Auteur Topic: schuldgevoel en gezond berouw  (gelezen 339 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2146
    • Bekijk profiel
schuldgevoel en gezond berouw
« Gepost op: 12-06-2018 17:35 »
Schuldgevoel kan volgens mij prima losstaan van immorele of wandaden. Volgens mij is dat toch niet onbelangrijk.

Neem bijvoorbeeld de werksituatie. Om voor je eigen welzijn op te komen heb je besloten om niet over te werken. Je wilt gewoon voldoende tijd hebben om rust te nemen. Werk is ook maar werk. Je bent je werk niet. En het werk is toch nooit af.  Je collega's zijn erg ambitieus en werken allemaal over. Je kunt je dan schuldig voelen dat je niet overwerkt. Maar is het een wandaad of immorele daad?
Lijkt me niet.

Schuldgevoelens gaan nooit over, denk ik. Want er is altijd wel iets of iemand die/dat aan je trekt en zuigt. Schuldgevoel heeft vaak veel meer te maken met andermans verwachtingen dan met je eigen. Als sociaal wezen willen we anderen niet teleurstellen, voldoen en eigenlijk kan dat vrijwel nooit. Je schiet altijd wel ergens tekort omdat de verwachtingen van anderen grenzeloos zijn. Dus schuldgevoel zal er ergens altijd wel zijn. Je doet nooit genoeg.

Een mede-jihadist kan zich wel erg schuldig voelen tegenover andere jihadisten als ie op het laatste moment toch afziet van het besluit om zichzelf en anderen op te blazen. Het heeft eigenlijk allemaal niks te maken met moraliteit. Moet je nagaan, dan ontstaat schuldgevoel door het afzien van moorden. Zo weinig heeft schuldgevoel te maken met moraliteit.

Andere mensen voelen zich totaal niet schuldig wanneer ze anderen vermoorden. Dus ja, wat zegt schuldgevoel dan?

Heeft schuldgevoel überhaupt wel iets met moraliteit te maken dan?

Het drukt erg op de geest maar is het dat eigenlijk wel waard?

Schuldgevoel lijkt me wat anders dan oprechte spijt of gezond berouw van wandaden.
Schuldgevoel is geen gezond berouw. Het is meer de psychologie van niet voldoen.

Schuldgevoel kan heel waarachtig lijken, verstikken en zwaar drukken op de geest, maar als we gewoon zien dat het niet het gevolg is van wandaden, kunnen we het wellicht wat lichter en beter hanteerbaar maken.

Siebe









Borobudur

  • Gast
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #1 Gepost op: 30-06-2018 00:43 »
Mooi stuk, Sybe.
Denk inderdaad dat schuldgevoel meer met subjectieve moraliteit te maken heeft dan met absolute moraliteit.
Schuldgevoel is een neiging die je de kant op wil sturen, in de richting van de wezens waar je je bij wil scharen.
Wat dat betreft heb je ook een goed punt dat schuldgevoel meer met andermans verwachtingen te maken heeft dan je eigen verwachtingen.
Maar de verwachting, dat je hechter wordt met specifieke anderen als je aan hun verwachtingen voldoet, is ook wel een eigen verwachting.

Nogmaals, mooi stuk.
Het laat zien dat je onderzoekend bezig bent, vind ik mooi om te zien.

MaartenD

  • Gast
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #2 Gepost op: 02-07-2018 10:06 »
Woorden betekenen soms verschillende dingen en hebben allemaal connotaties. In het geval van de overwerkende collega's zou ik zelf misschien eerder het woord groepspressie gebruiken maar de onbehagelijkheid die dit oproept - in dit voorbeeld - zou je wel schuldgevoel kunnen noemen. Als je het zo ziet dan kan schuldgevoel zeker losstaan van immoraliteit of wandaden. Zeker wel.

Het loont vaak de moeite om heel precies te proberen uit te drukken wat er nou exact gebeurt. Veel moeilijke puzzels en raadsels los je op met die methode zonder dat je al te ingewikkeld of intellectueel hoeft te presteren.

Mooi uitgedrukt, inderdaad.

Met warme groet,


Maarten

moesa

  • Gast
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #3 Gepost op: 04-07-2018 14:20 »
Beste forumleden,

Hoe zit het dan met een schuldbesef of is dit hetzelfde als schuldgevoel? Is een besef wat je denken opmerkt of valt het beide samen? Kan het zonder elkaar?

Warme groet,

Moesa

Offline Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2146
    • Bekijk profiel
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #4 Gepost op: 04-07-2018 20:14 »
Ja, de manier waarop ik er over spreek is ook over schuldbesef.


MaartenD

  • Gast
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #5 Gepost op: 05-07-2018 07:51 »
Ik vraag me af of het gevoel en het besef van schuld zo makkelijk te scheiden zijn. In onze geest verrijzen beide, onderling afhankelijk van elkaar. Kun je zuiver schuldbesef hebben zonder enig schuldgevoel? Zou je je schuldig kunnen voelen zonder dat je ook maar enigszins beseft waarom?

Ik spreek jullie niet tegen, deze vraag kwam alleen bij me op toen ik de bijdrages las. Vaak genoeg laten wij ons in de luren leggen door onze taal: omdat er woorden zijn ergens voor denken we dat het ook echt is. (Mijn favoriete voorbeeld: mensen denken niet alleen dat je 'kou binnenlaat', er is zelfs een duur apparaatje ontwikkeld dat koude zou focussen op een specimen.)

Met warme groet,

Maarten

Offline Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2146
    • Bekijk profiel
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #6 Gepost op: 05-07-2018 11:56 »
Er is denk ik weinig wat zo sterk bindt aan de wereld als schuldbesef. Het raakt je zo dat je er van overtuigd raakt dat je in je kern niet deugt.

Als je spijt van iets hebt dan is dat veel minder aanwezig. Dan heb je spijt dat je iets gedaan hebt, of gelaten hebt. De spijt heeft betrekking op een daad.
Maar schuldbesef gaat gepaard met een heel negatief oordeel over jezelf. Het is niet alleen dat je iets verkeerds doet of hebt gedaan, nee, je bent verkeerd.

Ik denk wel dat het voor ons (voor mij zeker) best lastig is om niet steeds uit te komen bij een negatief oordeel over jezelf (of anderen).

Schuldbesef is toch echt geen gezond berouw. Schuldbesef wortelt volgens mij in begoocheling. Diens basis is verkeerde identiteitsvisie. Of we nu goed of slecht of neutraal over onszelf denken, we zijn dat niet.

Mara zal verhinderen dat dit echt tot ons doordringt. Schuldbesef is een net wat Mara uitwerpt naar sociaal gevoelige wezens. Wezens bang voor afwijzing. Het houdt ze voor lange tijd bezig en gevangen. De Dhamma is bedoeld om een gat te snijden in dit net en er uit te ontsnappen.



MaartenD

  • Gast
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #7 Gepost op: 05-07-2018 13:18 »
Nou begrijp ik in elk geval beter hoe je het woord schuldbesef gebruikt.

Offline Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2146
    • Bekijk profiel
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #8 Gepost op: 05-07-2018 20:47 »
Nou begrijp ik in elk geval beter hoe je het woord schuldbesef gebruikt.

Zou Moesa het ook zo bedoelen?

Moesa?
Siebe

moesa

  • Gast
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #9 Gepost op: 06-07-2018 01:48 »
Beste Maarten en Siebe,

@ Siebe, dit vind ik lief dat je dat vraagt, want ik ben niet voor niets wakker , op dit uur.

Besef is heel bewust denk ik en vanuit de geest, gevoel als schuld is heel anders. Je voelt dat letterlijk, maar een gevoel kan niet zonder dat het eerst dacht, besef is wat mij betreft denken.

Gevoel en beseffen staat in zekere zin los van elkaar. Gevoelens denken namelijk niet, die zijn er gewoon. En gevoelens kunnen pijn doen, in de maag, in het navelcentrum. We noemen het pijn, maar ik wil iets daarover zeggen: ik ken letterlijk veel pijn, maar zielenpijn is gruwelijker.

Ik heb liever mijn  chronische pijn als dat ongrijpbare, glibberig gedoe.

Met pijn lichamelijk kan je omgaan, maar dat mentale, bah vind ik het



Ik wil daarin niet teveel over uitweiden in het openbaar.

Groet Moesa

« Laatst bewerkt op: 06-07-2018 15:01 door moesa »

MaartenD

  • Gast
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #10 Gepost op: 06-07-2018 07:56 »
Sterkte, moesa! Je hebt het zwaar.

Misschien is het juist wel goed om de kluwen van gedachten en gevoelens toch te proberen te ontwarren. Afijn, dat doe je als je eraan toe bent en alleen jij bepaalt dat.

Als ervaren depressie-patiënt (alweer 12 jaar in remissie) voel ik extra met je mee.

Met warme groet,

Maarten

Offline Sybe

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 2146
    • Bekijk profiel
Re: schuldgevoel en gezond berouw
« Reactie #11 Gepost op: 06-07-2018 10:29 »
Wens je ook het beste Moesa. Ja, zielenpijn valt niet mee, vind ik ook.
hou je haaks,
Siebe