Auteur Topic: boeddhistisch kladblok  (gelezen 2186 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

MaartenD

  • Gast
boeddhistisch kladblok
« Gepost op: 20-01-2018 22:34 »
Deze post schrijf ik om voor de eerste keer echt te proberen uit te drukken wat de boeddhadhamma nou echt betekent voor me en wat ik er van begrijp. Eigenlijk zou het ook een kleine handleiding voor mezelf kunnen worden. Ik probeer het te vertellen zoals ik het aan een familielid of een goede vriend zou uitleggen in een brief. Kritiek en vragen zijn uiteraard welkom maar ik ben van plan om de tekst meermalen te wijzigen al naar gelang ik tijd heb en goede bronnen kan vinden.

namo tassa bhagavato arahato sammāsambudhassa

Wat is het boeddhisme? Waarom heb ik gekozen om dit pad te volgen? Hoe ziet dat eruit? Betekent het dat ik niet langer geïnteresseerd ben in rationaliteit? Heb ik niet een heel boek geschreven over de Weg van de Waarheid? Waardevolle vragen.

Dat boek schreef ik zeven jaar geleden en hoewel ik nog steeds achter de tekst sta, zou ik het denk ik nu niet meer zo uitdrukken. Toch is er geen tegenspraak! Ik heb nooit beweerd dat met louter ratio een compleet leven kan worden geleid. Logica is een werktuig en een beperkt werktuig ook nog. Ik heb wel gezegd dat mensen samenbrengen makkelijk(er) gaat door uit te gaan van een gezamenlijk fundament, dat van het verifieerbare. Dat staat er allemaal in.

Eén van mijn inzichten - toen al! - is dat natuurwetenschap als het echt juist wordt beoefend in feite een bijzonder nederige oefening is, in feite een spiritueel pad. Je volgt de weg die het bewijsmateriaal aanwijst, of die nou overeenkomt met je vooropgezette ideeën of niet, of je die nou leuk vindt of niet, of je er beter van wordt of niet. Je eigen wil is volkomen irrelevant als het gaat om de eerlijke zoektocht naar de waarheid. De stap naar de Boeddha was in feite maar heel klein. Als we dan beseffen dat de kleurige schilderingen, de enorme gouden beelden en de rituelen niet meer dan een manier van uitdrukken zijn, dan is er weinig reden om niet eens te gaan rondkijken. Mijn eigen variant van boeddhisme is de theravada-stroming, voor zover ik een eigen stroming heb, en ik zal vast dingen zeggen waar anderen het mee oneens zijn. De theravada-stroming is vooral te vinden in Zuid-Oost Azië en gebruikt geschriften in de uitgestorven taal Pāli. Andere stromingen gebruiken Sanskriet, Chinees.. Gelukkig zijn de verschillen vrijwel altijd een verschil in focus, in waar we de nadruk leggen, en niks fundamenteels. In feite gaat het ook niet om hoeveel werelden er precies zijn in de kosmologie of welke rituele je precies uitvoert, het gaat om de kern. Daarover wil ik het hebben.

Vooraf wil ik nog iets zeggen over religies. Het christendom en de islam, onder andere, hebben het geloof zelf als centrum van het geheel, als belangrijkste onderdeel van het geheel. Het geloof in een god zelfs. Boeddhisme is ten eerste geen godsdienst, ten tweede ligt de nadruk veel meer op leren en ontwikkelen, zuiveren van de geest, mededogen en wijsheid opdoen. Is het wel een religie of is het een cursus? Daarover verschillen de meningen. Ik vind persoonlijk dat het wel een religie is en dan vooral omdat ook het boeddhisme uitgaat van een serie universele wetten waar de mens niet over gaat of invloed op heeft maar waar wij desondanks aan onderworpen zijn. Deze zijn niet opgelegd door een god weliswaar maar dat zijn de natuurwetten ook niet.

Er is wel geloof - het Pāli woord is saddha - maar dit is geen universeel goed.. het kan maar al te makkelijk overgaan in fanatisme of dogmatisme. Een andere geldige vertaling is 'vertrouwen' en het is vertrouwen waar iedereen die geïnteresseerd raakt in de Leer van de Boeddha mee begint. Er moet toch iets zijn dat je er toe brengt om te gaan lezen en luisteren. Saddha moet vervolgens gaan groeien, als je merkt dat het klopt, dat het inderdaad helpt wat geleerd wordt. Saddha is wat me blijmoedig door laat oefenen, ook als ik de traditionele kosmologie en sommige andere zaken gewoon niet begrijp. Saddha moet in de gaten gehouden worden om ervoor te zorgen dat het geen negatieve effecten gaat hebben.

Toch geloven we dingen die we niet kunnen aantonen. Ik heb altijd vast geloofd dat onze wereld beter kan, dat de mensheid vrede kan scheppen, iedereen kan voeden en beschermen, dat er niks universeels is dat ons daarin tegenhoudt. Eén van de belangrijkste boeddhistische principes lijkt daar wel wat op en is echt een punt van geloof: de capaciteit die alle mensen hebben verlicht te worden, om waar of onbelemmerd geluk te ervaren. Als we buigen voor een boeddhabeeld, dan buigen we voor de onovertroffen leermeester zelf maar we buigen ook voor het voorbeeld dat hij gegeven heeft: een mens die de verlichting bereikt, die alle lijden voorgoed verlaat, van zich af laat vallen. Het is cruciaal dat de Boeddha geen god is of was. Een mens heeft dit bereikt en dat betekent dat wij mensen dit dus kunnen. Gedeeltelijk buigen we voor ons eigen vermogen om dit ook te doen en dat van anderen natuurlijk. Dit geloof wordt gesteund door de eigen ervaring als we merken dat door te mediteren en andere dingen te oefenen we al snel stukje bij beetje verder komen.

Iets nauwkeuriger gezegd geloof ik dat mensen in staat zijn om giftige gedachtenpatronen, geestestoestanden los te laten, kwijt te raken en er geen last meer van te hebben. We kunnen dat doen door zelf aan het werk te gaan, zelf moeite te doen en zonder van buitenaf iets te moeten krijgen. In plaats daarvan kunnen wij positieve, heilzame patronen versterken en laten groeien. Als dit proces eenmaal begint dan wordt het makkelijker om te oefenen. Ook dit kun je zelf merken. Je moet dit zelfs uitproberen om dit geloof authentiek te maken en niet zomaar iets dat je zegt of je aan vast klampt. Waar geloof, zou je kunnen zeggen, is geloof dat zich bewezen heeft. De belangrijkste test voor zo'n geloof is dat het leidt tot juiste toewijding. Als je echt gelooft dat dit belangrijk is, kort gezegd, dan doe je er ook wat mee.

Er zijn veel manieren om het boeddhisme samen te vatten. Het is nogal een geloof van lijstjes. Er bestaat zelfs een boek over, The Complete Book of Buddha's Lists van David N. Snyder. Het kan enorm technisch worden. Eén van de meest populaire vormen echter is die van de Vier Edele Waarheden. Je kunt ze geloven maar in feite is het de bedoeling dat je ze gaat doorgronden. Dit is de eerste lering die de Boeddha gaf, te vinden in de voordracht Het in Beweging Zetten van het Dhamma–Wiel. De Boeddha stelt dat het leven van de niet verlichte mens nooit vrij is van in elk geval de schaduw van lijden. Hier ontstaat meteen een misverstand.

Stel dat ik met zo'n gelukzalige glimlach op m'n gezicht naar iemand toe stap en zeg: vriend, alles is lijden. Dan lijkt mij dat de reactie iets wordt in de trant van 'nee hoor'. Het is dan ook niet waar. Wat de Boeddha precies zei, volgens de Pāli weergave, is sabbe saṅkhāra dukkha.

Sabbe betekent gewoon alle. Het woord saṅkhāra betekent zoiets als 'dat wat is samengesteld' of soms 'dat wat samenstelt'. In deze context verwijst het naar alle geconditioneerde fenomenen en dan vooral de mentale. Het gaat hier over mentale staten die je denken en voelen beïnvloeden. Het is een flink ingewikkeld woord. Mijn eigen begrip van de zaak is dat onze geest niet direct met de werkelijkheid omgaat maar door middel van mentale voorstellingen ervan. Dingen zijn dus niet van zichzelf iets bepaalds maar onze mentale voorstellingen zorgen ervoor dat dit wel zo lijkt. Het zijn die voorstellingen die hier bedoeld worden.

En dan dukkha.. het is vertaald als lijden, als stress, als niet-tot-voldoening-stemmendheid.. Het omvat nogal wat. Dukkha is volgens één uitleg taalkundig uit te leggen als verwijzend naar een as die niet helemaal goed in de holte van een wiel zit. Dit kan vreselijke problemen opleveren maar ook uiterst subtiel zijn. Zo is het in elk geval met dukkha. De van oorsprong Britse monnik Ajahn Jayasaro vergelijkt in een toespraak lijden (suffering in het Engels) met fel rood en dukkha met het hele concept kleur. Dukhha is aanwezig in een zieke die verschrikkelijke pijn leidt en geestelijk kapot gaat en dukkha is aanwezig zelfs in de meest verfijnde, meest gelukzalige stadia van meditatie. Andersom is het denk ik makkelijker te begrijpen. Wij mensen ervaren op de een of andere manier een soort gemis, een gevoel dat iets toch niet compleet is. Waar kunnen we terecht voor ons geluk? Op zich hangt dat er maar vanaf wat we willen. We willen echter altijd wel wat en als we iets hebben dan zijn we al snel niet tevreden meer. De Boeddha legde de vinger op de zere plek: alles stelt uiteindelijk teleur, niets brengt je volkomen geluk, al was het maar omdat je leven een keer eindigt. Dit is geen fijne boodschap maar het simpel genoeg in te zien dat het waar is.

We vinden allerlei methodes om van dat gevoel dat er iets mist, die onvervuldheid, af te komen. De ene methode is kundiger dan de andere. Meestal denken we dat we iets moeten bereiken of iets moeten verkrijgen om uiteindelijk gelukkig te zijn. We kunnen daarin ver komen als we kundige methodes kiezen en niet bijvoorbeeld vluchten in drugs. Toch klopt er iets niet. We denken dat we gelukkig kunnen worden, dat het iets is dat we kunnen bereiken als een voortdurende staat. De Boeddha leert echter dat wat we ook doen, het zal nooit echt compleet genoeg zijn. Ook dit is redelijk simpel in te zien als we eerlijk zijn over onze verlangens en de gewenning die optreedt als je iets hebt bereikt of hebt gekregen. Meer, meer, meer.. De Boeddha riep op om echt diep te kijken naar wat geluk eigenlijk is, wat we doen om het te bereiken en hoe dat dan werkt. En om te onderzoeken wat het betekent om niet gelukkig te zijn, hoe dat werkt en waarom dat ontstaat.

De reden dat er dukkha is, is uitgedrukt in de tweede Edele Waarheid. In het kort komt het erop neer dat er lijden is omdat er begeerte is. Dit is iets anders dan verlangen, overigens. De Boeddha noemt drie soorten. De eerste is zintuiglijke begeerte en daaronder vallen seks, eten, drinken.. alles hunkering naar een fijn gevoel dat komt door zintuiglijk contact. De tweede is begeerte naar bestaan. Dit houdt in dat we willen dat fijne dingen blijven voortbestaan of dat we willen dat iets fijns gebeurt. Ook onszelf betrekken we hierbij. Ik wou dat ik dit of dat was. De derde is de tegenhanger, begeerte naar niet bestaan. We willen dat iets verandert, aan onszelf of aan de omstandigheden of we willen dat iets stopt. Alle menselijk lijden komt hierdoor. Niet alle pijn komt hierdoor, natuurlijk. Ook de compleet verlichte mens die z'n teen stoot tegen de tafel zal pijn hebben. Die verlichte mens zal echter niet lijden.

Tot zover lijkt het allemaal niet best en het is hierdoor dat het boeddhisme een reputatie heeft van een droefgeestig, pessimistisch geloof te zijn. Wat hier gebeurt is echter niks anders dan het stellen van een werkelijk briljante diagnose. Pas als je een diagnose hebt dan kan er ook geholpen worden. Is er genezing? De derde Edele Waarheid zegt hier ja op: er is verlossing, gedeeltelijke verlossing die iedereen met een beetje oefenen al snel kan krijgen en zelfs complete, totale verlossing. De Verlichting, nibbana in het Pāli en beter bekend als de Sanskriet-versie nirvana, is een raadselachtig begrip dat in elk geval de belofte inhoudt dat lijden geen ingebakken verplichting is voor de mens. Het kan anders.

Hoe pak je dat aan? Dat lijkt me ook wel wat. De vierde Edele Waarheid is het antwoord hierop: het Edele Achtvoudige Pad. Dit is een oefenprogramma voor de hele mens waarmee langzamerhand het lijden verlaten, losgelaten kan worden net zolang tot het eindpunt is bereikt. Volgens de traditie kost dit vele levens. Het kan ook snel. De vier Edele Waarheden hebben allemaal een taak die eraan verbonden is: het lijden moet begrepen worden, de oorzaken moeten verlaten worden de opheffing van het lijden moet verwezenlijkt worden en het pad moet ontwikkeld worden.

Wat is het Edele Achtvoudige Pad?
Volkomen inzicht
Volkomen intentie
Volkomen spraak
Volkomen handelen
Volkomen wijze van levensonderhoud
Volkomen toewijding
Volkomen aandacht
Volkomen concentratie/stilte

In navolging van Anagarika Govinda gebruik ik het woord 'volkomen' om het Pali sammā te vertalen. Ik vind het wat beter dan 'Juist'. Engelse vertalingen spreken meestal van Right en ook niet van Correct en die connotatie heeft 'juist' wel.

De gebruikelijke vertaling van de laatste stap is 'juiste/volkomen concentratie' maar dit kan het verkeerde beeld geven. Ajahn Brahmavamso, bijvoorbeeld, ontkent zelfs dat het om concentratie gaat. Het moet stilte zijn. Persoonlijk zou ik aandacht liever vertalen als 'eenpuntigheid'. In elk geval loont het de moeite er eens een boekje over te lezen. Misschien werk ik het zelf later nog uit.

Deze acht worden ook wel in drieën samengevat als een training in moraal, concentratie en inzicht of wijsheid. Ze hoeven niet op volgorde te worden behandeld. Ze versterken elkaar en kunnen dus goed tegelijk beoefend te worden. Toch heeft het zin om te beginnen met je leven moreel gezien op orde te hebben. Dit maakt het een stuk makkelijker om goed te oefenen met de rest. Het betekent dus ook dat mediteren alleen niet echt een boeddhistische methode is. Meditatie in deze zin is meer dan elke dag even een half uur uit de rat race stappen om een beetje bij te tanken en dan weer gewoon op de oude voet verder te gaan. Het is integraal onderdeel van het trainingsprogramma dat ook moreel hoogstaand leven en andere oefeningen omvat.

Alle acht onderdelen zijn weer opgesplitst in drie of meer subonderdelen. Ik zei het al, een geloof van lijstjes. Het aardige is dat de mens die zich richt op mildheid, wijsheid en compassie eigenlijk al automatisch op de goede weg komt. De Boeddha vertelde desgevraagd dat aanhangers van andere geloven (atheïsten had je toen denk ik niet) heel ver konden komen in hun spirituele ontwikkeling. Alleen de hoogste stadia en de uiteindelijke Verlichting daar moest je zijn leerling voor zijn.

Er is nog heel veel meer te vertellen maar nu ik de diagnose en de prognose en het recept voor de apotheek heb behandeld, is het voorlopig genoeg.

bronnen die ik schaamteloos gebruik heb:
Lecture on Happiness by The Venerable Ajahn (youtube) Jayasaro Bhikkhu
Vier edele waarheden, Wikipedia
« Laatst bewerkt op: 17-04-2018 14:06 door MaartenD »

MaartenD

  • Gast
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #1 Gepost op: 26-01-2018 16:21 »
Boeddhisme als positieve en actieve religie.

Vaak genoeg wordt de boodschap van de Boeddha gezien als pessimistisch of zelfs negatief. Verder zou het een passieve religie zijn omdat boeddhisten alles maar accepteren, niks goed of slecht vinden en zich in meditatie terugtrekken uit het menselijk bestaan. Nee, nee en nog eens nee.

Althans, er zijn vast boeddhisten die er zo over denken of wel vluchten in meditatie. Zij hebben echter nog een flinke weg te gaan. De oproep die de Boeddha deed om te oefenen is een dringende, zoveel is ook wel duidelijk in de teksten. Er kan nu geoefend worden, later misschien niet meer. Volgens de traditie is een menselijk leven bijzonder waardevol want ze komen maar zelden voor en alleen een mens kan dichtbij de Leer komen en dichterbij Verlichting komen.

De eerste twee Edele Waarheden klinken best negatief. Niet ontsnapt aan lijden of de schaduw van lijden en de oorzaken zitten diep ingebakken in elke normale menselijke geest. Zoals ik hierboven al heb gezegd moet je het eigenlijk als een diagnose zien. Een juiste diagnose is nooit negatief of pessimistisch want zij beschrijft alleen maar de waarheid zoals die is. Meer kennis of het verminderen van onbegrip is altijd een cadeau waarvoor we dankbaar kunnen zijn.

Het verwijt dat boeddhisme passief is, is iets minder makkelijk te weerleggen. Het zijn de zes zintuigen die met de wereld intiem zijn en die ons steeds weer terug brengen in wereld van begeerte en illusie, die ons lijden brengen. Strikt genomen zijn het niet de biologische zintuigen zelf natuurlijk maar hun mentale representaties, maar goed. We oefenen dus om begeerte te leren begrijpen en uiteindelijk los te laten, we oefenen om de illusie van het zelf te doorgronden en uiteindelijk los te laten, we oefenen gelijkmoedigheid om al de passief te leren beteugelen en uiteindelijk los te laten. Dit klinkt allemaal wel erg passief.

We oefenen echter ook om liefdevolle vriendelijkheid, mededogen, mede-vreugde te ontwikkelen - weer iets dat we delen met de Hindoes, trouwens -  om zo het ego tot rust te brengen en uiteindelijk los te laten. De vier hartspraktijken maken het verder makkelijker voor ons om minder leed te veroorzaken en juist liefde en begrip voor andere en onszelf op te wekken. Al die prachtige emoties zijn weinig waard als we er niks mee doen. Typisch aan het boeddhisme is dat allerlei zaken zeker intellectueel begrepen moeten worden maar vooral moeten worden gerealiseerd. De praktijken zijn echt hart in actie.

Zesentwintighonderd jaar geleden bestond de term 'boeddhisme' nog niet. De Boeddha zelf noemde het ook niet zo. Hij sprak vaak van de 'dhamma-vinaya'. De Leer en de Discipline. Deze twee kunnen niet zonder elkaar. Geestelijke oefening en praktische oefening werken samen en versterken elkaar maar elk is niet al te nuttig zonder de ander. De Vinaya kennen de meeste boeddhisten vooral als de monniken-wetgeving en inderdaad staat er verschrikkelijk veel in over wat de pijdragers wel en niet mogen en wel en niet moeten. Mannelijke theravada monniken volgen 227 regels! Nonnen volgen er nog meer. (Of dit erg vrouwvriendelijk is en waarom dit zo is kan men zich afvragen. Ik ga er nu niet op in.) Er staat echter ook van alles in voor de leken. Ruwweg wordt wel eens gezegd dat de alleroudste teksten de leek vooral de weg naar de hemel wijst; nibbana, totale verlichting, is voor de monniken. Hoe je hier ook over denkt, het leven van een moreel hoogstaand leven is bijzonder waardevol en kan alleen maar bijdragen aan de uiteindelijke verlichting. De Boeddha gaf daarvoor allerlei praktische tips. De sutta getiteld Advies aan Sigala bevat een van de belangrijkste overzichten. Deze voordracht bespreekt zaken als hoe het verkeerde gedaan wordt, hoe rijkdom wordt verkwist en hoe je slechte en goede vrienden herkent. Elders wordt besproken hoe je het beste met je geld om kan gaan.

De Leer en de Discipline gaan dus veel verder dan op een kussen zitten met je ogen dicht en zo hard mogelijk aan niets denken. (Sterker nog, dat zou compleet verkeerd zijn.) Als je je geest wil zuiveren, dan begin je met de juiste, morele, manier van leven. Dit is een uiterst praktische aangelegenheid. De hele oefening lijdt naar het doen ontstaan of, als ze al ontstaan zijn, het bevorderen van positief gedrag en positieve gevoelens en naar het niet laten ontstaan of, als ze al ontstaan zijn, het uitdoven van negatief gedrag en negatieve emoties.

Een laatste aantekening: de tegenstelling positief-negatief is eigenlijk te dualistisch om echt thuis te zijn in het boeddhistisch gedachtegoed. Liever spreek ik van kundig en niet-kundig. Mensen zijn dus ook niet goed of slecht, ze proberen allemaal te ontsnappen aan het gevoel niet vervuld te zijn en de een doet dat op kundiger wijze dan de ander. Deze manier van kijken staat ons toe de hele mens te zien en niet alleen een oordeel.

« Laatst bewerkt op: 23-03-2018 13:37 door MaartenD »

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #2 Gepost op: 26-01-2018 22:34 »
Bedankt.

Siebe

MaartenD

  • Gast
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #3 Gepost op: 09-02-2018 17:42 »
Alsjeblieft, Siebe, hoewel ik niet goed weet voor wat.

Zelfs de Dhamma alleen is zeker geen louter mentale kwestie en al helemaal niet alleen een intellectuele aangelegenheid.

Hierboven beschreef ik dat de laatste, de vierde, Nobele Waarheid het Nobele Achtvoudige Pad omvat. Het eerste deel van het Pad is echter 'juist inzicht' zodat het Pad terug verwijst naar de Waarheden. Recht in het hart van de Leer vinden we de Discipline terug en de Discipline voert rechtstreeks naar de Leer.

Juist Inzicht - of misschien Waar Inzicht - is eigenlijk het eindproduct van het complete boeddhistische project. Wie werkelijk Juist Inzicht heeft verworden die doorgrond de Vier Nobele Waarheden ten volle en is alles al voorbij. Zo iemand is verlicht, een arahant. In de boeddhistische lectuur kom je vaker dit soort absolute uitspraken tegen. Ze zijn prikkelend en raadselachtig. Er zijn leraren die zeggen dat je nu op dit moment Verlicht zou kunnen zijn als je het daadwerkelijk zou willen. Alan Watts is een populair voorbeeld.

Waarom staat Juist Inzicht dan bovenaan? Dit is het makkelijkst te begrijpen als je ziet dat er altijd wel wat juist inzicht nodig is om te kunnen beginnen. Als je werkelijk niet begrijpt dat toegeven aan elke willekeurige gril niet de juiste weg is om het geluk te vinden dan zul je daar niet mee ophouden. Als je echt denkt dat voldoende geld een garantie is voor een prettig leven dan zul je daar op jagen. Iets moet op een gegeven moment gebeuren in je geest. Ik denk persoonlijk dat verschrikkelijk veel mensen die realisatie hebben, meerdere malen in hun leven, misschien wel heel vaak. We schrikken er alleen voor terug, het kan heftige emoties opleveren en radeloosheid. Zelfs als we wel open kunnen staan voor het besef dat het anders moet, waar kunnen we dan terecht?

Een boeddhistische tempel? Een kerk? Een moskee? Geen van alle, zou ik zeggen. Het gaat niet om het gebouw en al helemaal niet om de rituelen, de kleding, de beelden of juist het gebrek daaraan. De Boeddha was opmerkelijk tolerant tegenover andere leren en maakte eigenlijk alleen verschil tussen een lering die gezond of profijtelijk (kusala) is en een lering die dat niet is (akusala). Hij was best kritisch over verkeerde leringen op andere plaatsen en merkte op dat mensen van andere secten die toch echt ver ontwikkeld waren afkraken je duur zou komen te staan. Het is overigens wel zo dat de Boeddha één uitzondering maakte: alleen zijn Leer bood de uiteindelijke complete verlossing: nibbana.

Ons eerste stukje van juist inzicht moet ons tot oefenen brengen. Een tempel maar ook een kerk of een moskee kan daar goed bij helpen. Tegelijk is het belangrijk, ook weer volgens die zelfde Verheven Leraar, om goede vrienden om je heen te verzamelen. Verder moet je veel leren en anderen zijn verder dan jij. Een tempel kan wel eens best belangrijk worden! Dat is die tempel echter niet vanwege het gebouw zelf. We eren de Sangha ook niet omdat die monniken bevat, we eren monniken omdat die tot de Sangha behoren. En wat doet de Sangha? Oefenen: goed oefenen, oprecht oefenen, wijs oefenen en plichtsgetrouw oefenen.

Het is onze oefening die ons inzicht doet ontwikkelen, langzaam aan, stapje voor stapje. Daarvoor is moraal, sila, nodig en een flinke toewijding om steeds maar weer opnieuw te beginnen als we struikelen op onze weg. Mildheid is hierbij onontbeerlijk. Niemand houdt het vol om jaar na jaar te falen. Mildheid en begrip voor onszelf haalt de angel eruit en helpt ons beseffen dat oefenen nou eenmaal tijd kost. Heel erg veel tijd, soms. Dat is niet erg. We kunnen gelukkig en tevreden zijn dat we tenminste oefenen.

Er zijn meerdere stadia in geloven te onderkennen. Devotie is de laagste of eigenlijk de eerste variant. Daarna volgen moreel leven, inzicht en uiteindelijk Verlichting. Sommige mensen past de ene soort, anderen een andere. Dit is niet goed of slecht, het is hoe de wereld werkt. Een belangrijk detail dat opgemerkt moet worden is dat intellectueel begrijpen in boeddhistisch opzicht nog geen inzicht of wijsheid is. Intellectueel begrip is belangrijk maar alleen als voorstadium. Een waarheid moet van binnenuit 'direct gerealiseerd' worden. Aangezien ik dat ook niet helemaal snap houd ik het op het verschil tussen snappen en doorgronden. Het lijkt me dat een werkelijk gerealiseerde waarheid ons gedrag diepgaand beïnvloed. Je kunt wel begrijpen de pacifisme belangrijk is maar als je erop los slaat bij de minste bedreiging dan heb je het niet 'gerealiseerd'. Er wordt beweert dat een stroom-intreder (iemand die spiritueel gezien niet meer terugvalt in de boeddhistische terminologie) niet meer bewust één van de standaard Vijf Morele Praktijken kan verbreken.

De Vijf Morele Praktijken, de panca sila, zijn:
niet doden of kwellen (of dat laten doen)
niet nemen wat (je) niet gegeven is
niet je schuldig maken aan seksueel wangedrag
niet liegen, kwaadspreken, harde woorden gebruiken of zomaar babbelen, en
geen bedwelmende middelen tot je nemen.

Dit zijn geen geboden in die zin dat je je er aan moet houden. Het zijn om het boeddhistisch uit te drukken kundige praktijken die je verder helpen. Je moet eigenlijk niks. Je kunt het wel doen en veel boeddhisten die besluiten om hun geloof wat serieuzer op te pakken nemen op een gegeven moment de panca sila aan. Het zijn trainingsregels. Neem ze wel serieus, zou ik zeggen. Sommige stromingen stellen dat het beter is om geen eed te zweren dan dat wel te doen en je er dan niet aan te houden.

Als we het Pad en de Leer op deze manier verbinden dan wordt ons hele leven één oefening. We hoeven zelf niet meer naar tijd te zoeken om in te oefenen want we doen het toch al. Hier wordt mindfulness belangrijk. Tenminste, goed begrepen mindfulness. Het is echt een modewoord de laatste jaren en veel mensen krijgen zelf op het werk er een cursus voor aangeboden. Het gevolg, mijns inziens, is echter helaas maar al te vaak dat mensen een techniek krijgen aangeleerd die ze af en toe een half uurtje uit de 'rat race' laat stappen om daarna weer opgefrist en al er weer tegenaan te kunnen gaan. Dit is zeker niet wat mindfulness inhoudt.

Vergeet die rozijn!, zou ik willen zeggen. Vergeet dat kussen. Ze zijn niet belangrijk. Werkelijke mindfulness omringt en doorspoelt je hele bestaan met een milde, open, niet-oordelende aandacht voor alles binnenin en om je heen. Ik heb iemand wel eens aangeraden om mindful aardappels te schillen en werd heel raar aangekeken. Die persoon had het niet begrepen. Ik sta mindful voor verkeerslichten. Het is een geweldig moment: je krijgt gratis van het universum een herinnering om weer je aandacht erbij te pakken. Dit is niet de plek om te preken over nare minfulness-cursussen die alleen maar zijn opgezet vanwege de hype. We kunnen wel onze vraagtekens zetten bij één concept uit een hele religie pakken en doen alsof dat op zich werkt. Aan de andere kant.. als mensen er baat bij hebben, als het kusala is, dan is er niks tegen. Het verklaart denk ik wel waarom zoveel mensen licht teleurgesteld weer stoppen. 

Eigenlijk is het simpel. Als Leer en Discipline één zijn dan ben je als mens integer. Vrijwel iedereen geeft meteen toe dat dit belangrijk is, zowel sociaal gezien als voor het eigen welbevinden.

Dit besef heeft soms radicale gevolgen. We moeten beseffen dat er 'ware' boeddhisten rondlopen die zich nooit hebben verdiept in de Leer en/of in heel andere religies geloven. We moeten beseffen dat er boeddhisten rondlopen die zichzelf misleiden en de naam eigenlijk niet waardig zijn. We moeten beseffen dat soms, zoals in het geval van Myanmar, hele volksstammen echt totaal niet begrepen hebben wat zo simpel lijkt. Het past ons dan ook meteen om toe te geven dat mediteren op een bergtop erg makkelijk is; als we zelf in een veilig land wonen zonder grote spanningen en onlusten dan is vredig doen het eenvoudigste wat er is.

Wij hoeven niet alle problemen van de wereld op te lossen. We zijn erfgenaam van onze daden, daarvoor zijn we verantwoordelijk en daarvan ondervinden we de gevolgen. Eigenlijk is het allemaal niet ingewikkelder dan blijven oefenen, op ieder moment en op elke plaats. Moeilijk? Ja, natuurlijk. Niet ingewikkeld.

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #4 Gepost op: 09-02-2018 20:26 »
Een belangrijk detail dat opgemerkt moet worden is dat intellectueel begrijpen in boeddhistisch opzicht nog geen inzicht of wijsheid is. Intellectueel begrip is belangrijk maar alleen als voorstadium. Een waarheid moet van binnenuit 'direct gerealiseerd' worden. Aangezien ik dat ook niet helemaal snap houd ik het op het verschil tussen snappen en doorgronden. Het lijkt me dat een werkelijk gerealiseerde waarheid ons gedrag diepgaand beïnvloed. Je kunt wel begrijpen de pacifisme belangrijk is maar als je erop los slaat bij de minste bedreiging dan heb je het niet 'gerealiseerd'

Ja, goed voorbeeld. Bij mezelf leeft het zo. Het is niet moeilijk in te zien dat al het geconditioneerde, dat wat we ervaren aan vorm, gevoelens, waarnemingen, mentale formaties en bewustzijn inderdaad vliedend is, instabiel, niet te handhaven, uiteindelijk.

Je kunt zo best een soort intellectueel begrip ontwikkelen van het kenmerk van anicca. Dit wordt wel zo uitgelegd dat je uiteindelijk niks kunt handhaven naar je eigen zin. Dat snapt ergens iedereen wel.
En toch, als er dan wat gebeurt, je wordt ernstig ziek, je lichaam laat je in de steek, er gebeurt wat met een geliefde, je computerscherm gaat op zwart, je auto moet al weer naar de garage, ben je toch kapot er van, misschien woedend, teleurgesteld, geirriteerd, bezorgd, aangedaan, wanhopig? Verstandelijk kun je dan wel begrijpen dat niks naar je zin te handhaven is, maar het is alsof het emotioneel toch niet te behappen is. Al die aangeleerde kennis over anicca, of dat inzicht dat uiteindelijk niks te handhaven is naar je eigen zin, heeft dan totaal geen bevrijdende kracht.  Dan is het ook geen zogenaamde ware kennis.

Of neem dat andere kenmerk dukkha. Het hangt samen met het vorige. Het is echt onbevredigend dat alles zo instabiel is, veranderlijk, niet te handhaven naar je zin. Niks kan echt heil brengen, als toevlucht dienen en alles wat je ervaart, en komt en gaat, is dus onbetrouwbaar. Wat heeft het voor zin je er aan te hechten?  Maar goed hoe vaak leef je hier nou echt naar he? Wie zoekt nou echt niet meer zijn toevlucht in zintuiglijk genot, in status, in het gevoel controle te hebben,, in plezier, in tijdelijke aangename mentale staten etc?

Siebe














MaartenD

  • Gast
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #5 Gepost op: 24-02-2018 20:06 »
Boeddhistische oefening

Het Nobele Achtvoudige Pad bestaat voor een flink gedeelte uit erg praktische zaken. Spraak, handelen, levensonderhoud.. daar komen geen rituelen bij kijken, geen recitaties of wierookoffers. Ze zijn wat mij betreft des te belangrijker omdat ze het hele dagelijkse leven tot een ritueel maken, tot één lange oefening. Pas als onze aandacht verslapt stoppen we. Juiste aandacht en juiste toewijding zijn niet voor niets zelf onderdelen van het Pad.

Ik hecht redelijk aan de mala die ik om m'n nek draag (ja ik geef het toe, hechting..) maar dit brengt me op een behoorlijk belangrijk onderwerp. Hoe doe ik dingen op boeddhistische wijze? Als we maximaal willen oefenen dan moet eigenlijk alles in het teken staan van de Leer, toch?

Nee.

Er is een tijd voor teksten lezen, reciteren en buigen. Er is een tijd voor mediteren. Er is ook tijd voor alle andere dingen. Belangrijke monniken hebben steeds gezegd ten volle te doen wat je doet. Toen ik begon met hardlopen, prevelde ik vaak stukken Pali tekst voor me uit om me te helpen het vol te houden. Dat had natuurlijk z'n functie maar het is niet boeddhistisch.

Daarom neem ik me voor om als volgt te oefenen:

Als ik loop, dan loop ik.
Als ik werk dan werk ik.
Als ik kook, dan kook ik.
Als ik lees, dan lees ik.
Als ik schoonmaak, dan maak ik schoon.
Als ik denk, dan denk ik.
Als ik rust, dan rust ik.
En zo voort.. ad lucem.  ;)

Bovenal zal ik me niet afvragen wat de boeddhistische manier is van het leven begrijpen. Als ik voor een vraag kom te staan dan zal ik niet zeggen 'ik moet het boeddhistische antwoord weten'. Ik zal zeggen 'ik moet uitzoeken hoe het zit'.

Dit klinkt misschien seculier en rationalistisch maar Majjhima Nikaya 119 geeft hetzelfde aan. De Kayagatasati sutta, in dit geval bij punt 5:

Citaat
5. "En verder, monniken, als een monnik loopt, weet hij: 'Ik loop.' Als hij staat, weet hij: 'Ik sta.' Als hij zit, weet hij: 'Ik zit.' Als hij ligt, weet hij: 'Ik lig.' Wat voor houding zijn lichaam dan ook aanneemt, hij is zich daarvan bewust.

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #6 Gepost op: 25-02-2018 21:48 »
Deze kwam ik vandaag tegen en sluiten wel op je overwegingen aan, vind ik:

https://suttacentral.net/en/an5.73

of zie beneden de sutta's 3 en 4:

http://awake.kiev.ua/dhamma/tipitaka/2Sutta-Pitaka/4Anguttara-Nikaya/Anguttara3/5-pancakanipata/008-anagatabhayavaggo-e.html

groet,
Siebe

MaartenD

  • Gast
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #7 Gepost op: 04-03-2018 18:22 »
Wat betekent het om boeddhist te zijn?

Er is geen lidmaatschap van het Boeddhisme. Er is geen contract, geen examen, geen test. Je kunt niet falen. En ja, dat bekent boeddhisten die cursisten of volgelingen (seksueel) hebben misbruikt of, zoals in Myanmar, anderen hebben vervolgd of gedood nog steeds boeddhisten zijn.

Niet het slechte doen, het goede ondernemen en het zuiveren van de eigen geest, dat is de leer van de Boeddha's, volgens de Dhammapada (vs 183 e.v.) Dit is echter zo algemeen dat een hele rits grote tradities dit zo zouden kunnen nazeggen, inclusief de mensen die 'niks' zijn.

Het is typerend voor het Boeddhisme dat de Leer die wij proberen te volgen niet van een god komt. Een mens heeft die (her-)ontdekt en aan de wereld verteld. Ook dit is niet direct bijzonder. Rudolf Steiner wordt fanatiek vereerd in sommige kringen, was toch echt geen god, en zat vol ideeën over een leer. Het is typerend - en voor mij zelf een belangrijk punt - dat er een totale verlossing is die mensen op eigen kracht kunnen bereiken. Uniek? Vast niet.

Het doet er ook niet toe. Onze religie afmeten tegen die van een ander en dan zeggen 'mijn religie is beter, mijn Leraar is hoger dan die van jou, jouw god bestaat niet (zo).. ' is een vorm van Spirituele Olympiek. Zullen we dan binnen het boeddhisme zelf doen wie het langst kan mediteren? Zou dat ook maar enige zin hebben? Ajahn Brahm vertelt graag zijn grapje over wat 'kippenmeditatie' noemt. Als lang zitten was waar het om ging dan zouden alle kippen allang verlicht zijn.

Wat houdt boeddhisme dan wel in? In de praktijk? Mensen willen rituelen, iets om zich aan vast te klampen. Er schijnt in Amerika zelfs zoiets als boeddhistische mode te zijn. Je kraag laten opstaan? Echt? Afijn, elke traditie kent toch wel wat dingen die je kan doen. Een tempel al of niet regelmatig bezoeken kan je zeker een gevoel van betrokkenheid of vastigheid geven. Doe dat vooral. Waarom ook niet?

Als theravada-boeddhisten hun geloof serieus willen nemen en daar toch uiting aan willen geven dan kunnen ze de panca sila aannemen, de vijf morele praktijken. Het zijn vijf morele regels waar je je voortaan aan kunt houden en die in elk geval helpen bij het wegblijven van het verkeerde en het doen van het goede. De regels zelf zijn zeer algemeen en worden gevolgd door vele miljoenen niet-boeddhisten, al dan niet allemaal. Er is een kleine ceremonie waarin je tegenover een monnik vraagt om de regels opgelegd te krijgen. 

Hier de originele pali tekst en dan mijn vertaling (op basis van een eerdere Engelse vertaling en zoeken in de online pali dictionary):

pānātipātā veramaṇī sikkhāpadaṃ samādiyāmi.
adinnādānā veramaṇī sikkhāpadaṃ samādiyāmi.
kāmesu micchācārā veramaṇī sikkhāpadaṃ samādiyāmi.
musāvādā veramaṇī sikkhāpadaṃ samādiyāmi.
surā meraya majja pamādaṭṭhānā veramaṇī sikkhāpadaṃ samādiyāmi.

Niet te doden of te doen doden, deze leefregel zal ik volgen.
Niet te nemen wat mij niet gegeven is, deze leefregel zal ik volgen.
Mij niet seksueel te misdragen, deze leefregel zal ik volgen.
Geen onwaarheid te spreken, deze leefregel zal ik volgen.
Bedwelmende middelen, die onachtzaamheid veroorzaken, niet tot mij te nemen, deze leefregel zal ik volgen.

Net als met de verschillende sets Tien Geboden uit jodendom en christendom gaat het hier om zeer korte regeltjes die begrepen moeten worden. Zo heel kort kun je er misschien niet al teveel mee en de regels zelf vertellen ook niet alles. Wat is 'seksueel misdragen' eigenlijk? Handjes boven de dekens?

De eerste regel verbiedt doden. Er zijn continu discussies over wat dit exact betekent en waar de grens is. Gaat het om moord alleen? Gaat het alleen om mensen of ook om dieren. En wat als de slager het al voor je heeft gedaan, mag je dan het vlees opeten? Sommige mensen vertalen het alsof er 'doden of kwellen' staat. Deze mensen zouden kunnen kiezen voor een veganistisch leven omdat eieren weliswaar geen vlees zijn maar de kippen die ze leggen niet direct een fijn leven hebben. Ik weet niet wat de exacte betekenis is geweest. Het enorme corpus aan voordrachten en regels geeft allerlei toelichting. Misschien zelfs teveel. Wat ik wel denk is dat we twee dingen moeten doen. We moeten niet zoeken naar de interpretatie die past bij wat we toch al vinden of voelen en dan zoeken naar stukken tekst die dat ondersteunen. Dan kunnen we net zo goed meteen doen wat we willen. Ten tweede moeten we denk ik ons niet afvragen wat verboden of toegestaan is maar wat beter is om te doen. Is het verboden om vlees te eten? In de pali-teksten niet, meen ik. Is het beter om het niet te doen, gegeven wat er wel staat over medelijden met alle leven en zo meer? Ik denk het wel.

De tweede regel verbiedt diefstal maar gaat denk ik zelf verder. Er staat vrij direct dat we niet moeten nemen 'wat niet gegeven is'. Dat is niet alleen dichterlijk taalgebruik. Het betekent denk ik ook dat we niet ons moeten toe-eigenen wat niet direct van een ander is maar waar anderen nog wel nood aan hebben. De tragedie van de meent kunnen we proberen te voorkomen door niet alleen aan onszelf te denken. Dit werkt in één moeite door ook erg goed om te beginnen aan het opgeven van de illusie van zelf. In de breedste zin gaat dit over gebruiken of opgebruiken.

De derde regel dan, seksueel wangedrag. Natuurlijk valt verkrachting hieronder. Misbruik van de leraar-leerling verhouding.. Vreemdgaan. (Ik denk echter niet dat open relaties hieronder vallen. Openheid en afspraken maken is geen wangedrag.) Laten we wel zijn, seksualiteit is een normaal en op zich gezond onderdeel van het menselijk bestaan en dat monniken celibatair leven verandert daar helemaal niks aan. Ik zou me geen zorgen maken over masturbatie tenzij, en dat is hier het hele verhaal, het te ver gaat. Als je niet kan slapen zonder, als je steeds aan seks denkt, je fantasieën niet in de hand hebt. Naarmate we verder komen in de oefening zal de zucht naar sensueel genot langzaam verdwijnen maar dit is een gevolg, geen afgedwongen feit.

Geen onwaarheid spreken verwijst denk ik rechtstreeks naar wat het Nobele Achtvoudige Pad erover zegt: Juiste Spraak (samma vaca). Dit houdt meer in dan niet liegen. Ook harde taal gebruiken in de betekenis van hardvochtige woorden, roddelen en achterklap en zelfs zomaar babbelen om iets te zeggen te hebben vallen onder niet onder Juiste Spraak. Mijns inziens leidt de vierde regel tot mildheid en bedachtzaamheid, zaken die we broodnodig hebben.

De vijfde regel verwijst naar surā, meraya en majja. Dit waren tweeënhalf duizend jaar geleden drie soorten alcoholische drank. Die bestaan niet meer. Gelukkig maakt het volgende woord, pamādaṭṭhānā, duidelijk waar het om gaat: ze leiden tot onachtzaamheid. Mensen begrijpen hier daarom nu meestal alle alcohol en drugs mee. Moet dit een totaalverbod zijn? Dat ligt eraan. Er zijn mensen die zeggen dat 's avonds laat thuis één glaasje voor het slapengaan geen kwaad kan en ze zouden zomaar gelijk kunnen hebben. Ik weet wel dat drinken als ik nog wil mediteren niet zo slim is. Dit komt de kwaliteit van de sessie niet ten goede. Mag er Stroh rum in de appeltaart? Ik vind van wel. Mag een slok champagne met Oudjaar? Ik vind van wel. 

Het gedoe over exacte definities en grenzen is niet zo nuttig. Leefregel wordt ook wel als trainingsregel vertaald en dit zijn ook trainingsregels volgens de theravada-traditie. We oefenen ermee. Het zijn geen harde verboden. Het is wel beter als we ons eraan houden. In andere tradities wordt hier soms anders over gedacht. Zeker vajrayana-boeddhisten willen nog wel eens denken dat een belofte doen of een eed afleggen en die dan breken veel erger is dan om te beginnen niets beloven. Ik denk dat dit een wijze gedachte is. We trainen ons brein dat een voornemen niet zo zwaar weegt als we te pas en te onpas smokkelen.

Volhouden is belangrijker dan meteen slagen. Dolenthousiast meteen de panca sila oplezen, in het pali natuurlijk want dan is het echter, is meestal niet zo slim want alleen liegen al doen we normaal gesproken wel en eigenlijk best vaak. Dan is het weer verloren. Oefen er daarom eerst mee, een flinke tijd misschien wel. Neem desnoods eens twee regels of drie regels aan, gewoon voor jezelf. Wat doet het ertoe dat je nooit tegenover een monnik die oude woorden hebt herhaald als je je leven zo leid dat je deze set regels niet meer nodig hebt? Wat helpt zo'n kale vent als je je er toch niet aan houdt? Waar het wel om gaat is dat deze regeltjes ons bewust houden van wat we allemaal aan het doen zijn, niet zonder meer toegeven aan al onze grillen en blijven nadenken.

Afijn, dit zou je kunnen doen. Er is meer, trouwens. Er is ook een set van acht regels. Maar goed, kalm aan.

Offline MaartenD

  • Verspreider van inzicht
  • ***
  • Berichten: 122
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #8 Gepost op: 18-09-2018 11:53 »
In verband met het verloren gaan van mijn oude account kan ik hierboven niet meer wijzigen dus ik zet er maar tekst onder. Hier een begin van een introductie die ik aan het schrijven ben, gedeeltelijk voor mezelf en gedeeltelijk voor mogelijke geïnteresseerde familie of vrienden later.

Intro

Iemand die geïnteresseerd is in het boeddhisme kan verschrikkelijk veel lezen en horen. Het beste is om de meest belangrijke, centrale ideeën te leren kennen. Hoewel er vele verschillende stromingen, scholen en tradities zijn, delen wij allemaal de Vier Nobele Waarheden en het Nobele Achtvoudige Pad. In beide ligt feitelijk alles besloten wat een boeddhist moet weten en doen. De rest, oneerbiedig gezegd, is uitleg. Er is nog een klein aantal punten die in (vrijwel) elke stroming gelijk zijn. Verder komt het veel voor dat dezelfde ideeën op een andere manier worden uitgedrukt.

Deze gids is zoveel mogelijk in helder Nederlands geschreven. Soms is een los woord of een zinnetje ‘vaktaal’ blijven staan omdat er echt geen goede vertaling beschikbaar is. Zie voor meer uitleg het stuk over de verschillende types of scholen. Horizontale streepjes op klinkers betekenen dat die klinkers lang zijn. E en O zijn altijd lang. Alle ‘vaktaal’ in dit gidsje is in het Pāli uitgedrukt. Dit is de taal waarin de boeddhistische geschriften van de theravāda-traditie, die ik zelf volg, zijn geschreven. De grootste stroming, de mahāyāna, gebruikt Sanskriet. Nog weer andere tradities gebruiken Tibetaans, Chinees of Japans. De Boeddha heeft gezegd dat iedereen de leer in zijn eigen taal moet kunnen leren.

Tenslotte wil ik nog opmerken dat het boeddhisme van oudsher open is. Iedereen kan zonder meer een stukje wijsheid overnemen en er haar of zijn voordeel mee doen. Een bekering is op geen enkele manier noodzakelijk, noch tempelbezoek of lange recitaties in een onbekende taal.


Boeddhisme begint met de Boeddha
De Boeddha zelf spraak nooit over boeddhisme. Dat woord bestond niet. Hij sprak eerder over de ‘dhammavinaya’, de leer en de discpline. De historische Boeddha (een woord dat ‘ontwaakt(e)’ betekent, eerder een titel dan een naam) was een man die ongeveer 2600 jaar geleden leefde in het wat nu het noorden van India en Nepal is. Hij heette Siddhatta Gotama en hoorde tot de Sakya-stam. Hij wordt wel omschreven als kroonprins. Dat is hoogstwaarschijnlijk niet waar maar omdat zijn vader zeer vooraanstaand was, waarschijnlijk een hoge krijgsheer, was een hoge positie aan het hof voor hem te verwachten. Siddhatta verliet op een gegeven moment huis en haard – met achterlating van vrouw en kind – om een zwervende asceet te worden. Dit was indertijd overigens niet ongebruikelijk. Na enkele jaren aan omzwervingen, oefenen onder leraren en diepe contemplatie vond Siddhatta zijn Middenweg en bereikte hij de beroemde Verlichting. De traditionele teksten zeggen dat hij eerst twijfelde zijn leer te gaan onderwijzen omdat die te moeilijk en te subtiel zou zijn. Na een verzoek van Brahma Sahampati (een goddelijk wezen) besloot hij wel te gaan preken [voetnoot naar MN26, volgens sommige wetenschappers de alleroudste sutta – zie accesstoinsight] , wat hij vijfendertig jaar lang gedaan heeft. De Boeddha stierf op tachtigjarige leeftijd en liet een bloeiende orde en vele volgelingen na.

Het is niet zo dat de Boeddha met zijn leer compleet uit de lucht kwam vallen. Het is duidelijk dat het boeddhisme staat op een ondergrond van de toenmalige cultuur. Dat maakt het allemaal niet minder geldig maar het betekent wel dat we goed moeten uitkijken met interpreteren. Het betekent ook dat bepaalde zaken die toen algemeen geaccepteerd werden niet worden besproken of maar zijdelings. De moderne lezer moet zich een beeld vormen van die aannames en voor zichzelf besluiten of zij/hij die wil volgen.
« Laatst bewerkt op: 20-09-2018 13:11 door MaartenD »

Offline MaartenD

  • Verspreider van inzicht
  • ***
  • Berichten: 122
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #9 Gepost op: 20-09-2018 13:14 »
Wat zegt het Boeddhisme?
Wat is het dat Gotama Boeddha onderwees? Dit is niet makkelijk kort te zeggen. Er zijn verschillende manieren van uitdrukken met elk een verschillend doel en met verschillende sterke en zwakke punten. Een hele korte samenvatting is die volgens de Dhammapada, in vers 183:

“Het vermijden van al het kwaad, altijd het goede doen en de eigen geest zuiveren; dit is de Leer van alle Boeddha's.”

Dit is wel erg algemeen. De oorspronkelijke Pāli tekst zou misschien wat uitdagender moeten worden vertaald: “Het uitrukken van alle kwaad, de staat van goedheid binnengaan en het zuiveren van de eigen geest door zichzelf; dit is de Leer van alle Boeddha's.” Dat staat er toch wat scherper. Toch is het goed om te beseffen dat wat er feitelijk gebeurt in al die rituelen, al die teksten, al die studie en meditatie eigenlijk niks anders is dan dit.

Boeddhisme is omschreven als erg pragmatisch: geen speculaties over een éérste oorzaak van het leven of van het universum, geen theologie, geen aanbidding van een god of goden en geen harde dogma’s. Dat klopt wel maar dat wil niet zeggen dat er geen bovennatuurlijke zaken in voorkomen. Het is niet terecht om het ‘atheïstisch’ te noemen. In het bestaan van goden – deva’s – wordt wel degelijk door velen geloofd, er wordt aan hen geofferd en sommige komen voor in de traditionele teksten. De oude hindoe-god Indra komt, met de naam Sakka, vaker voor en krijgt zelfs een hele samyutta – een verzameling – van vijfentwintig korte toespraken voor zichzelf. Er zijn tempels genoeg met een standbeeld van de Brahma. Er zijn ook boeddhisten de deva’s min of meer links laten liggen.

De Drie Kenmerken
Dat is echter franje, niet de kern. Waar gaat het om? De kern van de leer komt rechtstreeks voort uit de ervaring en is ook te controleren door iedereen die er de moeite voor wil doen [voetnoot: ehipassiko]. Als wij naar ons leven kijken en we zijn even stil en echt heel eerlijk dan zien we dat het gemarkeerd wordt door frustratie en pijn. Althans, frustratie en pijn komen uiteindelijk altijd wel langs, ook als we tijdelijk ons geweldig voelen en alles mee zit. Natuurlijk is er genot en plezier en liefde! De Boeddha heeft nooit gezegd: ‘alles is lijden’. Dat zou ook onzin wezen. Wat hij wel ongeveer zei is dat alles onderworpen is aan in elk geval de schaduw van lijden. Al was het maar omdat fijne dingen een keer ophouden.

We voelen hierover frustratie. Dit komt vooral omdat we zekerheid proberen te krijgen over de wereld daarbuiten door dingen vast te leggen op de een of andere manier. We hebben bijvoorbeeld een gesprek gevoerd met een zakenrelatie dat heel goed ging. Onderweg terug fantaseren we al vol enthousiasme over wat daaruit voort kan komen, nee.. zal komen! We zien het al helemaal voor ons. Het nadeel is dat de volgende keer dat we onze relatie spreken, die misschien hoofdpijn heeft en heel kortaf doet. Of er is een ander langs geweest met een nog beter bod dan het onze. De wereld om ons heen is constant aan het veranderen, is impermanent en niet vast te grijpen.

De Vijf Groepen van Bestaan
Als we heel goed kijken dan zien we dat deze eigenschappen van impermanent zijn, veranderlijkheid en onbestendigheid een constante is in ons leven: alles gedraagt zich zo, niks blijf gelijk en hetzelfde. We kunnen geloven in een hoger bewustzijn of een eeuwig zelf maar als we ons bewustzijn onderzoeken dan zien we weer dat dit opgebouwd is uit mentale processen en gebeurtenissen (die zelf weer processen zijn). Een hoger, eeuwig of op de een of andere manier vaststaand zelf is op z’n best speculatief. Wij hebben de idee van zelf uitgevonden en proberen er een relatie mee te smeden. Dit maakt onrustig, zelfs angstig af en toe. Het is pas als we elke vorm van begeerte, van vasthouden loslaten dat we verlost worden van die onrust. Deze drie ideeën: pijn, onbestendigheid-veranderlijkheid en zelfloosheid worden de Drie Kenmerken van het Bestaan genoemd.
De boeddhistische doctrine van zelfloosheid kan verwarrend werken. Het ego van Freud heeft er weinig mee van doen. Volgens de Leer is ego niks anders van een verzameling mentale gebeurtenissen die we kunnen onderscheiden in vijf khanda’s – hopen of bundels. De eerste khanda is de khanda van vorm, wat het hele fysieke aspect van de werkelijkheid omvat, niet alleen ons lichaam. Dit op zich is gewoon wat is maar er ontstaat identificatie mee, het gebeurt niet alleen maar het gebeurt ‘ons’. ‘Ik’ ontstaat. Dit ik begint te verkennen en reageert op wat het meemaakt. Als het prettig is wat we ervaren dan trekken we het naar ons toe of proberen het te behouden. Als het onprettig is dan proberen we het te beëindigen of duwen het van ons af. Als we het niet prettig én niet onprettig vinden dan laten we het maar zo. De tweede khanda is die van gewaarwording. Onze poging er wat mee te doen is de khanda van perceptie of voorstelling. In het volgende stadium plakken we een label op de ervaring. Als we het in een vakje kunnen stoppen dan kunnen we het beter manipuleren, althans zo lijkt het. We hebben een hele stapel trucs om ermee uit te halen. Dit is de khanda van intenties en gedachten. De laatste stap is de geboorte van een ego, de khanda van bewustzijn. Ego begint met gedachten en emoties steeds maar weer opnieuw in de rondte te draaien in één warrige kluwen. Dit warrige ronddraaien is saṃsāra, letterlijk ‘rondwervelen’. saṃsāra wordt het rad van wedergeboorte genoemd. De manier waarop het ego zich voelt over de situatie bepaalt in welke van de zes Sferen van Bestaan het zichzelf plaatst.

De Zes Sferen
Als een ego besluit dat een situatie fijn of prettig is dan begint het allerlei manieren te verzinnen om dat fijne in bezit te krijgen of in elk geval onder controle. Begeerte om die situatie te genieten ontstaat en we verlangen ernaar die begeerte te vervullen. Zodra dit gelukt is blijft er echter een soort afdruk achter van die begeerte en zoeken we naar iets anders om te genieten, of te consumeren. We komen zo in een patroon van gewoonte en een gerichtheid op het consumeren van steeds nieuwe dingen. We krijgen iets te pakken wat we wilden hebben – een nieuwe laptop, een kledingstuk, ons streefgewicht dat bereikt is, het avondeten – en we spelen er even mee maar de nieuwigheid is er al snel af en we zoeken alweer naar iets anders om ons bevredigd te voelen. Uit behoorlijk interessant onderzoek blijkt dat de concentratie geluksstofjes in ons brein het hoogst is als we weten dat we iets gaan krijgen maar het nog nét niet hebben. Zo kan zelfs het bereiken van de zo gewenste ervaring op zich al het begin van de teleurstelling zijn. We verblijven nu (als het ware) in de Sfeer van de Hongerige Geesten en vinden nooit echte voldoening.
Een andere sfeer is de Sfeer van de Dieren. De geest van een dier gaat gepaard met veiligheid zoeken door te proberen te zorgen voor volkomen voorspelbaarheid en controle. We nemen nooit het minste risico en zoeken niet naar nieuwe mogelijkheden. De gedachte aan vernieuwing maakt ons bang en we kunnen zelfs neerkijken of anderen die wel innoveren. Dit zijn mensen die leven met oogkleppen op.
De Helsfeer wordt gekarakteriseerd door directe agressie. We bouwen een muur van woede tussen onszelf en onze ervaringen; alles irriteert ons, zelfs de minste, meest onschuldige dingen en elke opmerkingen die ook maar enigszins verkeerd opgevat zou kunnen worden. De hitte van de woede en agressie straalt echter op ons terug en drijft ons tot steeds grotere razernij in een poging aan deze marteling te ontsnappen. We vechten hierdoor nog harder en raken nog sneller geïrriteerd. Op den duur, als het maar ver genoeg komt, kunnen we zelfs niet meer weten tegen wie we nou vechten, tegen anderen of tegen onszelf. We zijn zo druk met knokken dat we geen alternatief meer kunnen zien.
Die zijn de drie lagere Sferen. Ik druk ze nu uit als min of meer durende gemoedstoestanden. Veel boeddhisten geloven dat bepaald gedrag in dit leven zorgt voor hergeboorte in één van die Sferen. Dat laat ik  in het midden hier. Verderop in deze introductie ga ik in op Hergeboorte en Kamma. Voor nu is het genoeg dat we in elk geval in dit leven ieder moment weer kunnen kiezen hoe we ons gaan verhouden tot onze ervaringen. Je zou dus kunnen zeggen dat we continu hergeboren worden in één van de Sferen.
Eén van de drie hogere Sferen is die van de Jaloerse Goden. Dit bestaan wordt gekenmerkt door acute paranoia. De wezens in deze Sfeer zijn begaan met competitie: de beste zijn, slagen, punten scoren én voorkomen dat anderen een punt scoren tegen hen. Als een ander iets bereikt heeft of ergens in slaagt dan zal de Jaloerse God direct proberen nog beter te worden of iets nog groters te bereiken. Als je één van hen probeert te helpen dan zullen ze proberen uit te vissen wat er voor jou in zit, wat je strategie zal zijn. Ze vertrouwen niemand, zijn er zeker van dat anderen hen erin proberen te luizen. Als een ander hen niet probeert te helpen dan zullen ze daar nota van nemen en later terugslaan. “Don’t get mad, get even!” is het motto van deze Sfeer.
Op een bepaald moment merken we dat er iets is als spiritualiteit. We horen dat er zoiets bestaat als meditatie, geïmporteerd uit één of andere Oosterse religie of een mystieke Westerse religie, dat onze geest vredig zal maken en ons op zal laten gaan in universele harmonie. Dus we gaan mediteren en doen mee aan rituelen en voelen onszelf opgenomen in het oneindige universum. Alles glanst met liefde en licht; we voelen onszelf goddelijke wezens. We kunnen dan trots worden op onze goddelijke vermogens en meditatieve prestaties. We kunnen zelfs terecht komen in het Rijk van Oneindige Ruimte waar gedachten maar heel zelden opkomen en ons storen. We negeren alles dat hier niet mee strookt en onze goddelijke status niet bevestigt. Dit is de Goddelijke Sfeer, de hoogste van de Zes Sferen. Het probleem ermee is alleen dat wij deze zelf hebben opgeroepen, hebben gecreëerd op de een of andere manier. Zodra we beginnen te ontspannen en niet meer voortdurend moeite doen om die hoge staat vast te houden, slaat altijd een keer de twijfel toe: is dit alles, hebben we het echt gehaald? Eerst krijgen we die twijfels wel glad gestreken maar altijd komen ze terug en ons gigantische zelfvertrouwen loopt steeds meer deuken op. Dit zorgt ervoor dat we terugvallen in de lagere Sferen en dat kan elke Sfeer zijn.

Op een gegeven moment moet er eens nieuwsgierigheid ontstaan naar een manier om het eens anders aan te pakken dan we tot nu toe gewoon waren. “Tot nu toe” betekent in de boedhistische traditie overigens hetzelfde als ‘verschrikkelijk lang’. Deze dwaaltocht (saṃsāra) is zonder naspeurbaar begin, zoals de Boeddha het uitdrukte. Dit is de Menselijke Sfeer, die gekenmerkt wordt door twijfel, nieuwsgierigheid en het verlangen naar iets dat beter is. Alleen in de Menselijke Sfeer is daadwerkelijke verlossing mogelijk, alleen in deze Sfeer kunnen wezens effectief werken aan Verlichting, aan nibbāna. We worden niet zo in beslag genomen door agressie, zucht om te winnen, zekerheid of al die andere zaken die de kenmerken zijn van de andere Sferen. We vragen ons af of het niet mogelijk is ons te verhouden tot de wereld als waardige menselijke wezens.

Zo bezien bevinden we ons allemaal wel eens buiten de menselijke sfeer. Het is goed om hier opmerkzaam op te zijn en te werken aan een stabiel mogelijk verblijf als mens. Je zou zelfs kunnen zeggen dat de Leer je eigenlijk pas compleet en volwaardig mens noemt als je de valstrikken van de andere sferen weet te vermijden! Nogmaals, traditioneel boeddhisme ziet de sferen als werelden waarin een wezen geboren kan worden. De discussie daarover voert te ver voor dit korte stuk, vooral omdat we dan zouden moeten ingaan op het woord voor ‘geboorte’ en hoe dat omschreven wordt door de Boeddha met daarbij de vele commentaren. Vooralsnog houd ik het hier bij een praktische interpretatie die ons hier en nu, in dit leven, begrip geeft en de mogelijkheid om te oefenen.

Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #10 Gepost op: 20-09-2018 18:59 »

Daarom neem ik me voor om als volgt te oefenen:

Als ik loop, dan loop ik.
Als ik werk dan werk ik.
Als ik kook, dan kook ik.
Als ik lees, dan lees ik.
Als ik schoonmaak, dan maak ik schoon.
Als ik denk, dan denk ik.
Als ik rust, dan rust ik.
En zo voort.. ad lucem.  ;)

Je zegt hier in elke zin gewoon twee keer hetzelfde.
Dat lijkt me niet zinvol.

Als je loopt dan loop je.
Ja nogal wiedes.
Als je loopt dan zit je niet op de brommer.

Te zeggen dat je loopt als je loopt is
een overbodige constatering.
Je kunt volstaan me de
constatering:"ik loop."
Lijkt mij geen deugdelijke beoefening.

Is het niet zo:

"als ik loop, weet ik dat ik loop." enz.?

In je boeddhistisch citaat verderop
staat dat in mijn ogen wel correct.

Dat is een wereld van verschil.
« Laatst bewerkt op: 21-09-2018 07:59 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #11 Gepost op: 20-09-2018 21:16 »
Nogmaals, traditioneel boeddhisme ziet de sferen als werelden waarin een wezen geboren kan worden. De discussie daarover voert te ver voor dit korte stuk, vooral omdat we dan zouden moeten ingaan op het woord voor ‘geboorte’ en hoe dat omschreven wordt door de Boeddha met daarbij de vele commentaren. Vooralsnog houd ik het hier bij een praktische interpretatie die ons hier en nu, in dit leven, begrip geeft en de mogelijkheid om te oefenen.

Bedankt MaartenD. Ik denk dat jij refereert naar een bepaalde school en uitleg. Maar gewoonlijk worden de asura's tot de vier lagere rijken gerekend, de apaya's, samen met de hellewezens, hongerige geesten en dieren.

Voor mij is het trouwens wel zeker dat de sutta's willen overdragen dat we al die verschillende bestaansvormen die worden genoemd, letterlijk moeten nemen. Net zoals wij iets kunnen zien wat wij een mens hebben genoemd, of een beer, zo kon de Boeddha (en ook sommige van diens leerlingen), kennelijk andere wezens zien. Sommige met fijnstoffelijke lichamen, andere met net zulke grove als wij, weer andere met enkel een spoortje van materie.

Ik vind dat de sutta's duidelijk overdragen dat deze (31 naar het schijnt) bestaansvormen ook echt er zijn en niet een mythe. Lees bijvoorbeeld eens AN10.177 die gaat over het nut van het offeren aan pas overleden dierbaren. Zo'n sutta slaat nergens op als je niet erkent dat mensen na de dood echt als hongerige geest kunnen worden wedergeboren, of als dier, als mens, hongerige geest, deva.
Zo zijn er vele teksten die nergens op slaan eigenlijk wanneer je zou interpreteren dat er in echt echie alleen maar mensen en dieren zijn en geen andere wezens.

Wat de sutta's, mijns inziens, proberen over te brengen is dat het kleine (als mens) zich weerspiegelt in het grote (de loka) en het grote in het kleine zeg maar.

Stel dat jij als mens overwegend agressief leeft, vijandig, neigt naar anderen leed toe brengen, dan is de kans groot dat de geest ook op het moment van sterven op overeenkomstige manier zal neigen en dus een bestaansvorm zal oppakken die past bij die neiging, een hellewezen. Uit je eigen neiging leed toe brengen zal je dan na de dood zelf leed ervaren. Het ligt nou eenmaal in de aard van die neiging.

Als jij als mens in vrede sterft (van de 1e jhana bijvoorbeeld) dan zal bij de dood de neiging zijn een bestaansvorm te grijpen met overeenkomstige trekken, een Brahmawereld in de rupa loka.

Als je als mens je leven lang het leven van een hond imiteert, diens gewoonten aanleert, diens gedrag vertoont etc. dan geven de sutta's ook aan dat je na de dood, door de kracht van die hond-neigingen, in een volgend leven waarschijnlijk onder honden zal worden wedergeboren.
Als voorbeelden.

Dit is volgens mij de systematiek die de sutta's willen overdragen.

Siebe




Offline MaartenD

  • Verspreider van inzicht
  • ***
  • Berichten: 122
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #12 Gepost op: 21-09-2018 08:49 »

Daarom neem ik me voor om als volgt te oefenen:

Als ik loop, dan loop ik.
Als ik werk dan werk ik.

Je zegt hier in elke zin gewoon twee keer hetzelfde.
Dat lijkt me niet zinvol.

Als je loopt dan loop je.
Ja nogal wiedes.
Als je loopt dan zit je niet op de brommer.


Te zeggen dat je loopt als je loopt is
een overbodige constatering.
Je kunt volstaan me de
constatering:"ik loop."
Lijkt mij geen deugdelijke beoefening.

Is het niet zo:

"als ik loop, weet ik dat ik loop." enz.?

In je boeddhistisch citaat verderop
staat dat in mijn ogen wel correct.

Dat is een wereld van verschil.

Me dunkt dat we hier met een nuance-verschil te maken hebben. Ik zeg nooit letterlijk "Ik loop." als ik loop. Er is geen ik, mij of van mij om te beginnen! Neen, wat ik bedoel is dat als ik loop of werk, ik niet met hele andere dingen bezig ben maar slechts met lopen of werken.

Met warme groet,

Maarten

Offline MaartenD

  • Verspreider van inzicht
  • ***
  • Berichten: 122
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #13 Gepost op: 21-09-2018 08:55 »
Sybe,

Natuurlijk geven de sutta's dat op die manier aan. Dan nog moeten we als modern mens een interpretatie ervan vinden die voor ons 'werkt'. Jij voelt je blijkbaar als een vis in het water met een letterlijke interpretatie. Ik niet. Ik vind dus een interpretatie waarmee ik in elk geval in dit leven effectief kan oefenen. Zoals je weet verwacht ik dat pañña verrijst in de geest bij voldoende en juiste oefening. Ik zie minder heil in die nu mentaal als geloofspunt aannemen. Jij ziet dat anders. Dat is best.

Ik zie ook wel duidelijk de achtergrond van de upanishaden waar de Boeddha, bijvoorbeeld, het taalgebruik over de brahmavihara aan heeft ontleent. In de karaniyametta sutta zelf zien we in de laatste verzen een plotselinge doctrinaire 'correctie' verschijnen, ogenschijnlijk omdat degene die het op schrift stelde niet meer begreep waar de term 'vereniging met Brahma' voor stond in de oorspronkelijke context. Vervolgens geloven mensen in een direct en letterlijke bestaande brahmaloka. Dat is niet nodig om de pointe van de sutta te begrijpen.

Met warme groet,

Maarten

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #14 Gepost op: 21-09-2018 12:36 »
Er zijn ook modernere leraren die schijnbaar in contact stonden met de realiteit van andere wezens, zoals de eerwaarde acariya Mun Bhuridatta Thera van de Thai Forest tradition. Hij leefde van 1870-1949 en genoot groot aanzien.

In een biografie wordt gezegd;

"To appreciate Ãcariya Mun’s extraordinary abilities we must be prepared to accept that the world we perceive through our senses constitutes only a small portion of experiential reality; that there exists this spiritual universe of devas and brahmas which is beyond the range of our limited sense faculties. For in truth, the universe of the wise is much more vast than the one perceived by the average person. The wise can know and understand dimensions of reality that others do not even suspect exist, and their knowledge of the principles underlying all existence gives them an insight into the phenomenal world that defies conventional limits.

Ãcariya Mun’s finely-tuned powers of perception contacted an immense variety of external phenomena, and in the best Buddhist tradition he spent a considerable amount of time and energy engaged in teaching them Dhamma. Such beings were as much a part of his personal world experience as the wild animals in the forest and the monks he trained so tirelessly. By virtue of his unparalleled expertise in these matters, he always felt a special obligation toward their spiritual welfare. Such phenomena are what Ãcariya Mun called “mysteries of the heart”; for they are conscious, living beings dwelling in spiritual dimensions that are just as real as the one we inhabit, even though those spheres lie outside the realm of human existential concepts".
[Venerable Ãcariya Mun Bhuridatta Thera— A Spiritual Biography —Ãcariya Mahã Boowa Ñãõasampanno, Translated by Bhikkhu Dick Sïlaratano, fragment uit 'translators introduction', xiv]

Ik geloof dat het klopt wat deze tekst aanhaalt namelijk dat ..."the universe of the wise is much more vast than the one perceived by the average person". Dit geldt zeker voor de wereld van de Boeddha (en sommige arahants) zoals die in de sutta's tot uitdrukking komt.

Nu ik er zo over nadenk, vind ik het eigenlijk verkeerd te suggereren dat er een letterlijke en niet-letterlijke interpretatie is van die verschillende bestaansvormen. Dat is niet echt wat er speelt. Verschillende bestaansvormen zijn voor de wijze, zoals een Boeddha en eerwaarde Ãcariya Mun Bhuridatta Thera (en anderen), kennelijk, net zo normaal als het bestaan van beren, elanden, slangen, mensen.
Het is eigenlijk niet een kwestie van interpretatie. 

De kwestie is eerder of je bereid bent te geloven in je eigen zintuiglijke perceptuele beperkingen en aanvaardt dat er anderen zijn, zoals Boeddha's, die wel andere bestaansvormen waarnemen.

Het is essentieel, vind ik, het bestaan van andere bestaansvormen  (dan dieren en mensen), uit de hoek te halen van waan en ziekte. Het omgekeerde is denk ik waar. De gemiddelde mens heeft de waan dat er geen andere bestaansvormen zijn dan hij/zij ziet.

Mijns inziens komt een Boeddha mede op deze wereld om mensen van deze waan te bevrijden en onderwijst een veel omvattender wereld.

Siebe


« Laatst bewerkt op: 21-09-2018 12:38 door Sybe »

Offline MaartenD

  • Verspreider van inzicht
  • ***
  • Berichten: 122
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #15 Gepost op: 21-09-2018 16:51 »
Akkoord, dan kap ik direct met het boeddhisme want ik kan me niet voorstellen hoe dat is.

Diep ademhalen... Sybe, ik zoek naar vormen die me helpen om te oefenen. Dat is alles. Ik kan niet meer doen. Ik heb niet die gave om op puur geloof aan te nemen dat allerlei zaken die ik met de beste wil van de wereld niet kan bespeuren toch bestaan.

Ik wil best een mea culpa topic starten hier op het forum om mijn ongeloof te bekennen. Zou dat helpen? Ik kan op dit moment alleen maar doen wat ik wel kan. Ik heb een groot vertrouwen in de Dhamma en geloof dat wijsheid komt wanneer het proces zover is. Ik ga het niet naar me toe klauwen met (mentaal) geweld want dat zou maar tanha zijn. Ik doe wel degelijk aan devotie.

Ik wil toevoegen dat ik je kritieken en aanvullingen op mijn kladblokteksten waardeer. Je perspectief is een verrijking. Ik wilde alleen dat je niet straal voorbij ging aan het constructieve in mijn voorlopige houding. Ik sluit niet uit dat het allemaal waar is wat de eerwaarde acariya Mun Bhuridatta Thera allemaal zegt. Ik sta er open tegenover. Wil jij open staan tegenover mijn manier van oefenen?

Met warme groet,

Maarten

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #16 Gepost op: 21-09-2018 20:32 »
Volgens mij zien niet alle arahants die verschillende bestaansvormen zoals deva's, hongerige geesten etc. Toch, de arahants hebben volgens de sutta's het doel bereikt, bevrijding, gedaan is wat gedaan moest worden.

Dus, we kunnen wel veilig concluderen dat om het doel te bereiken, bevrijding, het kennen van al die bestaansvormen geen cruciale zaak is.

Naar men zegt is het wel cruciaal dat we open staan hier tegenover en dit niet categorisch afwijzen (onjuiste visie). Ik denk ook dat dit waar is. In de categorische afwijzing zit iets hooghartigs, zelf-overschatting, meen ik er in te zien, gebrek aan openheid?

Ik begrijp niet zo goed, eerlijk gezegd, waarom jij (of anderen) zo'n moeite hebben met het bestaan van andere wezens dan mensen en dieren. 

Siebe











Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #17 Gepost op: 21-09-2018 22:47 »
Uit de Kalaka Sutta:

Citaat
When cognizing what is to be cognized, he doesn't construe an [object as] cognized. He doesn't construe an uncognized. He doesn't construe an [object] to-be-cognized. He doesn't construe a cognizer.

Thus, monks, the Tathagata — being the same with regard to all phenomena that can be seen, heard, sensed, & cognized — is 'Such.' And I tell you: There's no other 'Such' higher or more sublime.

Whatever is seen or heard or sensed
and fastened onto as true by others,
One who is Such — among the self-fettered —
wouldn't further claim to be true or even false.

"Having seen well in advance that arrow
where generations are fastened & hung
— 'I know, I see, that's just how it is!' —
there's nothing of the Tathagata fastened

Citaat
Bij het kennen van wat gekend moet worden, fabriceert hij geen [object als] gekend. Hij fabriceert geen ongekendheid. Hij fabriceert geen [object] dat gekend moet worden. Hij fabriceert geen kenner.

Dus, monniken, de Tathagata - hetzelfde zijnde met betrekking tot alle verschijnselen die kunnen worden gezien, gehoord, gevoeld en gekend - is 'Zo'. En ik zeg je: er is geen ander 'Zo' hoger of meer subliem.

Wat er ook wordt gezien of gehoord of gevoeld
en bevestigd door anderen als waar,
Iemand die Zo is [eigen aanvulling: zonder fabricaties] - onder de geketenden [eigen aanvulling: de fabricerenden] -
zou dit niet verder beweren als waar of zelfs onwaar.

Na van te voren die pijl gezien te hebben
waar generaties aan vastgepind en aan vastgeklamd zijn
- 'Ik weet het, ik snap het, dat is precies hoe het is!' -
er is niets van de Tathagata vastgepind.

Heerlijk toch... zelfs de Boeddha klampt zich aan niets vast,
beweert niet wat waar en wat onwaar is.
Waarom zouden wij ons dan moeten vastklampen aan wat waar of onwaar zou zijn,
zelfs al staat het in de sutta's die van de Boeddha komen?
Waarom zouden wij wel moeten vastpinnen wat waar of onwaar is?
Waarom zouden wij ons wel moeten vastklampen aan wat waar of onwaar is?
Daar ga ik toch eens een nachtje over slapen.

Welterusten,

Dorje.

« Laatst bewerkt op: 21-09-2018 22:49 door Dorje »

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #18 Gepost op: 22-09-2018 13:15 »
Wat het bij mij oproept:

De Boeddha heeft op rechtstreekse wijze (met het zogenaamde hemelse oog) gezien dat er deva's bestaan en Brahma's (fijnstoffelijke wezens) en talloze andere wezens. Vele sutta's doen daar ook verslag van. Juist omdat de Boeddha dit op rechtstreekse wijze heeft gezien is het wel of niet bestaan van die andere wezens voor een Boeddha geen mening, geen positie, geen visie, geen standpunt, geen onbesliste kwestie die wel of niet waar kan zijn. Het is gewoon zo...voor hem.

Bij velen van ons ligt dit anders. Juist omdat wij geen rechtstreekse kennis hebben van het bestaan van deva's en fijnstoffelijke wezens, zit dit bij ons in de sfeer van een mening, een visie, een standpunt. Het zal wel. Of het zal wel niet. Daar moeten we het eigenlijk niet neerzetten. We kunnen het veel beter open laten. Zowel de positie "deva's bestaan", als de positie "ze bestaan niet" is ongepast als je dit niet op rechtstreekse wijze weet.

Maar als we deva's zouden zien met het hemels oog, zoals de Boeddha, dan zouden we daar anders over beginnen te praten. Dan is het bestaan van die deva's geen mening of visie meer maar het is gewoon zo.

Siebe




Old Bhikkhu

  • Gast
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #19 Gepost op: 22-09-2018 14:39 »
Wat het bij mij oproept:

De Boeddha heeft op rechtstreekse wijze (met het zogenaamde hemelse oog) gezien dat er deva's bestaan en Brahma's (fijnstoffelijke wezens) en talloze andere wezens. Vele sutta's doen daar ook verslag van. Juist omdat de Boeddha dit op rechtstreekse wijze heeft gezien is het wel of niet bestaan van die andere wezens voor een Boeddha geen mening, geen positie, geen visie, geen standpunt, geen onbesliste kwestie die wel of niet waar kan zijn. Het is gewoon zo...voor hem.

Bij velen van ons ligt dit anders. Juist omdat wij geen rechtstreekse kennis hebben van het bestaan van deva's en fijnstoffelijke wezens, zit dit bij ons in de sfeer van een mening, een visie, een standpunt. Het zal wel. Of het zal wel niet. Daar moeten we het eigenlijk niet neerzetten. We kunnen het veel beter open laten. Zowel de positie "deva's bestaan", als de positie "ze bestaan niet" is ongepast als je dit niet op rechtstreekse wijze weet.

Maar als we deva's zouden zien met het hemels oog, zoals de Boeddha, dan zouden we daar anders over beginnen te praten. Dan is het bestaan van die deva's geen mening of visie meer maar het is gewoon zo.

Siebe

Sorry Sybe, maar volgens mij schiet je jezelf nu in je eigen voet, qua redeneren. Je houdt de anderen hier een spiegel voor dat ze open zouden moeten laten of deva's e.d. bestaan of niet bestaan, er min of meer neutraal tegenover zouden moeten staan. En daarbij beroep je je op de ervaring van de Boeddha zelf. Maar feitelijk weten we niets. Jij en ik kunnen er over lezen, boek na boek. Mijn bibliotheek staat vol met geschriften. En dat hele deva-gedoe, hongerige geesten en weet ik wat voor exotische wezen nog meer, ach. Het zou kunnen dat het klopt, maar het kan ook niet kloppen. Eerlijk gezegd zie ik al die hellewezens en dergelijke meer als geestelijke toestanden dan als geografische gegevenheden. Maar ik kan het ook mis hebben. Iemand die zwaar depressief is, kan letterlijk het gevoel hebben dat hij of zij in de hel leeft. Nogmaals, dat is maar een interpretatie van mij, ik weet het niet zeker. Eigenlijk weten we niets zeker. Ik zie in het Vajrayana boeddhisme dat afkomstig is uit Tibet e.a. dat er veel kleurrijke wezen worden afgebeeld, boeddha's, hellewezens, weet ik veel wat nog meer. Prachtig! Maar of dat verwijst naar al die bestaanswijzen, waarvan er 31 zouden zijn. Het zou kunnen... Maar ik geloof er niet in, totdat het mijn ervaring is dat het klopt. Ik word soms letterlijk moe van al die oneindige termen, vooral de Abhidhamma. Dodelijk vermoeiend. Ik zeg niet dat het niet waar is, maar wat heb ik eraan om dat allemaal in mijn hoofd te zetten en er vervolgens mee te gaan vergelijken en redeneren?

Jij gelooft klaarblijkelijk wat in de suttra's staat over het inzicht van de Boeddha. Prima! Maar ik vind met alle respect, dat je de andere mensen hier ook zelf moet laten ervaren wat ze als waar aannemen. Nu lijkt het er op alsof je de mensen wil wijzen op het feit dat ze neutraal zouden moeten zijn ten opzichte van of het nu waar of niet waar is dat er hellewezens, deva's en dergelijke 'bestaan', terwijl je tegelijkertijd wil wijzen op het zicht van de Boeddha zelf. Alsof Gautama de Boeddha wat dit aangaat het juiste weet. Misschien heb je gelijk, misschien ook niet. Maar je kleurt je eigen mening door er zelf vanuit te gaan dat het waarheid is wat de Boeddha beweert over hellewezens, deva's en dergelijke, terwijl je zelf niet weet of het wel klopt. Volgens mij vraagt Gautama of we zelf willen toetsen wat hij zegt of beweert. Je kunt dus wel van zijn autoriteit uitgaan, en dat is je goed recht, maar je kunt dit niet anderen voorhouden, omdat je zelf hoogstwaarschijnlijk nooit een deva of een hellewezen hebt waargenomen zoals dat in het kleurrijke (Tibetaanse) boeddhisme is neergezet.

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]

Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #20 Gepost op: 22-09-2018 14:40 »
We kunnen het veel beter open laten. Zowel de positie "deva's bestaan", als de positie "ze bestaan niet" is ongepast als je dit niet op rechtstreekse wijze weet.

Mee eens, en zowel je hechten aan "deva's bestaan" als waar of als onwaar en zelfs je hechten aan het feit dat je voor iets dat waar/onwaar zou zijn moet kunnen openstellen, is dan je hechten en door je te hechten, voorkom je juist dat je ooit zal zien hoe het is. Vandaar de openheid die nodig is, is niet voor iets specifieks, niet voor deva's bestaan of niet, maar voor de mogelijkheid zelf vrij te zijn van fabricaties, een vrij zijn waarin de Zoheid direct gezien wordt, direct geweten wordt. Deze openheid is volgens mij gepast. En volgens mij heeft Maarten deze en dat is voldoende. 

Ik heb niet die gave om op puur geloof aan te nemen dat allerlei zaken die ik met de beste wil van de wereld niet kan bespeuren toch bestaan.

Ik zou zelfs aanvullen: "gelukkig heb je die gave niet". Boeddhisme gaat niet over aannemen als iets dat waar, onwaar of mogelijk waar zou kunnen zijn. Het gaat om zelf te realiseren wat is zoals het is.

Ik heb een groot vertrouwen in de Dhamma en geloof dat wijsheid komt wanneer het proces zover is. Ik ga het niet naar me toe klauwen met (mentaal) geweld want dat zou maar tanha zijn.

Het mag gezegd zijn: mooi gezegd.
Maar dit is eigenlijk achterhaald, want ik heb al het gevoel dat jij, Siebe, al bijgedraaid was voor wat betreft Maarten's houding van niet zomaar aannemen wat zelf niet gezien is.
Dus eind goed, al goed?

Dorje.

Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #21 Gepost op: 22-09-2018 15:09 »
Sorry Sybe, maar volgens mij schiet je jezelf nu in je eigen voet, qua redeneren.

Ach, ik denk dat Siebe het zo slecht niet bedoelde, zoals ik in mijn kruisling haast gelijktijdige post vermelde, ik heb het gevoel dat Siebe al bijgedraaid was voor wat de houding van Maarten betreft, alleen lijkt het alsof hij zichzelf gewoon ook nog gelijk wou geven over dat "cruciaal zijn dat we open zouden staan hier tegenover". En dat heb ik toch even proberen weerleggen. En dat is wat jij ook lijkt te weerleggen, lijkt mij.

Over aan Siebe, benieuwd wat hij er allemaal van vind.

Vriendelijke groeten,

Dorje.



Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #22 Gepost op: 22-09-2018 20:13 »
Via talloze teksten wordt overgeleverd dat de Boeddha het heengaan en weer verrijzen van wezens kon zien. Het wordt beschreven als 1 van de vormen van ware kennis die de Boeddha bij diens volledige verlichting opdeed. Hij had het zogenaamde hemelse oog. Hij kende de bestaansvormen van de laagste hellen tot de hoogste hemelen, niet intellectueel en niet van horen zeggen, maar via zijn eigen directe ervaring of schouwen, gnostische vermogens. Zo wordt het overgeleverd via de sutta's. Ik geloof ook dat dit heel goed mogelijk is. Ik zie geen reden om dit te betwisten, zeker niet omdat er ook modernere meesters zijn die ook andere wezens uit eigen ervaring kenden. Een aantal posten terug heb ik zo'n meester vermeld maar ik vermoed dat er veel meer zijn.

Hoe belangrijk is dit binnen de leer van de Boeddha? Ik denk niet onbelangrijk. Iemand die denkt dat hemelen en hellen enkel maar fantasien zijn en bijvoorbeeld het onmogelijk acht dat je als hongerige geest wordt wedergeboren, zal waarschijnlijk ook minder zwaar tillen aan wandaden en goede daden.
Die persoon ziet waarschijnlijk toch niet echt de ernst van wandaden in en ziet waarschijnlijk ook niet echt wat samsara betekent.

Door mijn studie van de sutta's heb ik heel duidelijk gezien dat hier erg voor gewaarschuwd wordt.
Petavatthu is een tekst die verslag doet van het ellendige bestaan van hongerige geesten. Zij geven aan hoe ze in die bestaansvorm terecht kwamen. Daarin is duidelijk een waarschuwing te zien om niet lichtzinnig te denken over de effecten van wandaden. Overigens, ook niet over de effecten van goede daden.

De waarheid van lijden is nooit gezegd te gelden voor alleen mensen. Boeddha-Dhamma gaat niet echt over de mens maar over het leven.
De lagere bestaansvormen waar wezens erg gekweld door het leven gaan, staan voor ons open, zolang onze geest niet gezuiverd is tot op een bepaald niveau, stroom-intrede genaamd. Ik denk dat dit wel een  belangrijk aspect is van de leer. Boeddha-Dhamma gaat nauwelijks over ons welzijn als mens, omdat we daar echt in zeer beperkte mate maar iets aan kunnen doen. We blijven gewoon ziek worden, verouderen, sterven, pijn ervaren, ellende meemaken. Het lijden wat het vooral wil beeindingen is dat van de lagere rijken. Die beeindiging wordt bewerkstelligd wanneer iemand de stroom intreedt.

Ik zie die lagere rijken niet als iets waarmee de Boeddha alleen maar wilde dreigen en mensen schrik aanjagen om ze als kleine ongehoorzame kinderkes op het rechte Pad te brengen. Nee, ik geloof dat de Boeddha echt heeft gezien dat wandaden wel degelijk kunnen rijpen als een zeer ellendig leven in de lagere rijken.

De andere kant van het verhaal is de goede daden. Die leiden tot geboorte in hemelen. In feite maakte de Boeddha duidelijk dat dit ook maar tijdelijk is. Sterker, als het kamma wat je een hemelse geboorte bezorgde verbruikt is, kun je daarna wel weer zeer lang rondzwerven in zeer gekwelde bestaansvormen.
Daarom, zonder stroom-intrede is de winst minimaal. Een geboorte als deva maakt geen einde aan de waarheid van lijden. Maar stroom-intrede is wel de manier.

De overlevering geeft ook aan dat het volgens de Boeddha een wonder is dat we nu dit bestaan als mens gevonden hebben. We zijn niet geboren tijdens een vrijpartij van onze ouders. Dat was alleen maar de karmisch situatie die ons verbond met dit huidige leven maar markeert niet het begin van ons leven. Het schijnt dat we al eindeloos lang in samsara ronddolen.

Ik heb zelf voldoende persoonlijke aanwijzingen gekregen dat er andere wezens bestaan dan dieren en mensen. Ik heb hier een heel klein inkijkje in mogen krijgen. Voldoende om mijn scepsis weg te nemen en er op te vertrouwen dat dit alles serieus genomen moet worden.

Het idee dat het voor de moderne wetenschappelijk geschoolde mens zo goed als onmogelijk is om nog te geloven in kamma, in wonderen, in bestaansvormen die je niet kunt zien, vind ik onzin. Want ik ben zelf een wetenschappelijk geschoold modern mens en ik ken ook anderen die wetenschappelijk geschoold zijn en die geen moeite hebben met deze materie. Dus zeker is, daar ligt het niet aan. Waar ligt het dan wel aan?

Het aannemen van wat niet zelf gezien is, is eigen aan het beoefenen van boeddhisme want wat weten wij nou van Nibbana, van volledige verlichting, van totale onthechting, ...en toch we vertrouwen er op dat het niet enkel maar fantasie is van een wereld verzakende asceet.

Ik sta zelf helemaal niet zo in het leven dat ik pas iets geloof als ik het zelf gezien of ervaren heb. Dat is zo'n wantrouwende sceptische houding vind ik. Moet ik niet geloven dat er zwarte zwanen zijn omdat ik ze zelf nog nooit gezien heb? (gewoon bedoeld als voorbeeld) Dat is toch een veel te stugge en onintelligente houding?

Maarten en ik hebben elkaar al eens vaker getroffen toen we spraken over het bestaan van chakra's, wat voor mij onbetwistbaar is. Ik vind het toch niet leuk en niet fijn om te lezen dat Maarten hier zo sceptisch tegenover staat. Ik vind dat soort kritische zin ook niet goed.

Siebe




« Laatst bewerkt op: 22-09-2018 20:17 door Sybe »

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #23 Gepost op: 22-09-2018 21:12 »
Nu lijkt het er op alsof je de mensen wil wijzen op het feit dat ze neutraal zouden moeten zijn ten opzichte van of het nu waar of niet waar is dat er hellewezens, deva's en dergelijke 'bestaan', terwijl je tegelijkertijd wil wijzen op het zicht van de Boeddha zelf. Alsof Gautama de Boeddha wat dit aangaat het juiste weet. Misschien heb je gelijk, misschien ook niet. Maar je kleurt je eigen mening door er zelf vanuit te gaan dat het waarheid is wat de Boeddha beweert over hellewezens, deva's en dergelijke, terwijl je zelf niet weet of het wel klopt. Volgens mij vraagt Gautama of we zelf willen toetsen wat hij zegt of beweert. Je kunt dus wel van zijn autoriteit uitgaan, en dat is je goed recht, maar je kunt dit niet anderen voorhouden, omdat je zelf hoogstwaarschijnlijk nooit een deva of een hellewezen hebt waargenomen zoals dat in het kleurrijke (Tibetaanse) boeddhisme is neergezet.

Ik draai het toch liever om. Als je de Pali sutta's bestudeert, dan blijkt uit niks dat de Boeddha over de verschillende bestaansvormen sprak als enkel maar mentale toestanden van een mens.

Het is juist kleurrijk, fantasierijk om te denken dat een hongerige geest een mens is met veel honger, veel hebzucht, veel gretigheid. De sutta's spreken er echt niet zo over. Peta's zijn geen mensen zoals jij en ik.
Peta's zijn voor de meeste mensen niet zichtbaar. Dat geeft duidelijk aan dat het geen mensen zijn.
Het is kleurrijk te denken dat als je een gretige menselijke geest ziet dat je een peta ziet.

Het mooie is wel dat de leer een relatie legt tussen wat wij als mens aan emoties kunnen ervaren en de verschillende bestaansvormen maar ze zegt niet dat ze hetzelfde zijn. Dat is verzonnen.


Siebe





Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #24 Gepost op: 22-09-2018 21:19 »
niet hetzelfde maar wel werkbaar voor
sommige menselijke wezens

...wil even meedoen om het
mani wiel te zien verschijnen in mijn handtekening...
« Laatst bewerkt op: 22-09-2018 21:20 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #25 Gepost op: 22-09-2018 21:31 »
Sinds wanneer zijn Maarten en Dorje menselijke wezens :P

ik zie een mani wiel draaien!
Siebe

Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #26 Gepost op: 22-09-2018 21:43 »
Ik reken mezelf daar ook toe.

Het is overigens niet onboeddhistisch
om de zes rijken te vertalen naar psychologische staten van zijn.
De zes loka's worden  beschouwd als de verschillende soorten projecties, de droomwerelden die we ons zelf geschapen hebben.
Waartussen wij ons bewegen in onze verwarde staat van zijn.
Iemand als Trungpa onderrichtte dat bijvoorbeeld op die manier.
Andere leraren heb ik er ook zo over horen spreken.
« Laatst bewerkt op: 23-09-2018 04:50 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #27 Gepost op: 22-09-2018 22:29 »
Het aannemen van wat niet zelf gezien is, is eigen aan het beoefenen van boeddhisme want wat weten wij nou van Nibbana, van volledige verlichting, van totale onthechting

Het aannemen is eigen aan elke godsdienst, elke religie. Het boeddhisme onderscheid er zich juist van in het  feit dat je niets moet aannemen, maar alles zelf kan onderzoeken. Waarom wil je steeds een dogma maken van Boeddhisme?

Waarom ben je dan niet gewoon christen, of islamiet... ook daar kan je van alles aannemen, waarom zou Boeddha beter zijn dan Jezus, Mohamed, of mijn buurman die ook het licht denkt gezien te hebben? Boeddha is objectief gezien maar één van de velen die een religie gestart heeft. Wat mij nu juist veel meer vertrouwen geeft, is dat Boeddha niet verwacht dat ik iets van hem moet aannemen. Hij toont een weg, en al gaande kan je ontdekken dat het klopt wat hij zegt. Zelfs Nibanna, de totale uitdoving, ik heb er maar vertrouwen in omdat ik het uitdoven in kleine situaties kan ervaren, dat is niet het totale, maar het is wel incrementeel verifieerbaar. Alles wat boeddha zegt met betrekking tot de beoefening is verifieerbaar. Daarom juist is Boeddhisme voor mij directer, omdat ik er niets van hoef aan te nemen. Mijn vertrouwen groeit door te verifiëren, en dat maakt het vertrouwen onwankelbaar. Vertrouwen op basis van aanname blaas je zo omver.

, ...en toch we vertrouwen er op dat het niet enkel maar fantasie is van een wereld verzakende asceet.

Jij misschien, ik niet, ik vertrouw er niet op, ik weet. Erg hooghartig hee? Misschien. Het is aan jou om het zelf uit te zoeken bij jezelf, niet bij mij of bij Maarten of bij wie dan ook, dat is onmogelijk. Hiervoor ben je enkel op jezelf toegewezen, niet op sutta's, niet op puredamma, niet op waarheden of onwaarheden, of mogelijke/waarschijnlijke waarheden, niet op geloof.

Net zo als dat jij beschrijft dat je een inkijkje kan hebben in het bestaan van andere wezens, kan je ook een inkijkje hebben in nibanna. En iedereen kan dat hebben, het is niets magisch, het is doodgewoon, zo gewoon dat je het nooit opmerkt. Vandaar het belang van beoefening, opdat je zou opmerken. Het is zo subtiel. Vandaar het belang van meditatie, het stiller worden naar het grove opdat het subtiele opgemerkt kan worden.

Moet ik niet geloven dat er zwarte zwanen zijn omdat ik ze zelf nog nooit gezien heb? (gewoon bedoeld als voorbeeld) Dat is toch een veel te stugge en onintelligente houding?

In de groffe realiteit ja. Maar dat heeft niets te maken met de subtiele realiteit. In het relatieve is het van belang dat je dingen aanneemt en daar verder op bouwt, anders zou je nooit kunnen een brug bouwen, een medicijn uitvinden, je zou zelfs niet kunnen communiceren, want communiceren gebeurt op basis van aaname (dit woord nemen we aan dat het naar zoiets verwijst). Het subtiele is vrij van fabricatie, van aannames, van woorden, van formaties... m.a.w. enkel door dit alles los te laten, kan het opgemerkt worden. Enkel door nergens aan vast te houden, wordt opmerken van het houvastloze mogelijk.

Ik ben er mij bewust van dat ook dit weer hooghartig zal zijn. Er is niets aan te doen. Je leest wat je er zelf in wilt lezen, maar lees alles wat ik geschreven heb er op na. Ik geef altijd toe dat ik nog niets heb bereikt, dat ik even zoekend (en menselijk  ;) ) ben als jullie allemaal hier, het enige dat ik doe is steeds terug komen op dat wat wel degelijk opgemerkt kan worden, steeds terug komen op beoefening, hier woorden aan durven geven en erover te delen. Hoe dit overkomt (als onmenselijk bijvoorbeeld  :) ), daar heb ik geen vat op en daar lig ik gelukkig ook niet meer van wakker. Niet in de zin dat het mij koud laat, onverschillig laat of dat het mij niet deert wat dit bij anderen teweeg brengt, positief of negatief. Neen, ik ben er mij gewoon van bewust dat ik er toch geen vat op heb: iedereen leest wat hij wil lezen (ook ik). De bedoeling is altijd goed, zeker ook bij jullie allemaal, de uitkomst niet altijd zo goed. Dat is het proces... laat het proces zijn gang maar gaan, dat doet het toch sowieso. Aan ieder van ons om het een nuttige richting te geven. Daarvoor zijn we enkel op onszelf aangewezen (maar we kunnen elkaar wel inspireren).

Maarten en ik hebben elkaar al eens vaker getroffen toen we spraken over het bestaan van chakra's, wat voor mij onbetwistbaar is. Ik vind het toch niet leuk en niet fijn om te lezen dat Maarten hier zo sceptisch tegenover staat. Ik vind dat soort kritische zin ook niet goed.

Is het waar dat Maarten hier zo sceptisch tegenover staat, of heeft hij gewoon een andere houding en interpreteer jij dit als sceptisme?

En waarom precies is dat niet fijn voor jou, welke hechting ligt aan de basis van dit niet fijn vinden?

Je hoeft er niet op te antwoorden, liever niet eigenlijk. Ik verwacht geen antwoord, ik toon gewoon aan wat je er mee kan doen. Doe ik dat zelf ook altijd zo? Neen, vandaar iedereen mag mij hetzelfde tonen. Zal ik daar dan wel op antwoorden? Neen, dat is mijn innerlijk proces. Het delen kan publiek gebeuren, het proces blijft privé.

Vriendelijke groet,

Dorje.

Old Bhikkhu

  • Gast
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #28 Gepost op: 22-09-2018 23:51 »
Nu lijkt het er op alsof je de mensen wil wijzen op het feit dat ze neutraal zouden moeten zijn ten opzichte van of het nu waar of niet waar is dat er hellewezens, deva's en dergelijke 'bestaan', terwijl je tegelijkertijd wil wijzen op het zicht van de Boeddha zelf. Alsof Gautama de Boeddha wat dit aangaat het juiste weet. Misschien heb je gelijk, misschien ook niet. Maar je kleurt je eigen mening door er zelf vanuit te gaan dat het waarheid is wat de Boeddha beweert over hellewezens, deva's en dergelijke, terwijl je zelf niet weet of het wel klopt. Volgens mij vraagt Gautama of we zelf willen toetsen wat hij zegt of beweert. Je kunt dus wel van zijn autoriteit uitgaan, en dat is je goed recht, maar je kunt dit niet anderen voorhouden, omdat je zelf hoogstwaarschijnlijk nooit een deva of een hellewezen hebt waargenomen zoals dat in het kleurrijke (Tibetaanse) boeddhisme is neergezet.

Ik draai het toch liever om. Als je de Pali sutta's bestudeert, dan blijkt uit niks dat de Boeddha over de verschillende bestaansvormen sprak als enkel maar mentale toestanden van een mens.

Het is juist kleurrijk, fantasierijk om te denken dat een hongerige geest een mens is met veel honger, veel hebzucht, veel gretigheid. De sutta's spreken er echt niet zo over. Peta's zijn geen mensen zoals jij en ik.
Peta's zijn voor de meeste mensen niet zichtbaar. Dat geeft duidelijk aan dat het geen mensen zijn.
Het is kleurrijk te denken dat als je een gretige menselijke geest ziet dat je een peta ziet.

Het mooie is wel dat de leer een relatie legt tussen wat wij als mens aan emoties kunnen ervaren en de verschillende bestaansvormen maar ze zegt niet dat ze hetzelfde zijn. Dat is verzonnen.


Siebe

Je mag het omdraaien, maar ik wees er in mijn vorige reactie slechts op dat we er niet automatisch vanuit kunnen gaan dat wat de Boeddha zou hebben waargenomen ook deel uitmaakt van onze werkelijkheid, en/of de (zelf getoetste) waarheid. Want als iets de persoonlijke ervaring van de Boeddha is, is het misschien ook ‘waar’, in ieder geval voor hemzelf. Maar het kan pas ‘waar’ zijn voor mij, als ik het daadwerkelijk heb ervaren, niet eerder. Ik begrijp dat alles begint met een aanname en nader onderzoek of die aanname of interpretatie de toets der werkelijkheid kan doorstaan. Maar als de aanname niet blijkt te kloppen, dan laat ik dat in ieder geval vallen.

Wat jij nu mijns inziens doet is - wat ik voorzichtig heb beschreven als mijn vermoeden, dat het ‘mogelijk waar’ kan zijn dat er sprake is van de Zes Rijken van bestaan als geografische gegevenheden, maar dat ik er niet zomaar in geloof – een vergelijking maken met de suttra’s. De bhava-chakra of het wiel van samsara is mij welbekend, en ik wil helemaal niet beweren dat dit niet in de suttra’s beschreven staat (ik schrijf dat ook nergens). Zelfs in het Mahayana boeddhisme en Zen kennen we deze voorstelling van de Zes Rijken van bestaan, met de hele rataplan van hel, hongerige geesten, deva’s enzovoort. Ik stel voorts ook nergens dat, ik citeer je: ‘de Boeddha over de verschillende bestaansvormen sprak als enkel maar mentale toestanden van een mens’. Ik heb aangegeven dat het mogelijk kan verwijzen naar mentale toestanden, maar dat ik dat niet weet en in ieder geval niet zeker weet. Ik acht het wel waarschijnlijk(er). Ik weiger er immers klakkeloos in te geloven, zo simpel is het, en daar blijf ik bij. Ik vind de voorstelling van de Zes Rijken van bestaan wel zinvol in het kader van het boeddhisme, zeker. Het toont een bepaalde kosmologie, het maakt inzichtelijk hoe de boeddhistische kosmos werkt.

Ik herhaal nogmaals dat ik niet weet hoe de zaken daadwerkelijk in elkaar steken, omdat ik geen andere bestaansvormen ken dan mens, dier, plant, en het andere leven op aarde. Maar dat betekent niet dat ik niet open laat dat er andere vormen zouden kunnen zijn. Ik wil het echter eerst nog wel eens zien of het geografische gegevenheden zijn. Vooralsnog (voorlopig dus) ga ik er vanuit dat we hier met symboliek te maken hebben om de (geestelijke) werking van samsara duidelijk te maken. Het is allemaal een appél op de eigen verantwoordelijkheid voor hoe we met ons leven en de ons omringende wereld omgaan. In zoverre neem ik het serieus. Maar ‘geloven’ doe ik er niet in. Omdat ik het niet weet, ik ken het wiel van samsara slechts uit de boeken, niet uit eigen ervaring. Ik houd het gewoon bij voorkeur allemaal liever praktisch voor mezelf. Als jij wilt geloven in de autoriteit van Gautama de Boeddha (als dat al het geval is), of in de letterlijke teksten van de suttra’s, prima! Mijn zegen heb je. Maar ik neem het allemaal wat minder letterlijk dan jij.

Met beleefde groet,

[Old Bhikkhu]
« Laatst bewerkt op: 23-09-2018 10:45 door Old Bhikkhu »

Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #29 Gepost op: 23-09-2018 07:57 »
... incrementeel....

Wat is dat dan?

Verder een helder/sterk schrijven.

« Laatst bewerkt op: 23-09-2018 08:04 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #30 Gepost op: 23-09-2018 10:52 »
.. Als je de Pali sutta's bestudeert, dan blijkt uit niks dat de Boeddha over de verschillende bestaansvormen sprak als enkel maar mentale toestanden van een mens.

Spreekt de Boeddha zich in de soetra's  uit dat we het letterlijk moeten nemen?
Vooralsnog houd ik het erop dat de Boeddha heel duidelijk zag hoe mentale processen werken in de wezens. En zo eindeloos van het een naar het ander blijven doorschuiven of blijven hangen. Totdat er sprake van bevrijding is  uiteraard.
En ik heb wel twijfel ten aanzien van:
"de woorden van de Boeddha."
Eerst is er de periode van mondelinge overlevering.
Wat dat betreft: we kennen allemaal het spelletje van op een rij te gaan staan. Een buitenstaander verteld aan de eerste in de rij een verhaaltje. Dat hoeft niet eens zo lang te zijn.
Als de laatste in de rij het verhaal vertelt wat hem via de rij bereikt heeft, dan zit daar vaak een behoorlijk verschil in.

Nu wordt vaak geargumenteerd: Ja, maar in de tijd van de Boeddha was het geheugen van de mensen veel beter dan tegenwoordig.
Dat geloof ik best, maar ik geloof niet dat een hele canon ongeschonden door de mondelinge traditie heen kan.

Dan volgt daarna de schriftelijke traditie.
Met allerlei vertaalfouten, toevoegingen en weglatingen.

Kortom:
het heeft in mijn ogen weinig zin
daarover te debatteren.
Iedereen kan zijn gelijk daarin halen.

Blijft over, wat al meermaals aangekaart is:
wat ons rest is onze eigen geest te onderzoeken
en  niets absoluut te maken.
Dat zou een extreem zijn.

Een en ander neemt niet weg dat er natuurlijk meer leeft
dan ik met de zintuigen kan waarnemen.
Al is het alleen maar wat er diep in de oceanen leeft,
of bacterien en virussen.
Zo kunnen er ook vormen van leven bestaan,
denk ik , die subtieler van aard zijn dan onze lichamen.

Maar of die overeenkomen met de zes rijken,
dat kan ik natuurlijk nog bevestigen nog ontkennen.
« Laatst bewerkt op: 23-09-2018 12:20 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #31 Gepost op: 23-09-2018 10:53 »
... incrementeel....

Wat is dat dan?

Goeie vraag, het popte zo op in mijn geest en ik vond het wel goed klinken, dus heb ik het maar zo getypt.
:)

Maar als ik het even googelde, was het eerste dan ik vond, dit, en ja, ik kan daar weinig nog aan toevoegen, dat is helemaal wat ik er mee bedoelen wou:

Citaat
Het increment is datgene wat aan iets wordt toegevoegd, waardoor het in grootte toeneemt. Het afgeleide bijvoeglijke naamwoord is incrementeel. Het tegenovergestelde van een increment is een decrement. Het meest kenmerkend aan een incrementele verandering is dat deze geen "revolutionaire" omwenteling is, maar een kleine toevoeging aan iets dat er al was.Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Increment

Het mooie in deze omschrijving is dat het geen "revolutionaire" omwenteling teweegbrengt, maar een heel geleidelijke, of beter... het wordt maar een omwenteling als het incrementele zich gestaag verder zet.

Toch nog een kleine toevoeging, een metafoor:

Stel dat je blind bent. Een wijze man (die je niet kan zien, maar wel kan horen) vertelt over een reuze olifant. De wijze man beschrijft de olifant in zijn totaliteit, want hij kan hem visionair zien, jij niet, dus om te verifiëren of het waar is, ben je aangewezen op je ordinaire tastzin. Je gaat dus op de tast, en daar, haast per ongeluk stoot je op een langwerpig, buisachtig ding dat heen en weer kan slingeren, Oh ja, dat zal de slurf zijn, dat kan je al verifiëren, je probeert die vast te houden, maar dat lukt niet, dan kan je niet verder verifiëren, dus je moet dit weer loslaten, en weer verder op de tast gaan, tot je haast per ongeluk op een enorme pilaar stoot, ohja, dat zal een poot zijn, nu kan je dat verifiëren, het is incrementeel, het voegt iets toe aan je vorige verificatie, maar het is niet gelijktijdig, je kon de slurf niet blijven vasthouden, je hebt die moeten loslaten om op de poot te kunnen stoten, dus je krijgt geen beeld (tast-beeld) van het geheel, geen revolutionair ontwaken en het geheel ook met eigen ogen kunnen zien, maar je kan stukken ervan verifiëren en uiteindelijk is het mogelijk zo de hele olifant te verifiëren, incrementeel dan toch, zonder dezelfde "totale" verificatie te hebben als de wijze man. Daarvoor moet je echt wel ontwaken uit je idee dat je blind bent, zodat je het zelf met je eigen ogen in zijn totaliteit kan zien, dat is de revolutie. Maar de revolutie is niet nodig om steeds maar meer te kunnen verifiëren. Het ontwaken kan je niet zelf bewerkstelligen, het incrementeel blijven verifiëren wel. Maar dan moet je steeds weer loslaten, steeds weer verder verkennen, op de tast, met vallen en opstaan. Je zou ook kunnen vasthangen aan die slurf en denken "dat is het", want dat is al een hele ontdekking, maar dat zal je nooit de hele olifant kunnen verifiëren. Dan wordt je en blijf je zoals mijn buurman die het licht denkt gezien te hebben.
;)

Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #32 Gepost op: 23-09-2018 10:54 »
Ok, 
in mijn van Dale stond het niet.

thnx

Maar aha..
in mijn prisma vreemde woordenboek dan weer wel.
En decrement ook.
Lijkt een beetje op crescendo en decrescendo.

Het voorbeeld van de olifant is wel boeddhistisch verantwoord... :P
« Laatst bewerkt op: 23-09-2018 11:05 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #33 Gepost op: 23-09-2018 11:37 »
Het voorbeeld van de olifant is wel boeddhistisch verantwoord... :P

Thanks
;D

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #34 Gepost op: 23-09-2018 15:31 »
Stel dat je blind bent. Een wijze man (die je niet kan zien, maar wel kan horen) vertelt over een reuze olifant. De wijze man beschrijft de olifant in zijn totaliteit, want hij kan hem visionair zien, jij niet, dus om te verifiëren of het waar is, ben je aangewezen op je ordinaire tastzin. Je gaat dus op de tast, en daar, haast per ongeluk stoot je op een langwerpig, buisachtig ding dat heen en weer kan slingeren, Oh ja, dat zal de slurf zijn, dat kan je al verifiëren, je probeert die vast te houden, maar dat lukt niet, dan kan je niet verder verifiëren, dus je moet dit weer loslaten, en weer verder op de tast gaan, tot je haast per ongeluk op een enorme pilaar stoot, ohja, dat zal een poot zijn, nu kan je dat verifiëren, het is incrementeel, het voegt iets toe aan je vorige verificatie, maar het is niet gelijktijdig, je kon de slurf niet blijven vasthouden, je hebt die moeten loslaten om op de poot te kunnen stoten, dus je krijgt geen beeld (tast-beeld) van het geheel, geen revolutionair ontwaken en het geheel ook met eigen ogen kunnen zien, maar je kan stukken ervan verifiëren en uiteindelijk is het mogelijk zo de hele olifant te verifiëren, incrementeel dan toch, zonder dezelfde "totale" verificatie te hebben als de wijze man. Daarvoor moet je echt wel ontwaken uit je idee dat je blind bent, zodat je het zelf met je eigen ogen in zijn totaliteit kan zien, dat is de revolutie. Maar de revolutie is niet nodig om steeds maar meer te kunnen verifiëren. Het ontwaken kan je niet zelf bewerkstelligen, het incrementeel blijven verifiëren wel. Maar dan moet je steeds weer loslaten, steeds weer verder verkennen, op de tast, met vallen en opstaan. Je zou ook kunnen vasthangen aan die slurf en denken "dat is het", want dat is al een hele ontdekking, maar dat zal je nooit de hele olifant kunnen verifiëren. Dan wordt je en blijf je zoals mijn buurman die het licht denkt gezien te hebben.

In de leer hangt alles op een bepaalde manier aan elkaar. Ik geloof dat dat totaalbeeld niet onbelangrijk is.
Als je de rijken van bestaan enkel ziet als menselijke mentale staten krijg je niet dit totaalbeeld. Bij het totaalbeeld hoort gewoon dat je rijken van bestaan niet opvat als enkel mentale staten van een mens.

De vier edele waarheden gaan ook niet over de mens. De waarheid van lijden gaat niet over het lijden van de mens alleen. Het is denk ik belangrijk de leer echt uit de sfeer van de mens te halen. Boeddhisme is geen antropocentrische leer. Geen bevrijdingsleer voor de mens. De mens is alleen in een unieke positie maar de leer is niet voor mensen alleen. Veel wezens, misschien wel de meeste, bereiken niet als mens hier op Aarde Nibbana. Nibbana als mens hier op Aarde realiseren is iets heel uitzonderlijk.

Jouw focus Dorje ligt, vind ik, teveel op het absolute. Dan krijg je automatisch dat je een houding ontwikkelt dat de rest er eigenlijk alleen in de marge toe doet, zoals wedergeboorte, andere bestaansvormen, kamma.
Dat proef ik wat bij jou en vind ik niet best. Onderzoek dan ook de totale olifant en vorm je daar dan ook een beeld van. En voorts vind ik dat er een einde moet komen aan de bio-industrie...

Siebe








Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #35 Gepost op: 23-09-2018 15:45 »
Als je de rijken van bestaan enkel ziet als menselijke mentale staten krijg je niet dit totaalbeeld.

Bingo! Juist!
Maar ook niet door aan te nemen dat het zo is, zoals in de suttas beschreven. Maar door niet aflatend onderzoek, tot je zelf het totaalbeeld hebt en dus niet loopt te pronken met je mentaal geconstrueerde (gefabriceerde) olifant in je hoofd.

De rest van je bericht is grappig. Je gaat van veel uit, je gaat er bijvoorbeeld van uit dat ik rijken enkel zie als menselijke mentale staten. Begin maar te grasduinen waar ik dat ooit beweerd zou hebben.
Ik heb zelf eerlijk gezegd niet de minste moeite met niet-menselijke, niet-dierlijke wezens, maar het is van geen belang en zeker al niet om het aan anderen op te dringen. Ik ben nog steeds vollebak aan het verifieren, zoals iedereen hier en dat is voldoende.

En hetzelfde geldt voor wedergeboorte en kamma... begin maar te grasduinen.

;)
« Laatst bewerkt op: 23-09-2018 16:26 door Dorje »

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #36 Gepost op: 23-09-2018 20:46 »
Er wordt niet gegrasduind.
Siebe

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #37 Gepost op: 23-09-2018 21:28 »
Spreekt de Boeddha zich in de soetra's  uit dat we het letterlijk moeten nemen?

Nee, maar het blijkt wel duidelijk uit de teksten. Lees bijvoorbeeld Petavatthu. Dat beschrijft het bestaan van hongerige geesten. Hoe zien ze er uit? Hoe leven ze? Wat voor lijden treft hen? Hoe werden ze wedergeboren als hongerige geest? Als je zulke verhalen leest dan zal glashelder worden, zonder twijfel, dat hier een aparte bestaansvorm wordt bedoeld. Ook al ziet iemand dat als mythe, dan nog. Uit sutta's blijkt gewoon niet wat mensen later hebben bedacht, namelijk, dat de verschillende bestaansvormen verwijzingen zijn naar gemoedstoestanden van een mens. Daarmee maakt men van boeddhisme een antropocentrisme en dat is het niet, mijns inziens.


Vooralsnog houd ik het erop dat de Boeddha heel duidelijk zag hoe mentale processen werken in de wezens. En zo eindeloos van het een naar het ander blijven doorschuiven of blijven hangen. Totdat er sprake van bevrijding is  uiteraard.
En ik heb wel twijfel ten aanzien van:
"de woorden van de Boeddha."
Eerst is er de periode van mondelinge overlevering.
Wat dat betreft: we kennen allemaal het spelletje van op een rij te gaan staan. Een buitenstaander verteld aan de eerste in de rij een verhaaltje. Dat hoeft niet eens zo lang te zijn.
Als de laatste in de rij het verhaal vertelt wat hem via de rij bereikt heeft, dan zit daar vaak een behoorlijk verschil in.

Dat is ook zo. Daar sta ik ook wel voor open. Maar ik geloof wel dat de bestaansvormen echt door de Boeddha en anderen zijn gezien en verwijzen naar andere wezens dan mensen en dieren.

Nu wordt vaak geargumenteerd: Ja, maar in de tijd van de Boeddha was het geheugen van de mensen veel beter dan tegenwoordig.
Dat geloof ik best, maar ik geloof niet dat een hele canon ongeschonden door de mondelinge traditie heen kan.

Dan volgt daarna de schriftelijke traditie.
Met allerlei vertaalfouten, toevoegingen en weglatingen.

Kortom:
het heeft in mijn ogen weinig zin
daarover te debatteren.
Iedereen kan zijn gelijk daarin halen.

Oke. Je komt er toch niet uit. Je zult mij ook echt niet een site zien maken met als titel..www.de zuivere dhamma', 'wat de boeddha zei'. Ik zie ook heel goed in dat het strijden hierom vooral afleidt.
dorje denkt dat ik zo'n fan ben van www.puredhamma.net. Ik zie dat wel als een hele goede informatiebron maar feitelijk ben ik al twee keer verwijderd als deelnemer van het forum wegens te controversiele ideeen.
Ik sta niet achter alles en zeker niet achter het beschimpen van andere tradities. Men spreekt daar ook minzaam over leraren van de Thai Forest tradition. Ik voel juist aan dat dat authentieke meesters zijn.
Maar ik heb toch ook veel respect wel voor Lal, de eigenaar van de site. Wat hij daar is begonnen is toch wel bijzonder ook vind ik.

Blijft over, wat al meermaals aangekaart is:
wat ons rest is onze eigen geest te onderzoeken
en  niets absoluut te maken.
Dat zou een extreem zijn.

Een en ander neemt niet weg dat er natuurlijk meer leeft
dan ik met de zintuigen kan waarnemen.
Al is het alleen maar wat er diep in de oceanen leeft,
of bacterien en virussen.
Zo kunnen er ook vormen van leven bestaan,
denk ik , die subtieler van aard zijn dan onze lichamen.

Maar of die overeenkomen met de zes rijken,
dat kan ik natuurlijk nog bevestigen nog ontkennen.

Duidelijk. Ik weet zelf niet precies hoe belangrijk juiste visie is, maar volgens Lal Pinnaduwage is het essentieel om niet welbewust onjuiste visies te koesteren zoals: er is geen wedergeboorte, er is geen deze en andere wereld, vader en moeder zijn niet speciaal, geven is niet verdienstelijk, er is geen kamma en kamma-vipaka. Lal beweert dat iemand die zulke verkeerde visies heeft kan niet stroom-intrede realiseren.
Het gaat dan om mensen die bewust, welbewust bijvoorbeeld het bestaan van volgend levens afwijzen etc.

Ik weet wel dat de sutta's aangeven dat we verkeerde visies moeten herkennen als verkeerde visies en er afstand van moeten doen. Verkeerde visie weegt karmisch erg zwaar omdat verkeerde visie ook leidt tot verkeerde intentie/gedachten/motivatie, spraak, handelen, levenswijze etc. Ook geven de sutta's aan dat als intenties/plannen/neigingen gebaseerd zijn op verkeerde visie, er alleen maar ellende verwacht kan worden, dus zelfs als de intenties goed zijn. Visie is dus wel heel belangrijk.

Siebe





Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #38 Gepost op: 23-09-2018 21:47 »
Er wordt niet gegrasduind.
Siebe

Ook goed, als je het dan toch niet zelf wilt verifiëren, dan moet je het maar van mij aannemen, ook al veroorzaakt dit ellende en verdriet
;)

"Ik erken andere bestaandwerelden en wezens, alles, maar dan ook echt alles draait om kamma (ik heb dit in meerdere topics laten kennen), en ook wedergeboorte is deel van het spel. Het absolute sluit het relatieve niet buiten. Het absolute herkennen is nog geen verlichting."

Til er niet te zwaar aan. Het is maar een beeld dat je van mij hebt, het bestaat niet echt.
;)


Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #39 Gepost op: 23-09-2018 22:42 »
Oke Dorje, ik zal de beeldentuin achter me laten.

het beste,

Siebe






Offline Dorje

  • Sangha Nieuweling
  • ****
  • Berichten: 287
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #40 Gepost op: 23-09-2018 22:59 »
Oke Dorje, ik zal de beeldentuin achter me laten.

het beste,

Siebe

Mooi, wat je zaait, zal je oogsten. Ik zal hetzelfde doen. Wat je daarnet schreef aan Old Bhikkhu in het topic de 6 rijken, sloeg het beeld dat ik van jou had ook aan dingelen. Dat was heel mooi verwoord.

Het beste broeder,

Dorje.

Offline MaartenD

  • Verspreider van inzicht
  • ***
  • Berichten: 122
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #41 Gepost op: 24-09-2018 13:47 »
Dank voor de boeiende discussie. Ik voeg mijn eigen uitwerking van al dan niet letterlijk nemen erbij, naast jullie bijdrages.

In één van de meest iconische scènes uit The Lord of the Rings komen de helden van het verhaal een balrog tegen bij de brug van Khazad-dûm. Een balrog - voor zij die het verhaal niet kennen - is een enorm demonisch wezen dat in elk geval gedeeltelijk uit vuur bestaat. Laat ik die korte scène net zo serieus bespreken als ik dat met een sutta zou doen.

Gandalf spreekt tijdens een kort gevecht drie maal.

"You cannot pass!"
"I am the servant of the Secret Fire, wielder of the Flame of Anor… The dark fire will not avail you! Flame of Udûn!"
"You — shall not — pass!"

Gandalf maakt het monster uit voor 'vlam van Udûn'. Udûn was de naam van het grootste en belangrijkste fort van Morgoth. De demon is geen vlam; 'vlam' verwijst naar het wezen van de balrog als vuur-demon. Gandalf laat zo weten dat hij doorziet wie zijn tegenstander is. Dit fort werd ook Utumno genoemd en was van oudsher de thuishaven van de balrog. Er is een ronde vallei ten noordwesten van Mordor die ook Udûn heet. Er is geen relatie tussen de twee. Morgoth is de naam die Melkor kreeg na de vervloeking door Féanor na Melkor's diefstal van de Silmarillen. Morgoth betekent zoveel als de zwarte vijand der wereld.

Zichzelf beschrijft Gandalf als een aanwender van de Vlam van Anor. Hoewel zijn staf licht geeft zien we geen vlam. Wat is dit? Anor is het Sindarin (één van de twee grote Elfentalen) woord voor zon, de meest waarschijnlijke uitleg. In de achterliggende mythos komt de zon voort uit de vurige vrucht van Laurelin, één van de Twee Bomen van Valinor. Gandalf heeft hoogstwaarschijnlijk bedoeld dat hij de kracht die hij kreeg als dienaar (maia) van de Heren van het Westen aanwendt tegen de corrumperende duisternis van de balrog. Er wordt ook wel verwezen naar de ring van macht die Gandalf droeg. Het lijkt echter zeer onwaarschijnlijk dat Gandalf openlijk zou spreken over zijn bezit van zo'n unieke ring tegenover één van zijn belangrijkste vijanden.

Nog interessanter is de verwijzing naar het Geheime Vuur. Melkor heeft hier fanatiek naar gezocht maar het niet gevonden. Het is een verwijzing naar de scheppende macht van Eru Ilúvatar, de hoogste godheid van Arda. Arda werd indertijd gecreëerd, samen met de rest van Eä, uit wat de Muziek van de Ainur genoemd wordt. De Ainur waren Eru's eerste schepping en co-scheppers van Eä. (Midden Aarde is een continentale landmassa op Arda.) Het is deze muziek waarin de duidelijk later komende Melkor eigen melodieën aan wilde toevoegen maar hij had geen scheppende kracht. Hij ontdekte dat hij wel al geschapen zaken kon verdraaien, corrumperen. Dat is gebeurd. De balrog is nooit begonnen als balrog maar was wel één van de eerste wezens die Melkor ging dienen.

Er is geen Geheim Vuur dat je kunt vinden als een echte brandhaard, met vlammen. Dat is een uitermate belangrijke constatering. Het is ook iets dat je moet weten vanuit de Silmarillion of de brieven van De Professor. (J.J.R. Tolkien) De achtergrond maakt duidelijk wat bedoeld wordt met bepaalde bijzonder scherp cultureel bepaalde uitspraken. Het helpt ons niet te geloven dat er echt een Vlam van Udûn of van Anor bestaat of bestond. Het helpt ons niet om te constateren dat de tekst een term als 'het Geheime Vuur' letterlijk weergeeft en de indruk geeft dat dit echt bestaat.

Akkoord, terug naar de Leer van de Boeddha. Op dezelfde wijze maak ik me geen zorgen over of de vereniging met Brahmā alleen een term is die verwijst naar de eigenschappen van de oorspronkelijke Hindoe godheid, die onderdeel uitmaken van de vierde jhana of dat er daadwerkelijk een brahmaloka bestaat waarin wedergeboorte in kan plaatsvinden. Wat mij sterkt in die overtuiging is dat Mahābrahmā genoemd wordt als de allerhoogste godheid en de koning van de hemels maar ook dat Sakka (Sakra, de Vedische god Indra) nóg belangrijker is. De sutta's zijn inconsequent op dit punt. Ga ik me nu helemaal mal studeren om dit glad te strijken? Wel nee! Het is niet erg als de sutta's, die een duidelijke ontstaansgeschiedenis hebben, inconsequent zijn op bepaalde punten. Hoe had het ook anders kunnen zijn? Ze geven de indruk in de directe tekst niet-symbolisch te spreken maar dat doen gewone sprookjes ook. Dat wil niet zeggen dat elke feitelijk klinkende zin ook feitelijk moet worden opgevat. Het is zelfs mogelijk dat zinnen met een feitelijke constructie niet eens informatief zijn maar performatief.

Hetzelfde gaat op voor dood en hergeboorte. In de cultuur waaruit de Boeddha voortkwam was geboorte volgend op dood niet vanzelfsprekend (samaññaphala sutta, devadaha sutta). De Boeddha zei dus wel degelijk iets belangrijks. Tegelijkertijd verschilde zijn manier van hergeboorte behoorlijk van de andere zienswijzes en vermeed hij de vraag 'wat' er dan hergeboren wordt (phagguna sutta, avijjapaccaya sutta). Hij raad, in de sabbasava sutta, af te speculeren hierover, zoals 'Als ik hergeboorte neem, wat was ik in het verleden en wat zal ik zijn in de toekomst?' Al die vragen moesten aan de kant omdat ze niet leiden tot het doel, tot nibbāna. De Boeddha richtte zich op het proces van hoe geboorte ontstaat, met name gerelateerd aan het proces van inter-oorzakelijk ontstaan. In de klassieke uitleg wordt de elfde nidāna, jāti of geboorte, gezien als een vrouw die een kind baart. Die uitleg is geenszins fout! Dat zou ik niet willen beweren. We kunnen echter ook deze passages begrijpen als iets dat voortdurend, steeds weer opnieuw plaatsvindt van moment tot moment. Ook dat is een zinvolle, werkende uitleg die volkomen aansluit bij het soteriologische karakter van de Leer.

Het is niet erg als een boeddhist niet letterlijk gelooft in andere Sferen als onzichtbare rijken, zelfs niet als hoog aangeschreven monniken beweren dat zij die wel kunnen zien. Sterker nog, ik zal hier en nu stellen dat het beter is om nog niet te geloven als het niet van binnenuit gerealiseerd is dan om het maar voor zoete koek te slikken uit eerbied voor de Verheven Leraar. Het is ook niet erg als een boeddhist dit allemaal wel gelooft. Laat dit voor haar of voor hem echter niet bij uitsluiting het ware geloof wezen. We missen op die manier namelijk te direct toepasbare, waarneembare uitleg die op zichzelf grote waarde kent. We missen, naar ik nu aan het ontdekken ben, aardig wat context als we geen kennis nemen van de culturele achtergond waaruit de Boeddha voortkwam.

Kortom, ik blijf zelf gewoon doorgaan met oefenen en wacht het ontstaan van wijsheid af. 

Met warme groet,


Maarten

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #42 Gepost op: 24-09-2018 17:31 »
Hoi Maarten,

Ik snap niet dat jij zoveel nadruk legt op de persoonlijke verifieerbaarheid. Ik vind dit onlogisch. Je gaat toch ook niet concluderen dat er geen zwarte zwanen bestaan als je die nog nooit gezien hebt? Wat waar is, werkelijk is, wat heeft dat te maken met jouw of mijn mogelijkheden om dit te verifieren? Je moet toch ook kunnen vertrouwen op anderen? Als iemand een zwarte zwaan gezien heeft, stel, en jij zegt hem dat je pas gelooft dat ze bestaan als je deze met eigen ogen hebt gezien. Dat is toch arrogant? Dat is toch een soort verklaring van wantrouwen naar de ander? Alsof die ander totaal gestoord is. Stel dat je zelf zo behandeld wordt. Dat is toch geen manier om met elkaar om te gaan?

Siebe



 








Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #43 Gepost op: 24-09-2018 17:40 »
...sorry...
...niet mee bemoeien...
« Laatst bewerkt op: 24-09-2018 20:01 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #44 Gepost op: 24-09-2018 21:14 »
eigenlijk dacht ik dat ook maar ik heb me toch weer met Maarten bemoeid.
Ik hoop dat ie het me niet al te kwalijk neemt.

Het onderwerp doet me ook denken aan verkeerde visie. In MN117 (en MN15 hier beneden) worden een aantal opgesomd. Het is steeds hetzelfde rijtje.

Relevant in dit gesprek is bijvoorbeeld een visie als; 'er zijn geen spontaan wedergeboren wezens'. Dit is een visie die dus zegt dat wezens altijd worden geboren uit seksuele activiteit, uit eieren etc maar niet spontaan, (zonder seks) kunnen verschijnen in deva rijken of Brahma werelden zoals de sutta's onderwijzen.
 
Een andere verkeerde visie is, 'er is niet deze wereld en een andere wereld'. Weer een andere verkeerde visie is: 'er zijn geen gerealiseerde meesters die deze wereld en de andere wereld verkondigen na dit voor hunzelf gerealiseerd te hebben'.

Verkeerde visies zijn verkeerd :D Juiste visies zijn de tegenovergestelde,

Misschien zien sommige mensen dit enkel als een soort vaardig middel, onbelangrijk, vrij betekenisloos, niks om je druk over te maken, niet iets wat de werkelijkheid aangaat. Ik denk dat laatste wel.

Hoe dan ook, als je bijvoorbeeld een jihadist ziet en dan kijkt met welke visie zo iemand voortdrijft, dan zie je hoe belangrijk visie is.

Het belang van verkeerde visie is dat verkeerde visie ook leidt tot verkeerde intenties, verkeerde spraak, verkeerd handelen, verkeerde daden etc. Er ontstaat dus een verkeerd Pad. Er is trouwens ook zoiets als verkeerde bevrijding (ben de bron vergeten).

Verkeerde visies heeft iemand als ie ze echt welbewust koestert. Dus iemand die in het midden laat of er echt een andere wereld is en dat niet categorisch afwijst, daarvan kun je niet zeggen, volgens mij, dat die verkeerde visie heeft. Iemand die een andere wereld welbewust en overtuigend afwijst die heeft wel verkeerde visie volgens de sutta's.

In Anguttara Nikaya (AN1.314&1.315) zijn een tweetal sutta's die aangeven dat wat je intenties dan ook zijn, zelfs goede, als de visie die er achter schuil gaat verkeerd is, volgt ellende. Ik vind dit realistisch.
Als je begaan bent met het welzijn van wezens kom je niet weg met goede intenties alleen. Je hebt ook juiste visie nodig. Ik geloof dat je ook inzicht nodig hebt in hoe dit leven in elkaar steekt.

MN15 zegt:

14. "And how are there three kinds of mental conduct in accordance with the Dhamma, righteous conduct? Here someone is not covetous: he is not a coveter of another's chattels and property thus: 'Oh, that what is another's were mine!' He has no mind of ill-will, with the intention of a mind unaffected by hate thus: 'May these beings be free from enmity, affliction and anxiety, may they live happily!' He has right view, undistorted vision, thus: 'There is what is given and what is offered and what is sacrificed, and there is fruit and ripening of good and bad kammas, and there is this world and the other world and mother and father and spontaneously (born) beings, and good and virtuous monks and brahmans that have themselves realized by direct knowledge and declared this world and the other world.' That is how there are three kinds of mental conduct in accordance with the Dhamma, righteous conduct.

"So, householders, it is by reason of conduct in accordance with the Dhamma, by reason of righteous conduct, that some beings here, on the dissolution of the body, after death, reappear in a happy destination, even in the heavenly world.

MN117 maakt duidelijk dat dit soort juiste visies niet de soort juiste visie is van het Pad, dat edel is, boven-wereldlijke visie. De soort juiste visies die hier opgesomd worden zijn visies die verbonden zijn met verdienste. Ze leiden tot geboorte in hemelse werelden. Het is wereldlijke juiste visie, niet boven-wereldlijke. Dit soort juiste visies bevrijden niet maar zijn wel behulpzaam. Het is net zoals goede daden. Die alleen bevrijden niet maar zijn wel verdienstelijk en behulpzaam op het pad.

Siebe








Offline MaartenD

  • Verspreider van inzicht
  • ***
  • Berichten: 122
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #45 Gepost op: 25-09-2018 08:10 »
We blijven het rondje van verkeerde visie draaien met z'n allen. Dat is een uiterst gevaarlijk wapen om in stelling te brengen!

Wees ervan bewust dat ik je visies niet afwijs, Sybe. Ik beweer niet categorisch dat er geen zwarte zwanen zijn. Ik zeg wel - als het ware dan - dan ik nog nooit een zwarte zwaan heb gezien en me zelfs niet kan voorstellen hoe dat dan eruit zou zien. De hele kleur zwart ken ik niet, nog steeds als het ware. Ik laat daarom de mogelijkheid open dat die zwanen bestaan maar ik zeg niet dat ik er nu al in geloof. Omdat geloven goed zou zijn. Je gaat voorbij aan mijn eigen argumentatie; laat liggen dat ik ook sutta's heb aangehaald, dat ik ook een valide manier van oefenen heb gevonden. Neen, zeg je streng, dat is verkeerde visie.

Kierkegaard's 'sprong in het diepe' is hier relevant. Ik maak die sprong niet. Nu alvast maar 'kiezen te geloven' op een soort fake-it-till-you-make-it wijze in de hoop dat het dan gauw echt wordt.

Ik krijg nu serieus het gevoel dat ik niet anders kan op dit forum dan de dogmatische lijn lopen terwijl we met z'n allen dondersgoed weten dat er vele stromingen en scholen zijn met net weer verschillende zienswijzes. We weten ook dat theravada op veel plaatsen zo goed als dood is als het gaat om de praktizerende sangha. Ik volg de beeldentaal van de vajrayana persoonlijk helemaal niet maar ik weet wel dat het een flinke impuls was van levend geloof indertijd.

Ik constateer dat mijn bijdrages niet langer vaardig zijn. Daarom zal ik gedeeltelijk afstand nemen van dit forum. Zoals gewoonlijk wens ik jullie alle goeds, vrijheid van vijandelijkheid, onderdrukking en moeilijkheden. Mogen jullie je geluk beschermen!

Met warme groet,

Maarten
« Laatst bewerkt op: 25-09-2018 16:01 door MaartenD »

Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #46 Gepost op: 25-09-2018 08:24 »
Ik denk niet dat het een verkeerde visie/houding is
als je zegt dat je iets niet weet
en tegelijkertijd niets uitsluit.
Daar open en kritisch instaat.

Dat lijkt mij een heel zinnig uitgangspunt.
Anders gezegd: dat is een juiste visie.
Is een legitieme boeddhistische grondhouding.

Zaken op gezag aannemen of
omdat het nu eenmaal geschreven staat,,,,,,,,,,
ik weet niet of dat nu is wat de Boeddha propageerde.
« Laatst bewerkt op: 25-09-2018 09:16 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen

Old Bhikkhu

  • Gast
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #47 Gepost op: 25-09-2018 09:47 »
Ik constateer dat mijn bijdrages niet langer vaardig zijn. Daarom zal ik gedeeltelijk afstand nemen van dit forum. Zoals gewoonlijk wens ik jullie alle goeds, vrijheid van vijandelijkheid, onderdrukking en moeilijkheden. Mogen jullie je geluk beschermen!

Met warme groet,

Maarten

Ik vind het jammer, dat je er zo over denkt. Eerlijk gezegd sta ik er net zo in als ekayano maggo, en dat kun je in mijn reacties op dit forum terugvinden. Ik neem niet zomaar iets aan wat de Boeddha beweert, het zijn zijn eigen woorden dat we niet zaken zomaar moeten geloven zuiver op grond van zijn vermeende autoriteit. Dat sommigen daar misschien anders over denken hier, is hun goed recht.

Je kunt mijns inziens niet zomaar stellen dat we met zijn allen hier dezelfde kant op dreigen te gaan in (wellicht) verkeerde veronderstellingen, omdat dit een generalisatie is. Ik begrijp je wel, en ik ben het zelfs grotendeels met je eens wat je bijdragen aangaat. Je schrijft zeer doordachte argumentaties, prima! Maar je kunt niet verwachten dat iedereen het met je eens is. Net zo min als dat je kunt stellen (ik herhaal) dat we met zijn allen op dit forum een bepaalde (dogmatische?) kant uit dreigen te gaan, terwijl dat immers niet zo is, in mijn beleving. Ik vraag je dus beleefd om vooral toch te blijven reageren hier, en je niet geheel of gedeeltelijk af te sluiten, omdat sommigen het niet met je eens zijn of tegengas geven.

Met respectvolle groet,

[Old Bhikkhu]
« Laatst bewerkt op: 25-09-2018 09:58 door Old Bhikkhu »

Online Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2426
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #48 Gepost op: 25-09-2018 12:03 »
Hallo Maarten,

Jammer, ik hoop dat je hier blijft deelnemen. Misschien zit ik te zeuren. Ik heb geen kritiek op je manier van oefenen. Ik reageer op bepaalde dingen die je zegt, zoals:

Het is niet erg als een boeddhist niet letterlijk gelooft in andere Sferen als onzichtbare rijken, zelfs niet als hoog aangeschreven monniken beweren dat zij die wel kunnen zien.

Misschien is dat zo. Ik heb in ieder geval zelf uit de mond van een lama gehoord dat er niks mis mee is om de rijken te zien als psychologische toestanden die je als mens beleeft. Wat natuurlijk niet hetzelfde is als beweren dat het niet erg is dat je niet letterlijk gelooft in andere sferen als onzichtbare rijken.

Als ik de sutta's lees dan kom ik wel degelijk tegen dat het niet geloven in deze wereld en een andere wereld een verkeerde visie is. Zie vorige reactie. Iets wat je beter niet kan koesteren. Wat ik doe is dat gewoon zeggen. Ik dwing niemand tot enige keuze Maarten. Ik duw jou niet door de strot dat je moet geloven in een andere wereld, maar ik hou je wel voor dat de sutta's aangeven dat niet geloven in een andere wereld een verkeerde visie is. Je weet, verkeerde visies moet je niet koesteren.

Sterker nog, ik zal hier en nu stellen dat het beter is om nog niet te geloven als het niet van binnenuit gerealiseerd is dan om het maar voor zoete koek te slikken uit eerbied voor de Verheven Leraar.

Ik zie daar het voordeel echt niet van in. Waarom zou je besluiten tot niet-geloven? Dan ben je toch juist een stukje openheid aan het opgeven? In je laatste bericht zeg je in ieder geval wel dat je de mogelijkheid open laat. Dat is toch wat anders dan besluiten tot niet-geloven omdat je het zelf niet geverifieerd hebt.

Ook toen we spraken over het bestaan van chakra's zag ik heel duidelijk dat je besloot tot niet-geloven omdat je ze zelf niet kende of ervoer of wetenschappelijk bewezen achtte. Die tendens is volgens mij niet goed.

Het is niet zo dat ik alles maar bind voor waar aanneem omdat het in de Pali Canon staat, maar ik ben wel geneigd de Boeddha te zien als de ultieme leraar en ook ultieme kenner van het leven. Ja, daarin zoek ik een soort houvast want wie spreekt nu de waarheid? Mohammed, Jezus, Krishnamurti, Baghwan, wetenschappers, wie? Ze stellen de zaken anders voor.

Ik neig dan wel naar het zoeken naar een ultieme gids, een ultieme kenner. Het is niet zo dat ik blind afga op wat in de teksten staat maar neig er op dit moment wel toe dat de Boeddha de ultieme leraar onder alle wezens is. Dat ik daarmee anderen verlaag, het zei zo. Dat is niet echt mijn bedoeling. Het is meer dat ik ook in iemand wil vertrouwen en wil eren.

Is er echt geen Schepper? Is er een bedoeling met mij? Een bedoeling in dit leven? Is er echt een andere wereld zoals de Boeddha onderwijst? Is geen enkele hemel eeuwig? Is een hel eeuwig zoals sommige christenen geloven? Komt Jezus het kaf van het koren scheiden? Het boeit anderen misschien niks, mij wel. Ik vind het belangrijk te weten wat waar is. Waanideeen zijn niet goed. Het is niet zo dat ik alles blind aanneem wat in de sutta's staat.

Siebe

Offline ekayano maggo

  • wat is dit
  • Sangha lid
  • ****
  • Berichten: 333
  • Geslacht: Man
  • een goed voorbeeld is van onschatbare waarde
    • Bekijk profiel
Re: boeddhistisch kladblok
« Reactie #49 Gepost op: 25-09-2018 13:49 »
Als ik de sutta's lees dan kom ik wel degelijk tegen dat het niet geloven in deze wereld en een andere wereld een verkeerde visie is. .

Ik zie niemand op het forum beweren
dat ie niet gelooft  in andere bestaansvormen( werelden).
Of dat het bestaan ervan onbelangrijk is.
Tenzij je citaten uit hun verband rukt, ja dan wel.

Telkens wordt er een voorbehoud gemaakt door  bijvoorbeeld een woordje als 'vooralsnog' te gebruiken. En de mededeling een en ander open te laten. Of dat het niet van belang is om bevrijding te realiseren.

Volgens mijn leeservaring wordt er hooguit beweerd dat mensen het niet weten uit eigen ervaring en daarom niet in staat zijn dergelijke bestaansvormen ( werelden) te bevestigen of te ontkennen.

Dat is iets anders dan te beweren dat ze niet bestaan.
Toch voer jij, wat men ook zegt,  het steeds terug tot die simpele conclusie.
En dat is het irritante eraan. En ja dat wordt inderdaad een behoorlijk vervelende exercitie.
Die op zo'n manier geen enkele zin heeft.
Het leidt tot oeverloos gezever en gedram.
Terwijl dat , in mijn leeservaring, dus totaal overbodig is.

Voor jou is het wel of niet bestaan kennelijk erg belangrijk.
Voor mij bijvoorbeeld niet omdat het mij niet in de weg zit het achtvoudige pad te bewandelen.
Daarin is karma een onderdeel.
De wetenschap van het al of niet
letterlijk bestaan van de zes loka's
is daarmee totaal irrelevant .
Het is geen belemmering om
bevrijding te realiseren.

Dat zou wat zijn, als je pas bevrijding zou kunnen
realiseren als je eerste hands kennis had
van wat de Boeddha heeft gezien.
Dat is pas een foutieve,
belemmerende zienswijze.
Dat is  de omgekeerde weg.

« Laatst bewerkt op: 25-09-2018 14:13 door ekayano maggo »


maak er geen punt van
vrijheid is
ook zonder te kunnen