Auteur Topic: eenzijdige nirvanische vrede en niet verwijlend nirvana  (gelezen 2126 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2928
    • Bekijk profiel
Er zijn denk ik zat mensen, ik wel, die aanvoelen, begrijpen, ervaren dat emoties als haat, woede, ergernis, jaloezie etc kwellend zijn. En worden aangetrokken door het beeld van de Boeddha als de Serene.
Dus vinden ingang bij Boeddha, Dharma en Sangha in het verwerpen van kwellende toestanden en streven naar sereniteit, naar vrede, vrijheid van deze kwellende emoties.

Volgens de visie in de Uttara Tantra Shastra en onder andere Gampopa's Jewel Ornament of Liberation is deze vrede in de vorm van de vrijheid van alle verstorende of kwellende emoties de vrucht van het sravaka-yana en pratyekaboeddha-yana. Deze vrucht noemt men een eenzijdige nirvanische vrede.
 
Wat de beoefenaar gedaan heeft of doet is samsara verwerpen, alle verstoring van vrede/sereniteit teniet doend, wegwerkend en nirvana, vrede, aanvaardend. Als men zo beoefent, is dus de vrucht een nirvanische vrede. Dit wordt in de werken het aspect van bevrijding van de mentale vergiften genoemd. Dit  is mogelijk omdat deze verstoring een aan de geest bijkomstig aspect is, zoals wolken bijkomstig zijn aan de lucht. Haal je de ontstaansvoorwaarden van wolkvorming weg, dan blijft enkel lucht over. Op deze manier moet ook de bevrijding van verstorende emoties worden begrepen en de vrede.

Toch is deze vrijheid van verstorende emoties, deze eenzijdige nirvanische vrede, deze vrucht, volgens de genoemde werken niet equivalent aan Boeddha-schap of definitief nirvana. Wat mankeert er aan? Er is nog een subtiele notie van Ik en dualiteit, een Ik die vredig is. Er is nog een sluier van kennis over. Ik denk dat je het zo mag zeggen: De sluier van kennis ervaart, als het ware, vrede als het Zelf, dus er is een soort identificatie in de vorm van "vrede, dat is mijn ware zelf, dit ben Ik, dit is van-mij". Dus er is nog gehechtheid over. Het onderricht beschrijft daarom de vrede in de vorm van de vrijheid van kwellende emoties als een voorlopig nirvana. Niet als het definitieve.
 
In het definitieve nirvana is geen enkel spoor van identificatie.  Dit is een zogenaamd niet-verwijlend nirvana. Hoe bereikt men dit? Dit bereikt men middels de wijsheid die samsara/verstoring niet verwerpt en de vrede van nirvana niet aanvaardt, wil. Samsara, bijvoorbeeld de actieve verstorende emoties die de geest teisteren, worden niet verworpen maar gezien in hun ware aard, leeg, bijkomstig, als schimmen, komend en gaand. En ware vrede is equivalent aan de geest zonder enige gehechtheid. Door zo te beoefenen bereikt men een staat waarin de geest nergens verwijlt, noch in samsara maar ook niet in nirvanische vrede.

In het kader van dit onderricht is het belangrijk ook liefdevolle vriendelijkheid te ontwikkelen naar bijvoorbeeld verstorende emoties of slechte neigingen. Zo onderging Boeddha ook het gevecht met Mara. Mara's leger bestookte Boeddha met pijlen maar hoe woest Mara ook werd, Boeddha was liefdevol naar elke vorm van kwaad in zichzelf en kende al het komen en gaan, al het bestookt worden, als leeg, niet in staat hem te deren.

Als de geest nergens verwijlt, nergens wortel schiet, op geen enkele manier met iets geidentificeerd is, kan die niet gedeerd worden. De geest is dan als ruimte. Je kunt er pijlen op afschieten maar er is niks om doel te treffen. Dit beschrijft niet-verwijlend nirvana. Maar de geest die vrede ervaart als "dit ben Ik", dit is van-mij, dit is mijn Zelf, dit is mijn thuis", de geest die ergens wortelt, die maakt van zichzelf een doel, die kan wel gedeerd worden, die wordt getroffen.

Alleen Leegte, in de vorm van vrijheid van alle gehechtheid, het nergens verwijlend nirvana, wordt gezien als de ultieme toevlucht, de waarheid van beƫindiging van lijden.

Siebe