijk moet je je eigen weg gaan, als dat lukt via een meer dualistische wijze, waarin wat meer tegenstellingen worden aangegeven, prima!

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

Wat Nagurjana gerealiseerd heeft weet ik niet, ik ken hem niet, maar zeker niet dat samsara nibbana is,of omgekeerd. Het bestaat gewoon niet. Ik heb aangegeven waarom het een puur verzonnen realisatie is als iemand meent dat ie de eenheid van samsara en nibbana heeft gerealiseerd. 

Dit kom je niet tegen in de Pali sutta's omdat samsara daar in een hele andere betekenis wordt gebruikt.
Ik hou me aan die betekenis.

Siebe

Ik begin me zo langzamerhand af te vragen, of je mijn uitleg wel aandachtig hebt doorgelezen:

http://www.boeddhaforum.nl/index.php?topic=2807.msg23156#msg23156

Ik stel nergens dat, ik citeer je: Nagarjuna de eenheid van Samsara en Nirwana zou hebben gerealiseerd. Hoe kom je daarbij?

Volgens mij gaan we langs elkaar heen discussiëren. Jammer...

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

14
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 17:22 »
Wat ik meen te zien in de Pali teksten is dat de Boeddha na het realiseren van Nibbana, d.w.z. de vernietiging van lobha, dosa en moha- de wortels voor verdere weder geboorte- niet opeens samsara, deze wereld, begon te bezingen alsof het eigenlijk een hemel is waarin we leven en dat het slechts een kwestie van juiste visie, van juist perspectief is of we samsara zien als lijden of als geluk.

Volgens mij is het niet deze wereld
die samsara is, zoals jij het verwoordt.
De wereld is gewoon de wereld.

Volgens mij is samsara
een geestelijk gebeuren.
Samsara speelt zich af in onze geest,
in onze ervaring.

Daar spelen lobha,
dosa en moha hun rol
Daar vind het lijden plaats.
Nergens anders.

Ik ervaar dit wat Ekayano Maggo hier verwoordt als volledig correct: Samsara is een geestelijk gebeuren, het speelt zich af in onze geest, in onze ervaring. Dat weerspiegelt de wijze waarop we reageren op het leven, de wereld om ons heen en de werkelijkheid, namelijk vanuit een geestelijke verwarring. Het boeddhisme gaat er immers vanuit dat we geestelijk worden verblind door de illusie, verzinnebeeld in Maya. Als de illusies diepgaand worden doorzien, valt Samsara uiteen en gloort uiteindelijk de verlichting. En ervaren we de dingen zoals ze daadwerkelijk zijn.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

15
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 15:01 »
Dat de benadering van het Mahayana boeddhisme je niet past, is mij inmiddels wel duidelijk. Ik heb er wel voeling mee. En als je goed leest, ziet Nagarjuna Samsara helemaal niet aan voor Nirwana, en omgekeerd ook niet. Hierin maak je mijns inziens toch een denkfout.

Nagarjuna is een non-dualist, jij bent blijkbaar (het liefst) een dualist, dan (b)lijkt alles zo duidelijk. Ik denk dat ik er onderhand voldoende over heb gezegd. Wees wat je ook maar bent, of prefereert, mij is het om het even. Ik vertel wat ik weet en ervaar of heb ervaren, niets meer, niets minder. Als je er weinig of zelfs niets aan hebt, geen enkel probleem. Negeer het dan maar gewoon.

Ik ben het gewoon niet met je eens dat er ooit 1 mens heeft bestaan die gerealiseerd heeft dat samsara nibbana is.

Mensen (zoals Nagarjuna) hebben eerst verzonnen, "dit is samsara, dit is nibbana"... en zijn dan gaan denken dat ze de eenheid van samsara en nibbana hebben kunnen realiseren.

Bijvoorbeeld, men heeft eerst bedacht:
1. samsara.... dat is wat aan de geest verschijnt... Dit  is uiteraard enkel een mentale constructie, niet waar ofzo maar gewoon een idee, meer is het echt niet.
2. nibbana is dat waarin dat verschijnt.... Ook puur een intellectuele constructie. Ook gewoon een idee.

Zo speelt men dan verder. Men gaat verschijnselen zien in hun ware aard van leegte, en omdat leegte ook de ware natuur is van geest realiseert men een staat van zelfbevrijding, van eenheid van verschijnsel en grond.

Vervolgens zegt men...zie je wel...samsara en nibbana zijn gelijk, non-dualisme...ik heb de non-dualiteit van samsara en nibbana gerealiseerd.

ach...

Het is en blijft een volledig bedacht iets dat men zo de eenheid van samsara en nibbana heeft gerealiseerd. Het berust op verbeelding en het is verbeelding.

Volgens de overlevering van de Pali sutta's verwijst het woord samsara  naar de 31 bestaansvormen die de Boeddha kende. Daar heeft dit alles niks meer mee te maken.

Wat wij of de wetenschap aanziet voor het leven of de wereld, dat komt niet in de buurt van wat de Boeddha kende als het leven of de wereld, althans volgens de overlevering, en ik heb daar wel wat vertrouwen in.


Siebe

Niet mee eens. Je gaat uit van veronderstellingen en aannames wat Nagarjuna "zou hebben bedacht". Maar aan je redeneringen meen ik te merken dat je weinig kaas hebt gegeten van wat Nagarjuna heeft gerealiseerd. Jij bent goed thuis in de Pali Canon, maar wat Mahayana leraren te vertellen hebben, daar zou ik als ik jou was me maar eens beter in verdiepen qua studie. Is natuurlijk maar een optie, maar ik hoop dat je begrijpt dat je je niet zo gemakkelijk een karikatuur kan maken van iemand als Nagarjuna. Misschien begrijp je het niet, of vind je het verdacht? Kan allemaal. Maakt mij niks uit. Maar ik zie dat je wat al te gemakkelijk de vloer bijna aanveegt met Nagarjuna door uit te gaan van jou eigen veronderstellingen en redeneringen. Is natuurlijk helemaal jou zaak en mening. Maar terecht vind ik dat zeer zeker niet. Het Mahayana boeddhisme is geen stelsel van gemakkelijke bedenksels die non-dualistisch zouden zijn. Het is net als het Theravada boeddhisme, Vajrayana enz. een zeer wezenlijk onderdeel van het totale boeddhisme.

Maar natuurlijk moet je je eigen weg gaan, als dat lukt via een meer dualistische wijze, waarin wat meer tegenstellingen worden aangegeven, prima!

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

16
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 10:03 »
Wanneer de Boeddha specifiek gericht zou zijn op de uiteindelijke afschaffing van het leven (niet meer worden wedergeboren), was zijn methode wellicht anders geweest. De afschaffing van het leven, dat klinkt welhaast suïcidaal,

:-X:D

Dat de Boeddha niet gericht was op het "niet meer worden wedergeboren" is in zowel vanuit Theravada perspectief als vanuit Mahayana perspectief echt wel verkeerd begrip. Zodanig dat ik niet anders kan als mijn stilte er voor laten.

De afschaffing van het leven, het leven doden, daar ging het nu ook weer niet om. Er is een verschil in hechting aan het leven opheffen en uit het leven stappen.

En btw in Mahayana wordt er niet echt onderscheid gemaakt tussen Samsara en Dhukka, gelieve dit in rekening te brengen anders gaat er weer veel misverstand en gekibbel over woorden.

:D.   :-X

Ik moet bekennen dat ik totaal niet begrijp waar je nu naar toe wilt. Ik heb hierboven al een hele verhandeling gehouden over de zienswijze van Nagarjuna inzake Samara en Nirwana en zijn non-dualistische uitleg. Dat ga ik natuurlijk niet opnieuw herhalen. Ga jij desgewenst maar een betoog houden over het door jou vermeende niet-onderscheid tussen Dukkha en Samsara.

Verder knip je nu een klein stukje uit de context van mijn laatste bijdrage, waardoor het een andere lading lijkt te krijgen. Als je mijn hele post in ogenschouw neemt, zie je waarschijnlijk dat ik aangeef, dat de wedergeboorte wel deel uitmaakt van Gautama's leer, maar dat hij dat onder andere gebruikt heeft om te duiden waar het lijden toe leidt, en dat er geen einde aan zal komen als je niet zelf je verantwoordelijkheid neemt.

De wedergeboorte maakt dus deel uit van de boeddhistische kosmos, maar het is maar zeer de vraag of dat het doel is waar de Boeddha in eerste instantie naar verwijst. Nee Dorje, dat is via de Vier Edele Waarheden en het Achtvoudige pad de weg naar de realisatie van de verlichting. Natuurlijk is de wedergeboorte daar een onderdeel van, dat staat buiten elke twijfel. Maar slechts door de verlichting zal er een einde komen aan de Samsarische wedergeboorte vol van dukkha, waardoor je de realisatie van de verlichting eigenlijk kunt beschouwen als het ware doel van Boeddha's leer.

Je mag het zien zoals je wilt, maar dit is zoals ik het opvat en ervaar.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

17
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 06-01-2019 09:26 »
De boeddhistische weg is inderdaad niet gericht op de afschaffing van het leven. Integendeel, het is juist gericht op de bevrijding uit een leven waarin het lijden en het toebrengen van het lijden centraal staat. Dukkha staat voor lijden, maar het is eigenlijk de algehele frustratie, ellende, lijden, etc. Het hele scala van Samsara waaruit bevrijding dus mogelijk is. Wanneer de Boeddha specifiek gericht zou zijn op de uiteindelijke afschaffing van het leven (niet meer worden wedergeboren), was zijn methode wellicht anders geweest. De afschaffing van het leven, dat klinkt welhaast suïcidaal, gericht op versterving. De versterving in de vorm van de ascese heeft Gautama trouwens zelf uitgeprobeerd. En dat als heilloos verworpen, omdat hij zichzelf zodanig uithongerde, dat hij nog maar één rijskorrel per dag at. Toen hij op een morgen alleen een bad nam in de rivier, verdronk hij bijna, zo verzwakt was zijn lichaam. Gautama (destijds nog prins Siddhartha) had toen toch gewoon los kunnen laten en verdrinken. Einde verhaal.

Maar dat gebeurde niet. Hij probeerde met alle macht uit het water te komen, wat dus niet goed lukte. Een jongedame heeft hem toen geholpen en de prins melk te drinken gegeven. Toen besefte Gautama dat de weg van de versterving en ascese niet de juiste was. Tijdens en na de verlichting, toen hij eindelijk tot rust kwam onder de bodhiboom zag hij volgens de soetra's in, dat er sprake is van de keten van wedergeboorte en de juiste weg uit het lijden. Als de leer gericht zou zijn op de afschaffing van het leven, dan is dat eigenlijk een stap terug naar de situatie toen de verlichting nog niet was gerealiseerd. En Gautama nog de ascese en de versterving beoefende.

De cyclische keten van Samsara, met alle lijden en ellende is denk ik bedoeld om voor de mensen duidelijk en aanschouwelijk te maken waar het lijden toe leidt en zichzelf via wedergeboorte zal blijven herhalen als je niet het besluit neemt om zelf je verantwoordelijkheid te nemen door middel van de beoefening van de meditatie en het zelfonderzoek. De Boeddha biedt daarvoor de Vier Edele Waarheden en het Achtvoudige pad.

In de Dhammapada stelt de Boeddha trouwens dat er maar één eeuwige wet is die de haat kan doen verdwijnen, en dat is liefde. Als zijn leer specifiek gericht zou zijn op de afschaffing van het leven, waarom dan nog aandacht besteden aan de liefde? Dat komt mij in dat kader dan wel erg merkwaardig voor. Nee, ik beschouw dat wat Gautama de Boeddha de wereld heeft gebracht als zijnde een weg naar de bevrijding van de gehechtheid aan van alles en nog wat. Om te onderzoeken hoe die vereenzelviging in je leven werkt, en het lijden in stand houdt, is al een hele klus.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

18
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 05-01-2019 23:45 »
De conventionele benadering van het verschil tussen Samsara en Nirwana is dus (evenzeer) "waar", afhankelijk van hoe je deze concepten opvat. In absolute (ultieme) zin stelt Nagarjuna dat er feitelijk geen onderscheid bestaat tussen Samsara en Nirwana, op grond van zijn diepgaande onderzoek, in relatie tot het concept Shunyata (leegte). Vooralsnog is en blijft het zaak om zelf het onderzoek te doen, en vooralsnog op te passen voor al te non-dualistische uitspraken. Want voor Nagajuna mag het een levende ervaring zijn, maar voor de beginner is het slechts niet-doorleefde theorie.

De zaken zien zoals ze zijn daar draait alles om in boeddhisme. Pijn kennen als pijn, hebzucht als hebzucht, metta als metta, vedana als vedana, sanna als sanna, samsara als samsara, nibbana als nibbana etc.. Als je hebzucht aanziet voor haat, ben je gewoon in de war. Als je samsara aanziet voor nibbana ben je ook in de war.
 
Noem me vierkant, stug, zo zie ik het.

Siebe

Dat de benadering van het Mahayana boeddhisme je niet past, is mij inmiddels wel duidelijk. Ik heb er wel voeling mee. En als je goed leest, ziet Nagarjuna Samsara helemaal niet aan voor Nirwana, en omgekeerd ook niet. Hierin maak je mijns inziens toch een denkfout.

Nagarjuna is een non-dualist, jij bent blijkbaar (het liefst) een dualist, dan (b)lijkt alles zo duidelijk. Ik denk dat ik er onderhand voldoende over heb gezegd. Wees wat je ook maar bent, of prefereert, mij is het om het even. Ik vertel wat ik weet en ervaar of heb ervaren, niets meer, niets minder. Als je er weinig of zelfs niets aan hebt, geen enkel probleem. Negeer het dan maar gewoon.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

19
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 05-01-2019 15:14 »
"Het denken zal altijd problemen voor je blijven scheppen. Pas daarvoor op. Het leven moet gelééfd worden, het is geen probleem dat moet worden opgelost." - Bhagwan Shree Rajneesh.

Het laatste antwoord van Ekayano Maggo in deze is veelzeggend. Want je raakt zo langzamerhand aan de zin van het bestaan, Siebe. Wat is de zin daarvan? De schrijver György Konrad schreef daarover ooit het volgende: "Op de vraag wat de zin van het leven is, antwoordt iedereen met zijn levensloop." Een waarheid als een koe, als je het mij vraagt.

De mens zoekt altijd naar zin, zingeving is iets wat in ons zit ingebakken. Daarom zijn er zoveel religies en godsdiensten. En niet te vergeten de filosofen. Allemaal zinzoekers. Wat de Boeddha heeft ontdekt over het lijden en de keten van het bestaan is prachtig, we kunnen er hopelijk wat van leren. Maar leven, dat doe je zelf. Niemand kan voor jou leven, laat staan de zin daarvan bepalen. Oók Gautama de Boeddha niet.

Men vroeg ooit eens aan Bhagwan Shree Rajneesh hoe het nu zit met reïncarnatie en wedergeboorte. Hij antwoordde: "Je kunt je beter afvragen of je wel echt leeft vóór de dood."

Verder heb ik er ook geen antwoord op.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

20
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 05-01-2019 11:21 »
"De eeuwige Tao
kan niet in woorden worden uitgedrukt.
De eeuwige naam
kan niet worden genoemd.

Het niets: een naam voor de herkomst van de tienduizend dingen.
Het iets: een naam voor de moeder van de tienduizend dingen."

(Citaat uit: Kristofer Schipper: "Lao Zi. Het boek van de Tao en de innerlijke kracht", uitgeverij Augustus Amsterdam, blz. 23)

Wellicht is wat nadere uitleg hier noodzakelijk over wat Nagarjuna duidelijk probeerde te maken als hij stelt: Samsara is Nirwana. Het is nogal een boute uitspraak, die gemakkelijk verkeerd kan worden opgevat. In de Mulamadhyamakakarika stelt Nagarjuna dat er geen enkel onderscheid of verschil bestaat tussen Samsara en Nirwana. Dat is nogal wat, omdat het boeddhisme hier eigenlijk veelal een duidelijk onderscheid in maakt. Het lijkt er op, dat Nagarjuna een radicaal en zeer onalledaags standpunt inneemt.

Zijn uitspraak Samsara is Nirwana moet echter worden beschouwd in de context van zijn beschouwingen over de leegte (Sunyata). Nagarjuna stelt namelijk, dat alle dingen geen inherent bestaan hebben, geheel in lijn met de leringen van de Boeddha. Dingen kunnen in de conventionele (alledaagse) zin slechts "bestaan", in onderlinge samenhang, onderlinge afhankelijkheid en oorzakelijkheid. Vanuit conceptueel oogpunt, "bestaan" de dingen dus in zekere zin, maar dus steeds in onderlinge afhankelijkheid en veranderlijkheid.

Als we de zaken echter nader gaan onderzoeken, is er eigenlijk geen onafhankelijk zelf te vinden (anatta). Alles speelt zich in dit bestaan immers af in relatie tot iets anders, niets staat op zichzelf. In de beoefening van de meditatie starten we met het onderzoeken van de gewone en bekende zaken die we dagelijks ervaren. Dat onderzoek (wat zich op den duur ook uitstrekt tot meer abstracte zaken, zoals: oorzaak en gevolg) kan leiden tot het inzicht dat de dingen inderdaad geen inherent bestaan hebben. Uiteindelijk zal het onderzoek zich kunnen richten op het onderscheid tussen de conventionele (praktische, alledaagse) natuur der dingen en de absolute (ultieme) natuur der dingen. Zo komt Nagarjuna in zijn verder gaande onderzoek tot het al dan niet bestaan van een onderscheid tussen Samara en Nirwana. En formuleert hij uiteindelijk concluderend de boute uitspraak: Samsara is Nirwana. Want, zo stelt hij, zelfs deze begrippen zijn in absolute zin leeg van een inherent bestaan. Zijn eindconclusie luidt zelfs, dat de boeddhistische leegte (Shunyata) leeg is van een inherent bestaan.

Voor velen van ons lijkt het er op, dat Nagarjuna alles kapot redeneert. Het kan op het eerste gezicht allemaal uiterst nihilistisch klinken. Een waarschuwing is echter op zijn plaats, want als Nagajuna zegt: Samsara is Nirwana, dan is daar een jarenlang onderzoek aan vooraf gegaan. Zijn conclusie staat natuurlijk niet aan het begin, maar aan het einde van zijn onderzoek. In zekere zin is wat hij beweert dus vrij nutteloos en zelfs gevaarlijk voor de beginnende zoeker. Die kan de eindconclusie van Nagajuna inpassen in het eigen persoonlijke vergelijkende denken en vervolgens gaan gebruiken voor het debat, terwijl hij of zij niet zelf in de praktische beoefening van de meditatie daadwerkelijk heeft ervaren wat Nagarjuna heeft ontdekt.

De conventionele benadering van het verschil tussen Samsara en Nirwana is dus (evenzeer) "waar", afhankelijk van hoe je deze concepten opvat. In absolute (ultieme) zin stelt Nagarjuna dat er feitelijk geen onderscheid bestaat tussen Samsara en Nirwana, op grond van zijn diepgaande onderzoek, in relatie tot het concept Shunyata (leegte). Vooralsnog is en blijft het zaak om zelf het onderzoek te doen, en vooralsnog op te passen voor al te non-dualistische uitspraken. Want voor Nagajuna mag het een levende ervaring zijn, maar voor de beginner is het slechts niet-doorleefde theorie.

Hopelijk verduidelijkt dit het één en ander.

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

21
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 05-01-2019 09:31 »
Ik ben het roerend met Ekayano Maggo eens, zeer wijze woorden die hij hier schrijft. Enne, mijn laatste bijdrage hierboven is geen terechtwijzing, maar een constatering. Het is zorgelijk als je jezelf tekort doet. Het boeddhisme is inderdaad bedoeld als bevrijding. Als je dat gevoel niet ervaart, wringt er waarschijnlijk toch ergens de schoen.

Maak het niet te zwaar, ook ik dacht vroeger erg zwart/wit en was erg perfectionistisch ingesteld. Ik heb er zeer onder geleden. Ik heb wat dat betreft veel van Bhagwan Shree Rajneesh geleerd. Velen vinden hem een schurk, en in zekere zin is het inderdaad een rare man geweest. Maar hij zei mijns inziens terecht: "Accepteer jezelf zoals je bent, totaal en onvoorwaardelijk. Dat is het begin. En vier het bestaan. Er is al zoveel wat een mens moet doen om in zijn levensonderhoud te voorzien, voor zichzelf en anderen te zorgen. Laat nog wat over om te genieten en plezier te hebben. Wees wat je ook maar bent, zo heeft het bestaan je gewild. Door jezelf te accepteren zoals je bent, ga je op den duur tot rust komen. Je bent in bloei als je alles niet zo ernstig opvat. Leef bewust en alert. Wijs niets af in jezelf, maar observeer wat of wie je bent en wat je behoeften zijn. Maar oordeel niet, kijk gewoon. Natuurlijk zul je ook verdriet hebben, dat is een onderdeel van je leven. Alles komt en gaat, de Boeddha adviseert je om de weg van het Midden te bewandelen. Gooi dus niets weg, doorlééf het liever bewust. De enige restrictie die ik geef, is dat je de andere mensen niet mag schaden."

Je doet goed werk hier Siebe, het boeddhisme is belangrijk voor je. Dus hoef je helemaal niet te vertrekken van het forum. Het enige wat nodig is, is misschien wat meer liefde en aandacht voor jezelf, voor je eigen behoeften.

Sterkte en met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

22
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 04-01-2019 19:34 »
“Gasan onderwees op een dag zijn leerlingen: ‘Degenen die hun stem verheffen tegen het doden en die de levens van alle redelijke wezens wensen te sparen, hebben gelijk. Het is goed zelfs dieren en insekten te beschermen. Maar wat met de mensen die de tijd doden, wat met hen die de gezondheid verwoesten, en diegenen die de welvaart vernietigen? Wij zouden hen niet over het hoofd mogen zien. Bovendien, wat te zeggen van degene die preekt zonder verlichting? Hij vermoordt het boeddhisme.’”

(citaat uit: Paul Reps: “Zen-zin, Zen-Onzin”, Uitgeverij Ankh Hermes Deventer, blz. 61)

Heren, jullie zijn nogal driftig bezig om heen en weer te analyseren over wat het Nirwana zou zijn, of wat het niét zou zijn. Misschien is het verstandig om niet te proberen om het Nirwana te beredeneren, maar om jullie energie te steken in de meditatie. Klinkt misschien als een open deur. Zolang je niet weet wat de verlichting is, daadwerkelijk als levende ervaring, of het ervaren ervan (als we al over "ervaren" kunnen spreken), zal het altijd gissen blijven. Het is een beetje de vraag of het slim is om allerlei teksten en termen te blijven aandragen, waaruit zou blijken wat er zoal klopt of niet klopt in het kader van het Nirwana.

Laat ik duidelijk zijn, de Boeddha heeft inderdaad vele malen gesproken over het Nirwana, om zijn "ervaring" ermee enigszins te duiden en een richting te wijzen. Maar wat het Nirwana daadwerkelijk is, kan niet afdoende worden uitgelegd. Wat jullie nu te berde brengen aan kennis over het Nirwana, hebben jullie natuurlijk netjes bij elkaar gebracht op grond van wat je er over hebt gelezen. Maar het is niet je eigen ervaring. Dus is het nu slechts een soort "geloven" in het Nirwana, met alle beschreven eigenschappen die het zou hebben en vooral: wat het niét zou zijn.

Eigenlijk is het een beetje zinloos. Let wel: tot op zekere hoogte is het best handig om het één en ander te weten over het Nirwana, maar vooralsnog blijft het een vingerwijzing naar iets wat allereerst beseft moet worden. Wanneer het eenmaal je eigen "ervaring" is, is het waarschijnlijk zonneklaar en valt er eigenlijk niets meer te zeggen, laat staan te bediscussiëren.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

23
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 04-01-2019 14:42 »
"Ook Nirwana is net als een droom" - Gautama de Boeddha

Laten we nou even serieus blijven. Waar staat dit?  Als je zulke dingen de Boeddha in de mond wilt leggen, geef dan minstens een bron zodat mensen die hier meelezen ook kunnen onderzoeken hoe betrouwbaar het is dat de Boeddha dit gezegd kan hebben.

[...]

Siebe

Misschien kun je je even wat rustiger opstellen, dat communiceert wat prettiger. Ik heb het even opgezocht, het citaat komt uit het boek over Nagarjuna van Khempo Tsultrim Gyamtso Rinpoche met als titel: "De zon van wijsheid", uitgeverij Asoka Rotterdam, blz. 175. De Boeddha heeft dit gezegd in de Prajnaparamita soetra's. Hij merkte dat diverse leerlingen al hun verlangen en hoop op het Nirwana gingen vestigen, op bepaalde wijze gingen interpreteren en conceptualiseren. En dat ze zich in walging afwijzend van Samsara gingen distantiëren. Vandaar de uitspraak dat het Nirwana ook net als een droom is. Waarmee Gautama aangeeft dat het beeld wat men zich van het Nirwana had gevormd, onjuist is.

Enne, ik beweer nergens in mijn bijdrage dat de dualistische stelling van Samsara en Nirwana als zodanig in De Pali Canon staat vermeld. Ik had en heb het over Nagarjuna, Zen en de context in mijn bijdrage was en is die van het Mahayana boeddhisme.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

Bedankt, context is nodig als je zulke citaten geeft.

Als mensen verkeerde ideeen hebben ontwikkeld over Nibbana, of over wat dan ook in de leer, dan lijkt me het meest waarschijnlijk dat de Boeddha die verkeerde zienswijzen  zou herstellen. Dat zie ik ook gebeuren in de sutta's. Waarschijnlijk was de Boeddha daar als leraar veel mee bezig, corrigeren, mensen op koers houden, verkeerd ontwikkelend begrip herstellen, gidsen. Dat hij hierbij ooit gezegd zou hebben dat ..."ook  nirvana is net als een droom"...ach ik zelf toch onwaarschijnlijk. Mogelijk zou hij gezegd kunnen hebben...Niibbana kun je niet met het verstand begrijpen, niet via redeneren en verbeelden. Wat jullie denken dat Nibbana is, is niet het Nibbana zoals ik het ken. Ga door met beoefening en jullie gaan realiseren wat Nibbana is". Zoiets.

Volgens de Pali teksten is het afkeren van samsara geen probleem. Walging kan een kwaliteit zijn.
Zelfs geen verheugenis zien in wat dan ook in de wereld wordt gezien als een uitstekende perceptie. Maar ik begrijp wel dat dit stuit(te) op weerstand en mensen behoefte kregen aan een boeddhisme dat meer van de wereld is. Waarin plaats is voor levensvreugde. Waarin je kiest voor het leven, levensbevestigend bezig bent. Dat is in elke religie gaande denk ik omdat dit in de mens zit. Ik merk dit ook in mezelf.

Ik denk dat vanuit dit soort wensen men nieuwe teksten is gaan bedenken, met een nieuw elan, in een andere sfeer, met een andere duiding, getuigend van een commitment aan het leven. Niet dat het oorspronkelijke boeddhisme niet oke is, maar het is zo moeilijk waar te maken. Het oorspronkelijk boeddhisme perst ergens de levenssap uit je lichaam. En dat opdrogen komt met opstand.

Zo is denk ik een herleving van de boeddha-dhamma begonnen die meer levens-bevestigend van aard is.  Het zit denk ik in ons, beide. Een deel van ons is denk ik niet van de wereld en een ander deel wil bij die wereld horen. Er is altijd maar die ambivalentie.

Nou ja, uiteindelijk kan iedereen van alles verzinnen en de Boeddha woorden in de mond leggen en nieuwe contexten verzinnen waarin de Boeddha dit en dat gezegd heeft. Zo kan iedereen zijn eigen belangen, eigen voorkeuren, eigen wensen veilig stellen. Of het echt nog de leer van de Boeddha is? Wie zal het zeggen?


Siebe

Ik heb een toelichting gegeven op het citaat, omdat jij de woorden zoals neergelegd in de Prajnaparamita soetra's in twijfel trekt. En na de toelichting doe je dat nog steeds. Is jouw keuze; je kunt de Mahayana suttra's in twijfel trekken, maar over het algemeen zijn ze gezaghebbend, net als de Pali Canon.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

24
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 03-01-2019 23:42 »
"Ook Nirwana is net als een droom" - Gautama de Boeddha

Laten we nou even serieus blijven. Waar staat dit?  Als je zulke dingen de Boeddha in de mond wilt leggen, geef dan minstens een bron zodat mensen die hier meelezen ook kunnen onderzoeken hoe betrouwbaar het is dat de Boeddha dit gezegd kan hebben.

[...]

Siebe

Misschien kun je je even wat rustiger opstellen, dat communiceert wat prettiger. Ik heb het even opgezocht, het citaat komt uit het boek over Nagarjuna van Khempo Tsultrim Gyamtso Rinpoche met als titel: "De zon van wijsheid", uitgeverij Asoka Rotterdam, blz. 175. De Boeddha heeft dit gezegd in de Prajnaparamita soetra's. Hij merkte dat diverse leerlingen al hun verlangen en hoop op het Nirwana gingen vestigen, op bepaalde wijze gingen interpreteren en conceptualiseren. En dat ze zich in walging afwijzend van Samsara gingen distantiëren. Vandaar de uitspraak dat het Nirwana ook net als een droom is. Waarmee Gautama aangeeft dat het beeld wat men zich van het Nirwana had gevormd, onjuist is.

Enne, ik beweer nergens in mijn bijdrage dat de dualistische stelling van Samsara en Nirwana als zodanig in De Pali Canon staat vermeld. Ik had en heb het over Nagarjuna, Zen en de context in mijn bijdrage was en is die van het Mahayana boeddhisme.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]

25
Controverse en verandering / Re: Nibbana is Samsara?
« Gepost op: 03-01-2019 19:17 »
"Ook Nirwana is net als een droom" - Gautama de Boeddha

Samsara en Nirwana zijn aanduidingen die een dualistisch verschil willen maken tussen enerzijds de cyclische wereld van afhankelijkheid en veranderlijkheid en anderzijds die van onthechte stilte en vrede. Samsara en Nirwana zijn volgens Nagarjuna echter niet daadwerkelijk te scheiden, alle vermeende scheidingen en onderscheidingen zijn puur dualistische denkvormen, als gevolg van de werking van onze geest.

Nagarjuna gaat zelfs zo ver, dat hij beweert: Samsara is Nirwana. Er is dus feitelijk in de werkelijkheid geen enkel onderscheid, alle gevoel van scheiding is zoals gezegd een gevolg van de werking van onze zintuigen en in het bijzonder van ons denken, onze geest. Wij willen alles verstandelijk begrijpen, beredeneren. Wij zijn allen als het ware Aristotelisch ingesteld. Aristoteles is de Griekse filosoof van het specifieke onderscheidend vermogen, van het reizen van A naar B, enzovoort.

Nagarjuna, behorend tot het Mahayana boeddhisme is verwant aan Zen, dat ook uitgaat van het feit, dat wij mensen de werkelijkheid niet zien zoals die is, omdat we gevangen zitten in ons onderscheidend (denk)vermogen. Door middel van meditatie en koans probeert men het logische denken zodanig te frustreren en zelfs te doorbreken, dat de verlichting wordt "ervaren" en er het besef is dat Samsara daadwerkelijk Nirwana is.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

26
Het gewone leven / Re: Bekentenis van de Spin
« Gepost op: 01-01-2019 15:02 »
Wat je hierboven beschrijft, Siebe, is de situatie van ieder mens. Het lijden is inherent aan dit bestaan. Er valt niet aan te ontkomen. Op welke manier we het lijden ook willen plaatsen in onze perceptie, we gaan eigenlijk uit van een niet-zichtbare, bijna onbewuste aanname dat er toch iets anders mogelijk zou moeten zijn, dan nu-en-hier het geval is. We voelen ons ontoereikend, en projecteren een denkbeeldige staat van zijn in de toekomst die ons uit het lijden zal kunnen verlossen, een manier om te ontsnappen aan wat nu is of onze angst voor wat mogelijk allemaal zou kunnen gebeuren. De projectie van een ontsnapping naar iets beters, meer verlicht of volledig verlicht, is in mijn optiek een fantasie over wat de ideale staat van zijn zou moeten zijn.

Je wilt controle over je levensomstandigheden, dat wil iedereen. Maar slechts weinig valt daadwerkelijk te controleren. Ik zal je uit de droom helpen, de verlichting zal je moeilijkheden en je lijden niet oplossen. Althans, niet zoals wij ons dat normaliter voorstellen. We geven het misschien niet openlijk toe, maar ieder verlangt stilletjes naar een staat van zijn waarin de dingen zullen gaan zoals jij dat wilt. Dat alles aangenaam zal blijven, een makkelijk leventje. Sommige gerealiseerden lijken zo kalm te blijven onder dat wat gebeurt. Maar zenleraar Suzuki leed ook aan kanker en stierf er uiteindelijk aan. Het leven als verlichte meester is niet één groot orgasme van geluk en/of oneindige vrede. Ieder mens, of die nu verlicht genoemd wordt of niet, blijft lijden. De Boeddha stierf op hoge leeftijd aan een ernstige voedselvergiftiging. De grote spirituele held die verlicht was, ging ten onder aan een simpele bacterie. Niet erg roemvol, als je het mij vraagt.

Hoe moeilijk het ook is, en ik probeer er soms (of vaak) ook aan te ontsnappen: het lijden. We willen niet lijden, geen pijn hebben of verdriet. Laat staan dat we ziekte kunnen (ver)dragen. Dit is wat de Boeddha aangaf: geboorte, groei, ziekte, ouderdom en dood zijn pijnlijk en we lijden daaronder. Hoe er aan te ontsnappen? Ik denk dat het niet kan, we kunnen niet ontsnappen aan pijn en lijden. Gautama de Boeddha beweerde dat denk ik ook niet, hij toonde een weg zodat het pijnlijke althans enigszins draaglijk zou worden. Maar pijn en lijden als zodanig blijven bestaan, vaak wordt het meer draaglijk doordat je het letterlijk draagt, het niet meer uit de weg gaat. Dat is makkelijk gezegd, omdat al onze reflexen anti-pijn zijn. Logisch, want het lichaam moet beschermd worden tegen schade. Maar lijden waaraan niet is te ontkomen (vaak in geestelijke zin), is als alle pijn draaglijk. Als de pijn en het lijden namelijk ondraaglijk zouden zijn, val je automatisch flauw, verlies je het bewustzijn. Dat is een noodklep die is ingebouwd in onze genen, en dat is maar goed ook. Pijn kan vreselijk zijn, lijden voelt als ondraaglijk, maar zolang je niet plat gaat, is het dus te dragen.

Wat ik hierboven schrijf, vertel ik ook mijzelf. Het is niet zo dat ik een lesje kom verkondigen. De verscheurdheid kan verschrikkelijk zijn en het is de vraag of we het kunnen dragen. Ja, dat kan. Maar het is gevaarlijk om in de verlichting te projecteren dat alle pijn en lijden in die verlichting voorgoed voorbij zullen zijn. Dat is een kinderlijke fantasie, omdat het niet waar is en niet waar kan zijn (ik zeg niet dat iemand dat hier beweert op het forum, zeker niet). Ik heb alle begrip en respect voor de openheid van Siebe wat dit betreft. Hij legt de vinger precies op de zere plek. De plek van het lijden, of de angst voor het aankomende lijden. Het is geen leuk vooruitzicht, zeer zeker niet. Maar tot nu toe hebben we alle lijden op de één of andere wijze doorstaan. Of we er tegen hebben gevochten of niet, het is uiteindelijk voorbij gegaan. Alles gaat voorbij… Gelukkig maar! Ik kan er verder ook niks aan doen.

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

27
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 31-12-2018 14:48 »
Dat is inderdaad allemaal zinloos en trouwens helemaal iets anders als waar ik het over heb.

Maar goed broeder, tijd voor een frisse pint, ach nee dat is ook weer zondig.
;)

Het ga je goed makker, prettig eindejaar!

Dorje.

Ik heb gehoord: Een novice had eindelijk zijn leraar gevonden. Hij ging zitten mediteren, en deed zijn uiterste best om de eenpuntige conentratie te volvoeren. Hij was vastbesloten om de verlichting te realiseren. "Wat doe je nu?", vroeg de oude meester. "Ik probeer te mediteren om verlicht te worden, dat weet u toch?", zei de leerling. Zijn zenleraar knikte en ging vlak bij hem zitten. Vervolgens pakte hij twee grote stenen en schuurde die hard tegen elkaar. De novice raakte al snel verstoord en zei: "Wat doet u nu?" De oude man keek hem aan en zei droogjes: " Ik probeer een spiegel te maken."

Schitterend!

🙏
Namaste en ook aan jou een mooi en gezond 2019!

Dat strooien met al die zenverhalen, sorry, ik vind dat verkeerd en onnodig.

Siebe


Omdat het mensen op het verkeerde been zet. Zo zouden mensen op basis van dit zenverhaal kunnen denken dat zenmeesters vinden dat meditatie onnodig is en niet tot verlichting kan leiden. Maar zen is juist een traditie die heel veel nadruk legt op meditatie, op zitten, op zazen, de adem aandachtig volgen. Uren en uren besteedt men hier per dag aan. Men mikt evengoed op doorbraken, satori. Er schijnen scholen te zijn waar men dit alleen maar doet. Er schijnen grote zenmeesters te zijn (geweest) die dag in dag uit alleen maar zaten, met hun gezicht naar de muur.

Zo'n kort zenverhalen als hier verdiend veel meer uitleg, veel meer context, veel meer duiding want anders trek je verkeerde conclusies, zoals...meditatie kan niet tot verlichting leiden.

Ik geloof dus het beter is niet zo rond te strooien met dit soort verhalen om een punt te maken.

Gaat het weer een beetje meneer Siebe...

Ik was het die het desbetreffende zenverhaal heb opgeschreven in mijn bijdrage. En ik heb het netjes in de context gezet van mijn persoonlijke ontwikkeling in spiritueel opzicht, zoals iedereen hierboven kan lezen. Dus is er wat mij betreft geen sprake van het rondstrooien van zenverhalen zonder context of uitleg. Dat is hierin mijn verdediging. Ik snap uiteraard wel wat je bedoelt Siebe, natuurlijk kunnen mensen die dat verhaal lezen de indruk krijgen dat meditatie niet meer nodig zou zijn. Er zijn zelfs een aantal van die gearriveerde (veelal westerse) zenlieden, die van meet af aan al beweren dat je helemaal niets hoeft te doen, dat alles reeds het geval is en dat het allemaal al is zoals het is. Iets waar een waarachtige zoekende helemaal niets aan heeft. Als je serieus wilt zijn in je zoektocht, zoek dan! Ga mediteren, doe het. Ik kan makkelijk achteraf praten, maar ik heb jaren en jaren gemediteerd. En dat doe ik nog! Toen ik daarmee begon zei ik ook niet dat het allemaal geen zin zou hebben. Integendeel! Meditatie is de enige manier om een gerede kans te hebben om verlichting te realiseren. We moeten ergens beginnen.

In het bovenstaande zenverhaal wat ik in mijn bijdrage heb geplaatst, wordt niet uitgelegd of de éénpuntige concentratie van de leerling opgedragen is door de oude zenmeester. Dat zal hoogstwaarschijnlijk wel, anders is er geen sprake van de relatie leraar en leerling. De oude man zal de novice hebben geleerd om te mediteren, en daarbij te beginnen met de concentratie. Er zijn verschillende manieren van beoefening, namelijk concentratie, contemplatie en meditatie. Het heeft allemaal overeenkomsten, maar ook verschillen. Ik ga die verschillen nu niet uitleggen, misschien doe ik dat later nog wel eens. De zenleraar in het verhaal heeft kennelijk iets opgemerkt in de leerling. Als de meester een bepaalde geestelijke schok toedient, kan een mogelijke doorbraak geforceerd worden bij de novice. Er zijn verschillende varianten van het genoemde zenverhaal, waarbij de zin kan worden toegevoegd: “En de leerling kwam terstond tot een diepe verlichting.” Dat staat er in mijn citaat niet bij. De leraar heeft de novice aanvankelijk blijkbaar in de klassieke vorm geïnstrueerd om te leren mediteren, te beginnen bij de éénpuntige concentratie. Toen de leerling dat uitvoerde, en wegzonk in zijn geconcenteerdheid, ging de leraar plotsklaps de twee stenen tegen elkaar schuren. Totaal onverwacht! Zo werkt zen. En de novice voelde zich weldra gestoord in zijn concentratie, nota bene door zijn eigen leraar! Nadat hij geërgerd gevraagd heeft wat de oude eigenlijk aan het doen is, antwoordt de zenmeester dat hij probeert een spiegel te maken. Dat lukt je met twee stenen natuurlijk nooit, dan moet je tot in de eeuwigheid blijven schuren. Een onverwachte wending dus in het verhaal, zoals dat zo vaak plaats heeft in zenverhalen. De leerling kan een spontane verlichtingservaring hebben doorgemaakt door de interventie van de leraar.

Zen gelooft heilig in de waarachtigheid van de boeddhistische geschriften, beschouwt de sutra’s als volledig gezaghebbend. Ik ga daar ook vanuit. En zen beaamt ook een verlichting, die pas doorbreken kan na vele levens van meditatie. Zen stelt echter dat het ook nu en hier kan gebeuren, totaal onverwacht. De klassieke vorm (de lange, moeizame weg) is dus niet de énige weg tot het heil. Verlichting kan dus net zo goed in dit leven reeds gerealiseerd worden. Het is maar net wie er op een bepaald moment op het puntje staat om een doorbraak te ervaren. Het is niet zomaar herhaalbaar, maar wel inspirerend. Althans, dat vind ik. Ik benadruk voor elke lezer: wat voor mij geldt, hoeft voor jou niet te gelden. Begin bij het begin, mediteer elke dag minimaal 20 minuten tot een half uur. Maar verwacht niets, doe de oefening en wacht af. Geduld is de belangrijkste weg tot satori en samadhi, verlichting. Als je morgen plotsklaps doorbreekt tot het ware, mooi, gefeliciteerd! Maar zoals gezegd kan het ook jaren duren. De meeste leerlingen (ook in zen) beoefenen de meditatie jarenlang. En het is een kwestie van volhouden. Haak niet vast aan mijn weg, ik ben al meer dan 40 jaar bezig met spiritualiteit. Ik ben ook niet zomaar eventjes gaan zitten en voilá, klaar: verlicht. Nee. Ik heb mijn ervaring hierboven gedeeld en in andere topics. Dat is alles wat ik kan doen. Als je er iets aan hebt, mooi! Als je er niets aan hebt, ook goed. Ga je eigen weg, punt uit.

In het kader van juist en onjuist, goed en kwaad heb ik nog een prachtig zenverhaal in de aanbieding. Ik denk dat zelfs Siebe dat verhaal kan waarderen, daar komt-ie:

“Als Bankei zijn retraite-weken van meditatie hield, kwamen er uit vele delen van Japan leerlingen om hierbij aanwezig te zijn. Tijdens één van deze bijeenkomsten werd een leerling op diefstal betrapt. Het voorval werd aan Bankei overgebracht met het verzoek de schuldige weg te sturen. Maar Bankei negeerde de hele zaak.
Later werd de leerling bij een zelfde daad betrapt, en weer negeerde Bankei het geval. De andere leerlingen werden toen kwaad en stelden een verzoekschrift op, waarin ze erop aandrongen de dief weg te sturen, verklarend dat anders zij als één man zouden vertrekken.
Toen Bankei het verzoekschrift had gelezen, riep hij iedereen bij zich. ‘Jullie zijn wijze broeders,’ zei hij. ‘Jullie weten wat goed en wat niet goed is. Jullie weten dat zo goed dat jullie ergens anders mogen gaan studeren, als jullie dat willen, maar deze arme broeder weet niet eens het verschil tussen goed en kwaad. Wie zal het hem leren, als ik het niet doe? Ik zal hem hier houden, zelfs als jullie verder allemaal vertrekt.’
Een stortvloed van tranen zuiverde het gezicht van de broeder die gestolen had. Alle verlangen om te stelen was verdwenen.”

Citaat uit: Paul Reps: “Zen-zin, Zen-onzin” (Uitgeverij Ankh Hermes Deventer 1979, blz. 47-48).

Nogmaals iedereen een gezegend 2019!

Vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

28
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 31-12-2018 09:41 »
Maar dat is niet gelukt. Ik heb daarin ooit gefaald, omdat de benadering onjuist was. Het is niet mogelijk om jezelf te bevrijden van je “ik”, je ego, je zelf. Ik speel dat spelletje niet meer mee.

Laatste poging: "ik" kan dat spelletje ook niet spelen. De truck is om het woordspelletje toe te laten niet als spelletje van het ik, maar als verwijzing. Taal heeft de potentie om iets wakker te maken dat vooraf gaat aan ik, maar dat ik heeft de potentie om er zich tegen te verzetten door er een spelletje van te maken. Door welke potentie laat je je leven informeren? Daar gaat het om.


Ik meen dat ik heb ingezien, dat het jezelf proberen te bevrijden, of bevrijd te worden van de persona die we denken te zijn zinloos is en één van de grootste illusies die de mens kan hebben.

Dat heb je dan juist gezien, dat is inderdaad zinloos, wat je echter over het hoofd ziet hier is dat het daar niet om gaat. Het gaat niet om te "proberen" bevrijd te worden van iets. Maar ook dat is weer een taalspelletje, een voetbal koan, het doet je iets, of het doet je niets.

En daarmee ga ik dit hele woordspel afsluiten en jou en iedereen een zeer fijn eindejaar toewensen.

Een helder nieuw jaar toegewenst,

Namaste
Vanuit het woordspelletje in mij groet ik het woordspelletje in jou.

Ik vind woordspelletjes geweldig! Mij doe je er een plezier mee. Ik heb ooit gedacht dat de meditatie het middel was dat zo ongeveer automatisch zou leiden tot de verlichting. Ik heb van alles "geprobeerd", omdat ik onwetend was, als eenieder. En misschien besef ik nog maar een fractie van waar het om gaat. Wie zal het zeggen. In mijn schrijfsels hierboven geef ik een bepaalde persoonlijke ontwikkeling aan. Eerst het zoeken, dan het beoefenen, dan de ontnuchtering en de verscheurdheid. Vervolgens de waarachtige liefde (Ik weet echter niet of ik eigenlijk wel zo lief ben, lol :P). Met daarin het besef, dat er niks te doen valt aan dat ik, ego of zelf. Het proberen op zichzelf is bij mij een middel geweest om er achter te komen dat het proberen een voertuig was tot het uiteindelijke falen. De mislukte zoektocht is noodzakelijk. Zonder het falen zul je blijven zoeken, en val je als het ware terug in de aanvangsfase op je pad. Na het falen volgt zoals gezegd de ontnuchtering. Want ons egoïstische denken maakt ons blind voor de werkelijkheid, de dingen zoals ze daadwerkelijk zijn.

Ik heb gehoord: Een novice had eindelijk zijn leraar gevonden. Hij ging zitten mediteren, en deed zijn uiterste best om de eenpuntige concentratie te volvoeren. Hij was vastbesloten om de verlichting te realiseren. "Wat doe je nu?", vroeg de oude meester. "Ik probeer te mediteren om verlicht te worden, dat weet u toch?", zei de leerling. Zijn zenleraar knikte en ging vlak bij hem zitten. Vervolgens pakte hij twee grote stenen en schuurde die hard tegen elkaar. De novice raakte al snel verstoord en zei: "Wat doet u nu?" De oude man keek hem aan en zei droogjes: " Ik probeer een spiegel te maken."

Iedereen een mooi en gezond 2019 toegewenst.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

29
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 30-12-2018 22:18 »
Dorje vraagt of ik van het persoonlijke "ik" wil worden bevrijd. Dat is ooit wel mijn doel geweest, ja. Het boeddhisme biedt hiervoor diverse handvaten. Maar ik heb gemerkt dat je niet actief van jezelf kunt worden verlost.

Juist daarom was de vraag niet of "jij" van je persoonlijke "ik" wil worden bevrijd, maar waar het jou om gaat: persoonlijke bevrijding of bevrijd worden van persoon?

De "je" die iets zou willen is hier bewust uit weggehaald omdat die "je" dit niet kan en zelfs niet kan willen. De vraag is veel opener gesteld: waar gaat het echt om, hoe ervaar je de impuls naar bevrijding: is het louter een impuls van "jou" die van iets wil bevrijdt worden, of is er een impuls die zich wil bevrijden van "jou", van jouw actief jezelf verlossen, van de jou die doelen stelt, van de jou die zich ontnuchtert voelt omdat er niets voor hem blijkt in te zitten? Klinkt eigenaardig als ik de vragen zo lees, maar ik kan ze niet anders, beter stellen. Is er geen impuls die de gerichtheid op dat ik wil opheffen, zelfs op die ik die er vanuit een diep besef er wil zijn voor de ander?

Ach laat maar, ik krijg het niet juist gesteld.

Liefde, ja, dat is die impuls, maar het is geen persoonlijke impuls, geen impuls van een ik naar een ander. Het is dat wat vanzelf vloeit als de "jij" uit de weg gaat staan. Dan is er ook geen verscheurdheid of ontnuchtering meer.

Vriendelijke groeten,

Dorje.

"Vergis je niet: als je het nu niet vindt, zul je ontelbare eeuwen lang en duizenden malen opnieuw de dingen blijven najagen en vastklampen die jou zo aantrekken. Wij verschillen in niets van de Boeddha Shakyamuni. Zou er ons op dit moment ook maar iets ontbreken in al onze handelingen? Het spirituele licht dat de zes zintuigen doortrekt is nooit onderbroken geweest. Als je de dingen kunt zien in dit licht, zul je je hele leven lang volkomen vrij zijn van elke last." - Lin Chi

Ik vind dat je het wel degelijk vrij juist gesteld krijgt, Dorje. Maar ik ervaar dat je er een soort woordspelletje van maakt, waarbij je het woordje “ik” probeert weg te laten. Dat is op zich symbolisch gezien een slimme zet om de ander aan het denken te zetten, maar zo gemakkelijk laat het ego zich niet wegpoetsen. Mijn doel was eerst het persoonlijke lijden te beëindigen, voor zover dat mogelijk is. Daarna werd het langzaam maar zeker zelfbevrijding, dus daadwerkelijk bevrijd worden van de persoon, het zelf. Maar dat is niet gelukt. Ik heb daarin ooit gefaald, omdat de benadering onjuist was. Het is niet mogelijk om jezelf te bevrijden van je “ik”, je ego, je zelf. Ik speel dat spelletje niet meer mee. Omdat ons ik, ego of zelf als projectie inherent is aan het menselijke denken, dat reeds eeuwen en eeuwenoud is, generatie op generatie doorgegeven tot nu toe. Het is één groot geheel, een universum. Daarin leeft het lichaam, met alle zintuigen. De mind is een manier om te overleven, dat is zich genetisch blijkbaar zo gaan door ontwikkelen tot nu toe. Veel impulsen zijn zo oud, dat ze eigenlijk niet meer echt nodig zijn, maar ze verstoren de mind en geven de illusie dat een bepaalde verdediging nog steeds in stand moet worden gehouden, verzet, of desnoods het gevecht of de vlucht. De mind is een ingewikkeld verdedingsmechanisme, de Boeddha noemt het één van de skandhas (zintuigvelden). Voor zover het denken een hulpmiddel is tot overleven, is het juist. Het is een zich spiegelende bescherming voor het lichaam, indien noodzakelijk. Maar die mind staat altijd “aan”, zelfs als we slapen. Dat is niet voor niets, altijd kan er gevaar ontstaan waarvoor het lichaam moet worden behoed. Afgezien daarvan, is de macht van het reflexmatige controlecentrum eigenlijk te groot geworden, uit zijn voegen gegroeid. Dat is inherent aan het mens-zijn.

Ik meen dat ik heb ingezien, dat het jezelf proberen te bevrijden, of bevrijd te worden van de persona die we denken te zijn zinloos is en één van de grootste illusies die de mens kan hebben. De mind met alle reflexen is zoals gezegd noodzakelijk om te kunnen overleven. Maar de crux zit hem in het feit, wie of wat trekt er aan de touwtjes? Wie heeft de controle? Dat is de grote vraag. Van het ik, ego of zelf proberen af te komen is jezelf er op een negatieve manier aan vast hechten. Dus eerst zijn we vereenzelvigd met het ik, en nu zien we het gevaar van een te ver doorgeschoten verdedigingsmechanisme, dat zwaar geconditioneerd is. Dus willen we dat veranderen, er liefst vanaf zien te komen. Dat is allemaal identificatie, vereenzelviging. Het maakt niet uit of je iets omarmt of er vanaf probeert te komen (gesteld dat dit mogelijk zou zijn). Het is exact dezelfde energie, dezelfde actie of reactie. Vandaar dat het in mijn optiek vrijwel onmogelijk is om op actieve wijze het ego, het ik, of het zelf de das om te doen. Omdat dit een poging is om van iets af te komen, wat niet vernietigd kan worden. Het zelf is een geestelijke projectie, het heeft eigenlijk geen echt bestaansrecht als centrum. Het universum is het centrum, niet wij als persona. Maar toch geloven we er steevast in, in dat ik-ben-het-zelf principe. Het gaat zich als vanzelf vormen vanaf ons 3de levensjaar. Niet voor niets, we moeten immers een zelfstandig wezen worden, dat in praktische zin het verschil uit kan maken in de wereld en verscheidenheid kan herkennen. Anders zijn we verloren. De scheiding tussen onszelf en de wereld mag dan kunstmatig zijn, het is een probaat hulpmiddel tot overleven.

En zo komen we opnieuw tot de vraagstelling: wie heeft de touwtjes in handen. Zijn dat de paarden voor de koets? Is dat de koetsier? Is het de koets zelf? Of wie of wat in de koets zit? Dit is een metafoor. En eigenlijk dient de heer in de koets natuurlijk de commandant te zijn, maar dat is hij vaak niet, of helemaal niet. Het is de koetsier die zich de rol van de commandant heeft toegeëigend, hij bestuurt de koets als een heerser, terwijl dat zijn taak helemaal niet is. De heer is de baas, maar het lijkt er op, alsof de koetsier (die feitelijk een dienaar zou moeten zijn van de meester) dat vergeten is of helemaal geen weet heeft van de heer in de koets. Heeft hij hem ooit wel eens daadwerkelijk ontmoet? Je begrijpt dat de koetsier in deze metafoor het zelf is, het ego, het ik. Het doet zich voor als de heer des huizes, de baas van de koets. Waar zal de koetsier de koets heen manoeuvreren? Gaat dit wel goed? Hoe krijgt de daadwerkelijke heer vat op de koetsier, die de koets immers bestuurt en op commando de paarden in toom kan houden? Is er eigenlijk wel een heer des huizes?

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

30
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 30-12-2018 15:54 »
"Jij, jijzelf, evenzeer als wie dan ook in het hele universum, verdient jouw liefde en compassie." - Gautama de Boeddha

Bedankt voor jullie uitgebreide reacties, Siebe en Dorje. Mooi dat we overeenkomsten ervaren in onze persoonlijke weg. Ik heb na alle jaren beoefening gemerkt dat er een soort ontnuchtering heeft plaats gevonden in mezelf. Je kunt het ook verscheurdheid noemen, maar ontnuchtering klinkt iets positiever. Het is precies zoals Siebe aangeeft, het lukt niet, of niet meer, om klakkeloos achter de gewone verleidingen aan te lopen die de wereld wil bieden om je als het ware te verdoven. Verstrooidheid, vermaak, waar alle media bol van staan werken niet meer. Zelfs kennis vergaren is grotendeels verbleekt, omdat ook dat stellige grenzen heeft.

Het is wat mij persoonlijk aangaat zaak om die verscheurdheid of ontnuchtering te dragen en te verdragen. Het kan pijnlijk zijn, maar het heeft ook positieve kanten. De ontnuchtering geeft ook rust, omdat het af laat van alle afleidende sensatie die de wereld biedt. Ik veroordeel de wereld trouwens niet, het is gewoon zeer begrijpelijk dat mensen sensaties willen beleven. Allemaal afleiding, maar zo is het nu eenmaal. De mens is graag in een half-slaap, omdat dan alles enigszins draagbaar lijkt. Maar uiteindelijk is dat voor mij juist ondraaglijk, ik draag liever die spirituele ontnuchtering.

Ik wil echter benadrukken dat niets menselijks mij vreemd is. Het is pijnlijk om te zien hoe mensen lijden, ik ken die pijn omdat ik ook een mens ben en blijf. Wat ik hiermee bedoel, is dat ik met beide benen op de grond wil blijven staan. Ik wijs mensen niet af, die niets met religie, spiritualiteit of godsdienst hebben. Ik richt geen clubje van gelijkgezinden op, waarin we ons beter voelen dan de rest. Nee, dat soort merkwaardige clubs bestaan al te veel.

Dorje vraagt of ik van het persoonlijke "ik" wil worden bevrijd. Dat is ooit wel mijn doel geweest, ja. Het boeddhisme biedt hiervoor diverse handvaten. Maar ik heb gemerkt dat je niet actief van jezelf kunt worden verlost. In de passieve meditatie heb ik wel eens gemerkt dat mijn zelf een tijdje afwezig leek te zijn, maar dat ik er tóch op de één of andere manier was. Dat was zo'n vreemde, maar toch zo'n vertrouwde ervaring. Alsof overal liefde vandaan kwam, ook uit mezelf. Uiteraard was het een tijdelijke ervaring, dus klamp ik me er niet aan vast. Maar het liet me zien, dat mijn zelf geen vastomlijnd substantieel iets was. Het heeft meer iets weg van een stil en rimpelloos meer, met een volledig vlakke waterspiegel. Ik gebruik nu metaforen om het te duiden.

Waarachtige liefde doet het ego de das om, zo heb ik ervaren. Als je je ik wilt loslaten, kun je mediteren tot je een ons weegt. En ontnuchterd raken. Maar de grootste stap is de liefde, waarbij je vanuit een diep besef er bent voor de ander. Waarbij je zorg biedt, niet vanuit plicht, maar omdat je niet anders kunt. De filosoof Jean-Paul Sartre zit er faliekant naast, als hij beweert dat de ander de hel is. Nee. Als er geen liefde is, kan de ander inderdaad een hel lijken, ja. Maar in de waarachtige liefde is de ander een mens zoals jij. Voor de ander ben jij immers "de ander". Dus lijken we misschien "anderen" voor elkaar, maar feitelijk zitten we allemaal in hetzelfde schuitje van het leven.

Voor zover ik het nu kan zien is waarachtige liefde (na de ontnuchtering) hetgeen wat deze wereld nodig heeft. Want niemand kan zonder liefde. Die liefde, die zorgzaamheid, die natuurlijke nederigheid is wat deze wereld nodig heeft. Dat is de indirecte verlossing van het ego, het ik dat steeds maar aan zichzelf wil denken.

Leer de ontnuchtering te dragen, het zal als het goed is ooit een opening voor je worden. Het enige wat er op zit, is afwachten in geduld. Tot "zo ver" is mijn zeer broze besef gekomen, en dat is zeer zeker geen persoonlijke verdienste.

Vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

31
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 30-12-2018 10:34 »
Of ik veel pijn en verscheurdheid heb ervaren in de beoefening van de dharma? Het is maar hoe je het bekijkt. Ik heb jarenlang gemediteerd, en daardoor tot op zekere hoogte ervaring opgedaan met spiritualiteit, inclusief het boeddhisme. Ik was ooit zoekende, en wie zoekt, zal zeker vinden. Maar wat vinden we? Je kunt helemaal de verkeerde kant uitgaan. Want door je zoekende gevoeligheid, is het niet denkbeeldig dat je bijvoorbeeld bij een sekte terecht komt. Dat is de negatieve zijde van zoekende zijn. De positieve kant ervan is, dat je jezelf kunt leren kennen. Daarbij is van belang te weten wát je eigenlijk zoekt. In mijn geval was ik zo'n 40 jaar geleden helemaal vastgelopen in mezelf. Door sommige levensgebeurtenissen had ik niet veel vertrouwen in het leven én de mensen. Ik ging tastend in het rond, op zoek naar het heil. Maar wat was heilzaam?

Uiteindelijk heb ik met enorm veel moeite toch mijn weg zo ongeveer gevonden. Ik heb me nooit aangesloten bij een leefgemeenschap of en sekte. Die waren er destijds genoeg, alhoewel dat al aan het afbrokkelen was. Ik las veel, o.a. boeken over yoga (Patanjali e.d.), (auto)biografieën van Paramahansa Yogananda, Ramakrishna, theosofie, enzovoort. Ook het boeddhisme kwam aan bod, waar ik een goede klik mee had, alhoewel ik het een uiterst 'droge' leer vond. Het paste maar gedeeltelijk, ik kon bijvoorbeeld niks met het afzien van seksualiteit (celibaat). Soms leek het er op, alsof de Boeddha met een soort zelfvernietiging bezig was, omdat zijn leer gericht leek op uitdoving van alles wat genot brengen kan in een mensenleven. Totdat Gurdjieff en Bhagwan op mijn pad kwamen. Ik verslond letterlijk hun geschriften. Uiteindelijk kwam ik er achter, dat je zelf de unieke weg naar jezelf bent, die langer duren kan dan een voetreis om de wereld, bij wijze van spreken.

Ik ben nooit naar India gegaan, of naar Oregon, waar de Bhagwan gemeenschap leefde. De leraar interesseerde me wel, maar dat hele circus er omheen niet. Ik begreep niet dat je daar in een oranje gewaad zou rond gaan dansen, met alle respect. De waarde van Bhagwan Shree Rajneesh is dat hij van het spirituele experiment houdt. Hij laat zich niet zomaar inkaderen (van huis uit was hij trouwens een Jaïn). Van Rajneesh heb ik geleerd, dat je naar jezelf moet kijken en niets zomaar moet afwijzen. Heb je seksuele behoeften? Leef die dan uit, houd niets achter. Uiteraard wel met respect voor de ander. Maar bedrijf seks met aandacht, alert, voor zover dat in je vermogen ligt. Wijs niets af in jezelf en doorlééf alles bewust. Daarmee wordt dus geen zwelgen bedoeld, maar bewustzijn van wat er gebeurt. Volledig open voor al je boosheid, verdriet, genot, pijn, lijden, alles. Door die aanvaarding zal de grote aantrekkingskracht van alles langzaam maar zeker afnemen en soms zelfs uitdoven. En als het niet uitdooft, dan niet. Er is dan geen enkel probleem.

In het begin was ik enigszins argwanend, omdat de leer van Rajneesh zo anders was dan die van de meer klassieke leraren. Sommigen leerden dat je weerstand moest bieden aan genietingen. Jezelf van alles en nog wat ontzeggen. Wat daar het gevolg van was, had ik al waargenomen in het feit dat mensen zich schijnheilig gingen gedragen omwille van een bepaalde geloofsovertuiging. Dat leek me dus ook niet juist. Uiteindelijk las ik Gurdjieff en Ouspensky, en die gaven aan dat de mens feitelijk een soort machine is, geconditioneerd tot op het bot. De vraag is dan: hoe kun je minder geconditioneerd raken? Ik ben jaren en jaren met deze vraagstukken bezig geweest. De Boeddha analyseert het menselijke lijden met chirurgische juistheid. We klampen ons aan van alles en nog wat vast om het te behouden. Maar uiteindelijk valt er niet vast te houden. Omdat het onmogelijk is. Zelfs ons lichaam zal sterven en is tijdelijk. Alles is afhankelijk en veranderlijk. Als je dat beseft, is het leven helemaal niet zo leuk meer.

Dit is de achtergrond van mijn verscheurdheid. Ik geloof niet in het klakkeloos brengen van wat goed is en wat kwaad. Tot op zekere hoogte kunnen en moeten we daarin wel opgevoed worden, uiteraard. Maar als je voldoende ethisch geschoold bent in sociaal opzicht, is het verder aan jezelf om te onderzoeken wat bij je past, en wat niet. Veroordeel niet zomaar dat wat in je leeft, omdat goeroe Huppeldepup zegt dat het op grond van welk geschrift dat ook fout zou zijn. Onderzoek ook zelf of het inderdaad niet goed is of niet goed bij je past. Gebruik je bewustzijn om jezelf te leren kennen via zelfgetuigenis (getuigegewaarzijn). Uiteraard is dat een hulpmiddel, maar het werkt!

Wat leraren beweren is prima, maar het is de vraag in hoeverre dat inderdaad bij je past en hoe je dat zelf ervaart. Daarbij is waakzaamheid strikt noodzakelijk. Zonder bewustzijn, alertheid, oplettendheid kun je jezelf niet leren kennen. Je zult zeer zeker regelmatig spiritueel een val maken, in valkuilen stappen. Onvermijdelijk. Maar daar kun je slechts van leren, met vallen en opstaan. Lijden is het vuur, zei Gurdjeff ooit, en het is waar. Lijden heeft mij op de weg van de spiritualiteit gebracht. Waarom dit alles zo gelopen is, weet ik niet. Dat is het grote mysterie. Want waarom ik wel, en een ander mens niet?

Heden ten dage merk ik, dat ik zoveel verkeerd heb begrepen, zoveel verkeerd heb geïnterpreteerd, ook spirituele zaken. Ik zit, en zie alles voorbij gaan. We zijn zo gehecht aan ons kleine zelf. Zo gehecht zelfs, dat we bijna geen inzicht hebben hoe dicht we dit ikje innig tot onszelf hebben genomen, zijn bijna. "Denken" te zijn?

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

32
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 29-12-2018 15:13 »
Het gevaar van verkeerde interpretatie is altijd aanwezig, dat geldt voor alle teksten. Maar wat het eigen ik, ego of zelf aangaat, ervaar ik dat teksten die daarover gaan op dit forum, dubbel gevaarlijk kunnen zijn. Ik zeg niet dat het per definitie zo "is", maar dat het zo kan zijn.

Dit gezegd hebbende, kunnen we weer vrolijk verder gaan.

Vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

33
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 29-12-2018 14:35 »
De reden waarom ik mijn reactie met bedenkingen hierboven heb achtergelaten, is, dat ook niet-leden en/of anderen dit forum lezen. En af en toe lijkt het net, alsof hier en daar op dit forum beschreven wordt dat je zo ongeveer van je ego, ik, of zelf af zou moeten komen om tot de Verlichting te geraken. Ik kan onmogelijk bepalen wie een verkeerde interpretatie zou kunnen verbinden aan dat soort bijdragen.

Laat duidelijk zijn, dat ik hier geen specifieke personen er op ga aanspreken wat ze posten over het ego, zelf of ik, of anderszins. Daar ben je immers vrij in. Ik benadruk slechts, dat teksten altijd het gevaar van misinterpretatie in zich dragen. Dus wat is wijsheid? Het ik, ego of zelf in de spirituele ban doen is in ieder geval geen oplossing. Dat is eigenlijk het punt wat ik wilde maken.

Laten we voorzichtig zijn met onszelf en de ander.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

34
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerde en Juiste Mindfulness
« Gepost op: 29-12-2018 11:01 »
"Hoe helder is het meer van de geest!
Wanneer je blik daarop rust, zijn grenzen onzichtbaar.
Maar komt zelfs maar de geringste gedachte op, dan raakt het gevuld met beelden.
Hecht je eraan, en ze worden echt,
laat je erdoor meeslepen en het wordt moeilijk om terug te keren.
Hoe pijnlijk is het om iemand gevangen te zien zitten in de tienvoudige illusies." - Ryokan (1758-1831)

Tot zover mijn zicht gaat, is het helemaal niet zo, dat je jezelf kunt bevrijden. Ook niet door meditatie, of door juist-dit en juist-dat. Of door niet-juist-dit en niet-juist-dat. Dat is namelijk eerder ethiek dan mystiek. Jezelf bevrijden door inspanning, het klinkt zo logisch, maar het is het niet. Het is volstrekt onlogisch, want je kunt jezelf ook niet optillen door middel van het trekken aan je schoenveters, gesteld dat je je schoenen aan hebt en met je beide benen op de grond staat.

Meditatie is een hulpmiddel en kan niet méér zijn dan dat. In zen maken we (ook) gebruik van eenpuntige meditatie. Bijvoorbeeld door te zitten en de ademhaling te volgen of te tellen. Simpel. Dat zorgt er voor dat onze innerlijke kakelkip de mond eens houdt. Met als kans dat we gaan inzien en beseffen (langzamerhand of opeens in dit moment), dat we die kakelkip niet zijn. Dan kan spontane de-identificatie het geval zijn, je niet langer vereenzelvigen met je ik-heid.

Ik lees vaak op dit forum, dat men er zo ongeveer vanuit gaat dat het ik als het ware zal verdampen door spirituele beoefening. Het antwoord wat ik daarop heb is: ja en nee, afhankelijk van hoe men dit opvat. Elke Meester, elke goeroe, elk waarachtig leraar zal gebruik maken van zijn of haar perceptie, en gewoon net als jij en ik vergelijkingen (blijven) maken door middel van het denken. Wanneer dat niet het geval zou zijn, is er geen sprake van een Meester, Boeddha, maar een psychoticus. Iemand met een psychose ervaart het ik namelijk niet meer, alles vervloeit en er zijn geen grenzen. Dat is uiterst beangstigend en daardoor kan hij of zij niet meer functioneren. Probeer dus nooit om je ik te elimineren, omdat het eindresultaat zal zijn: een psychose.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

35
Theravada Boeddhisme / Re: Verkeerd en Juist Levensonderhoud
« Gepost op: 21-12-2018 15:37 »
Over de inspanningen van Sybe kunnen we alleen maar blij zijn, erg goed werk!

Ik ben het met ekayano maggo eens dat het er soms op lijkt alsof niets meer goed is en alles eigenlijk min of meer onjuist of onzuiver.

Toen ik begin 20 was en voor het eerst een boek over de Boeddha las van Paul Carus, vond ik de leer van hoe het menselijk lijden werkt zeer goed uitgewerkt. Ik ervoer Gautama de Boeddha als authentiek en een zeer wijs man. Alleen het gedeelte over verwijzingen naar kuisheid en begeerte daar kreeg ik buikpijn van. Toen leek het ook alsof bijna niets goed zou zijn. Ik ben een tegenstander van het celibaat, omdat ik heb gezien dat mensen er knettergek van kunnen worden. Seks is een wezenlijk en zeer energiek onderdeel van ons mens-zijn, dat valt niet zomaar uit te schakelen.

Verder heb ik pasgeleden een aantal boeddhistische monniken gezien, die de maaltijd nuttigden. Maar ze gooiden alle gerechten pardoes door elkaar, zodat de hele smaak van de afzonderlijke gerechten volledig werd verpest. Dit onder het mom dat je niet zou mogen genieten van de maaltijd; de smaak zou niet mogen worden verbonden met begeerte. Knettergestoord! Wat is er mis met genieten? Je mag als mens en zelfs als boeddhist gewoon van alles genieten, het is alleen belangrijk dat je je er niet mee identificeert, vereenzelvigt, je er aan vast haakt alsof dat genieten nooit meer mag verdwijnen. Maar het komt en gaat toch, dat valt niet vast te houden.

Geniet van het leven, het is al moeilijk genoeg! Stop met jezelf te pesten, alsof je nergens meer van mag genieten of niet gelukkig mag zijn. Dat is zeer zeker niet de bedoeling van de Boeddha, daar ben ik vast van overtuigd.

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

36
Voorstellen / Re: Old Bhikkhu
« Gepost op: 21-12-2018 07:31 »
Bedankt voor het compliment, goede vriend. Toen ik me in 2009 (of iets later) voor het eerst aanmeldde op dit forum, kreeg ik meteen nogal wat kritiek te verduren. Mijns inziens onterecht, maar goed. Ik ga daar niet meer over mopperen. Ik ben op het pad van de Boeddha en de Oosterse religies terecht gekomen vanuit een intens lijden. Ik ga daarover niet teveel in detail treden hier, maar het was zeer ernstig. Ik vind het leven sowieso een lijdensweg, niet alleen dat natuurlijk, er zijn ook genoeg mooie en fijne dingen. Religie, spiritualiteit en godsdienst hebben me altijd al in het bloed gezeten. Het is een weg die niet alleen naar jezelf zou moeten leiden, volledig uniek, maar voor zover ik het kan zien naar wie we eigenlijk werkelijk zijn, namelijk de liefde. Het woord liefde is op allerlei manieren uitgelegd, vaak zelfs volledig onjuist. Maar daadwerkelijke liefde is bijvoorbeeld het zien van andermans kwetsbaarheid, luisteren naar iemands levensverhaal, zorg dragen voor iemand zonder ook maar één moment aan de ander te willen schaven. Liefde betekent de ander laten zijn wie hij of zij is. Dat is al een hele opgave.

Ik ben een hoogsensitief persoon, pijn en lijden is voor mij soms welhaast ondraaglijk. De Boeddha heeft hier in groot werk verricht en ik ervaar hem als een groot licht. Hij is niet het enige grote licht, maar wel één van de grootste. Ik vind het onprettig wanneer sommige mensen, boeddhisten zelfs, menen dat ze een conflict met mij hebben. Ik zal heus zelf ook niet altijd gemakkelijk zijn. Maar op een forum als dit heb ik het al meermalen aan de stok gehad met mensen die in mijn optiek erg onaardig waren, tegen het onfatsoenlijke aan zelfs. Dat heeft me verdriet gedaan, maar soms ook nogal geïrriteerd. In dit kader heb ik vaak grote steun en begrip ervaren van ekayano maggo.

Vandaar dat ik soms de benen heb genomen. De laatste keer dat ik weg ben gegaan, meende ik te merken dat er mogelijk weer conflicten zouden kunnen ontstaan. Vandaar mijn vertrek. Ik heb er gewoon geen zin in, en vind het eigenlijk ook niet nodig. Natuurlijk is er altijd wel eens wat tussen mensen. Over het algemeen valt het heden ten dage hier op het forum mee. Iedereen is wel eens eigenwijs, ik ook.

Het grote gevaar van een forum is, dat we elkaar niet zien, er is geen sprake van non-verbale communicatie. Teksten zijn interessant, en er valt veel uit te leren. Maar als we met elkaar communiceren op papier, dan geeft dat veel meer kans op misverstanden en miscommunicatie als dat we in persoon bij elkaar zouden zitten in een gesprek. Zelfs dan kan het mis gaan, maar de kans is wat kleiner.

Nou, dat was weer een hele uitleg. Fijn om te lezen dat ik op de één of andere wijze heb kunnen bijdragen aan wat je nodig hebt aan kennis e.d. Waarom zou ik dat allemaal voor mezelf houden?

Ik zal proberen om niet meer te vertrekken hier, maar een garantie kan ik niet geven, beste vriend.

Met groot respect en met een diepe buiging groet ik je.

[Old Bhikkhu]

37
Voorstellen / Re: Old Bhikkhu
« Gepost op: 20-12-2018 18:03 »
Dank u, dank u! ;D

38
Controverse en verandering / Re: atman is anatman
« Gepost op: 20-12-2018 17:15 »
Beste,

De eerwaarde Thanissaro Bhikkhu wees erop dat de Boeddha geen antwoord gaf op de vraag of er een zelf is of niet.
De mening dat er een zelf is en ook de mening dat er geen zelf is, betekent dat men aan iets gehecht blijft.  Het is juist de bedoeling dat men onthecht wordt.
Door de weg van deugdzaamheid, concentratie en inzicht te gaan, krijgt men een toestand van innerlijk welzijn, een innerlijke vrede.  Dan komen geen vragen  meer of er een zelf is; dan vraagt men niet meer: "Wat is mijn zelf?"
Het denkbeeld van zelf-identificatie moet beetje bij beetje verwijderd worden totdat alle sporen van zelf-identificatie verdwenen zijn en er alleen een grenzeloze vrijheid overblijft.
Zo is de leer van anatta niet een "niet-zelf" leer, maar een "niet-zelf" strategie om dukkha door loslaten van de oorzaak ervan op te lossen. Zo wordt de hoogste gelukzaligheid verkregen. Dan vallen vragen over zelf, geen zelf of niet-zelf gewoon weg.
De leer van  de Boeddha is als een boot die ons naar de andere  oever brengt. Als die oever bereikt is, als de volledige vrijheid ervaren wordt, dan doet het er niet toe of er een zelf is of niet.

Met vriendelijke groet
Nico

De Boeddha heeft misschien nooit een eenduidig antwoord geformuleerd over het al dan niet bestaan van een zelf, maar hij heeft er wel het één en ander over gezegd, al dan niet op indirecte wijze. Waarschijnlijk wilde hij voorkomen dat zijn leerlingen opnieuw allerlei voorstellingen zouden creëren en koesteren over het al dan niet bestaan van een zelf. Het klopt dat een doctrine van het niet-zelf of geen zelf niet hard kan worden gemaakt, eerder dient wat de Boeddha in dit kader heeft gezegd worden beschouwd als een soort pedagogisch middel. In de ontwikkeling van het boeddhisme is historisch gezien helaas steeds meer een harde kern ontstaan van diverse boeddhisten die nogal zwart/wit bewe(e)r(d)en dat er géén sprake zou zijn van een zelf. En dat dit een leer zou zijn die afkomstig zou zijn van de Boeddha. Misschien logisch, maar niet geheel in de lijn van het feit dat Gautama de Boeddha nooit een glashard standpunt heeft ingenomen wat dit onderwerp aangaat.

Wat betreft de weg naar het loslaten van het zelf is het zeer de vraag of dit kan via een gewilde activiteit. Mijns inziens is dat eerder (onbedoeld) de kat op het spek binden. Want het verlangen om het zelf “los te laten” is juist een bindende factor om op ongewilde wijze vast te blijven kleven aan het zelf. Ontkenning is namelijk ook een bindmiddel en daardoor blijft de identificatie netjes in stand. Beter is het om meditatief inzicht te verkrijgen in wat het zelf daadwerkelijk voorstelt en welke ideeën mensen daarover koesteren. Onthechting kan slechts via besef en begrip, niet via strijd of verzet (ik beweer trouwens niet dat u dat zou zeggen, Nico). Iets kan pas onthechten en als vanzelf loslaten als het waarachtig wordt ingezien, niet alleen maar geestelijk, maar als het ware met het hele wezen. Dit is natuurlijk ook maar een wijze van formuleren, want als er geen keihard zelf zou bestaan, is er ook geen “wezen” mogelijk. In de taal is het immers moeilijk om uit te leggen dat het simpele geloof in een zelf (wat dat dan ook moge zijn) niet juist is.

In zen bestaat een simpele oefening, waarbij men zich serieus inspant om er achter te komen “Wie ben ik?” of “Wat ben ik?” zonder vooraf met een conclusie te komen via het denken. Kijk maar eens in jezelf waar dat “ik” of “zelf” zich zou ophouden in wie we denken te zijn. Zit het zelf in ons hoofd, in ons hart, in ons hele lichaam of… hangt het er boven? Uiteindelijk zal men moeten erkennen dat er nergens iets te bekennen valt dat een substantieel “zelf” zou kunnen zijn. Maar dat kan pas worden geconcludeerd als men met alle inspanning die men in zich heeft getracht heeft om er achter te komen waar het zelf zich eigenlijk ophoudt. Het is maar een gedachte… En nogmaals: als dat slechts een logische conclusie van het denken blijft, kan men prachtig doorfilosoferen, maar heeft men nooit daadwerkelijk ervaren dat er feitelijk geen substantieel zelf is of kan bestaan. Dan zal het vanzelf loslaten, onthechten. Wij laten zelf nooit iets actief los, omdat we overal aan gehecht zijn.

De meditatie op wie we zijn of denken te zijn kan zeer verhelderend werken, maar ik blijf herhalen dat dit niet gemakkelijk opgevat moet worden. Het lijkt zo belachelijk dat we echt gaan proberen te achterhalen waar ons zelf zich bevindt. Maar omdat het zo voor de hand liggend is, kijken we er pardoes overheen in onze eigenwijsheid. We gaan er als vanzelf vanuit dat we zijn wie we zijn: een geloof in een door de geest geprojecteerde gedachte dat we “ik” zijn, een “zelf” hebben (of zijn) dat ook nog eens zou zijn afgescheiden van de andere mensen en van de wereld. Een zeer hardnekkige overtuiging, die niet zomaar los te laten is.

Het is feitelijk doodsimpel en gemakkelijk, maar wij zijn veel te ingewikkeld geworden met al onze filosofische bespiegelingen over wie we zouden zijn.

Wie zijn wij nu eigenlijk?!

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

39
Voorstellen / Re: Old Bhikkhu
« Gepost op: 18-12-2018 18:27 »
Nooit te old
om te leren
of in sommige
gevallen:
af te leren

welkom

Haha, inderdaad. Dank je  :P

40
Controverse en verandering / Re: atman is anatman
« Gepost op: 18-12-2018 18:25 »
Er is veel geharrewar over atman en anatman. Veel yogi’s en leraren die zich thuis voelen in het hindoeïsme en enigszins verwante spirituele stromingen (zoals de Advaita Vedanta) spreken over het Zelf, zoals bijvoorbeeld Ramana Maharshi. De Boeddha spreekt over het feit dat er geen zelf of niet-zelf in ons zou bestaan. Ik heb sterk de indruk dat leraren als Ramana Maharshi e.a. niet zomaar verwijzen naar een zelf, een ego als ze het over het ware Zelf hebben. Wat te denken van het volgende citaat?

“Het woord ‘ik’ wordt vaak zonder onderscheid gebruikt om allerlei dingen aan te duiden. Ik heb mij geïdentificeerd met het lichaam als ik zeg: ‘ik ben dik, ik ben mager, ik zit, ik loop’; met de zintuigen als ik zeg: ‘ik zie, ik hoor’; en met de geest als ik zeg: ‘ik denk, ik voel, ik verlang’, enzovoort. Ik ken de activiteiten van lichaam, zintuigen en geest en ik weet dat ze zich laten coördineren en schikken door mijzelf. Dit ligt binnen ieders ervaring.
Hieruit volgt, duidelijk dat deze activiteiten gekend worden, dat wil zeggen objecten van het kennen zijn.
Het Ik-Beginsel, het wezenlijke Ik, is hun Kenner, en dus onderscheiden en gescheiden van lichaam, zintuigen en geest. Het is hun vanzelfsprekende waarnemer wanneer zij functioneren.

Uiteindelijk zal het duidelijk worden dat zelfs dit kennerschap, dit waarnemerschap, nog een projectie is. Niettemin is het een hulpmiddel om het ego te ontgroeien en gestabiliseerd te blijven in het pure Ik-Beginsel.”

(Citaat uit Shri Atmananda (Shri Krisna Menon): Atmananda Upanishad, blz. 93-94. Felix Uitgeverij 2009/Juweelschip Utrecht/Antwerpen)

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]

41
Voorstellen / Re: Old Bhikkhu
« Gepost op: 18-12-2018 17:52 »
Hallo allemaal, ik ben een tijdje afwezig geweest. Heb zelfs mijn account helemaal opgeheven, omdat ik niet het gevoel had dat ik "begrepen" werd in mijn bijdragen. Dat klinkt misschien arrogant, maar zo bedoel ik het niet. Ik kreeg het nare gevoel dat ik op eieren aan het lopen was, dat is nu inmiddels gezakt. Ik wilde ook geenszins conflictueus in aanraking komen met andere leden. Mij werd immers gevraagd of ik wat minder als het ware met softe handschoenen in te veel algemeenheden wilde vervallen. En stelliger wilde optreden, althans, als ik dat goed begrepen heb. Ik stel dat daar totaal niets achter zat (achter die "algemeenheden"), maar ik achtte het destijds beter om te vertrekken. Ik ga er verder niet teveel over uitleggen, ik ga het hier opnieuw proberen.

Met vriendelijke groet,

[Old Bhikkhu]  ;)

Pagina's: [1]