Auteur Topic: Het uitwissen van het zelf?  (gelezen 282 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline Dorje

  • Eerwaarde
  • ******
  • Berichten: 1923
Het uitwissen van het zelf?
« Gepost op: 25-07-2020 16:17 »
maar ik vind het bovenal zorgelijk, echt verontrustend ook, dat er kennelijk mensen zijn die het als het hoogste en meeste edele doel zien om zichzelf (als het samenraapsel van rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana) volledig uit te wissen. Ze kijken er met verlangen naar uit, streven er naar, gaan er voor.

Het komt er inderdaad op aan rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana onderling, maar ook het samenraapsel van rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana te doorzien (verstandelijk of ervaringsgericht) als niet ik, niet mijn, niet mijn zelf. Verlangen rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana te wissen, is helemaal iets anders, dat is verlangen naar niet-bestaan. Zowel verlangen naar bestaan, als verlangen naar niet-bestaan houden samsara (lijden) in gang.

Zien dat rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana onderling niet ik, niet mijn, niet mijn zelf is, en zien dat ook het samenraapsel van rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana niet ik, niet mijn, niet mijn zelf is, is "niet" het uitwissen van rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana, zelfs niet het uitwissen van het samenraapsel ervan, dit blijft na het zien ervan ook gewoon doorgaan (de boeddha die verder onderricht geeft), tot dat het dat niet meer doet (het uiteenvallen van het samenraapsel, parinibbana in het geval van een boeddha), maar zelf na dit uiteenvallen, blijft rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana ook nog gewoon doorgaan. De boeddha had niet als doel het bestaan te wissen, wel het bestaan als ik, mijn, mijn zelf. Als dit gewist is, of beter gezegd ontmantelt (doorprikt) is, gaat dat samenraapsel nog steeds door, is er via dat steeds veranderlijk samenraapsel nog steeds rugpijn en deze rugpijn ontlasten, nog steeds voeding nodig hebben, enzovoort. De boeddha als dat wat wij ervaren als een vast gegeven, maar eigenlijk een samenraapsel van steeds veranderlijke rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana, bleef wel nog samen, en via dit samen blijven konden wij, die ons wel nog houden voor dit samenraapsel van rupa, vedana, sanna, sankhara en vinnana vernemen dat dit best onderzocht wordt, of dat wel zo is.

Van het uiteenvallen van dit samenraapsel, hoewel de Boeddha dit onderwerp meestal vermeed, omdat het niet verstandelijk te bevatten is, heeft hij minstens eenmalig toch wel gezegd dat van de Tathagatta (die/dat wat voorbij komen en gaan is) dat hiervan niet meer kan gesproken worden in termen van bestaan, noch in termen van niet-bestaan, maar dat de Tathagatta dan valt buiten categorie, zowel buiten categorie van bestaan, als buiten categorie van niet-bestaan. Hij heeft nooit gezegd dat de Tathagatta uitgewist wordt.

Verstandelijk kan je hier nooit bij: verstandelijk is er ofwel bestaan, ofwel niet-bestaan. Verstandelijk is bestaan lijden ofwel niet-lijden. Als bestaan lijden is, hetgeen de boeddha ook letterlijk gezegd heeft, en dus verstandelijk letterlijk zo opgevat kan worden (terwijl hij in de volgende paragrafe wel verduidelijkte wat bestaan tot lijden maakt: nl. gehechtheid), dan is de logische verstandelijk conclusie dat bestaan moet opgeheven worden.

Ervaringsgericht kan je hier ook nooit bij: ervaringsgericht is er altijd iemand/iets die ervaart, iemand/iets die kent, iemand/iets die realiseert, zelfs al wordt die iemand/iets zelf als het bestaan zelf ervaren, het is dan bestaan die zich-"zelf" ervaart of leegte die zich-"zelf" ervaart, of anders gezegd, leegte die alles als leegte ervaart, dus nog steeds iets dat ervaart. Dan is de ervaringsgerichte conclusie dat we het kleinere zelf moeten inwisselen voor het grotere bestaan, de Zelf met de hoofdletter. M.a.w. we moeten dan het onpersoonlijke bestaan worden. De mystieke éénwording.

Beiden zijn nog steeds categorieën: "bestaan moet opgehoffen worden" als de ene categorie (niet-bestaan) en "bestaan is wat we in essentie zijn" als de andere categorie (bestaan). Dus geen van beiden op zich is volledig, geen van beiden op zich is dat waar de Boeddha naar verwees als hij sprak van dat de Tathagatta niet past in de categorie van bestaan, noch in die van niet-bestaan.

Dus beiden zijn gedeeltelijk juist, dus niets om zorgen om te maken, maar zijn op zichzelf, alleenstaand niet waar de Boeddha naar verwees. Zolang men de ene weg neemt en hier ver genoeg in doorgaat, komt men de andere weg tegen, tenzij men ergens blijft hangen. Kiest men de droge verstandelijke weg als ingang, dan kan men blijven hangen in iets liefdeloos, koud, onverschilligs, ja zelfs depressiefs. Als men de ervaringsgerichte weg neemt als ingang, dan kan men blijven hangen in een warmer, levendiger, liefdevoller, mededogender, maar even gebonden vasthouden aan een groter Zelf.

Als men nergens blijft hangen, dan komen beide wegen elkaar tegen, verstandelijk vertaalt zich dat dan vaak als noch bestaan, noch niet-bestaan (geen enkele categorie). Ervaringsgericht vertaalt zich dat dan vaak als zowel bestaan, als niet-bestaan tegelijkertijd (onafscheidelijk/niet op te delen in categorieën). Beiden zijn gewoon twee zijden van dezelfde medaille: de medaille van buiten categorie. De medaille van de Tathagatta. Afhankelijk van de ingang die genomen wordt komt het dan te negatief (te bestaan-te-niet-doen) over, of juist te positief (te-gehecht-aan-bestaan), maar in werkelijkheid is het buiten elke categorie van positief en negatief.

Zo bekeken is het waar dat uiteindelijk elke persoonlijke (ik, mijn, mij zelf) identificatie met bestaan opgeheven dient te worden en dat wat overblijft er niet van gezegd kan worden dat is ik, mijn, mijn zelf/Zelf. Zo bekeken is het ook waar dat bestaan op zich niet opgeheven dient te worden maar dat het gewoon ontdaan moet worden van de ervaring iets in dat bestaan te zijn (leegte). Zo bekeken is het niet waar dat je bestaan kan uitwissen, noch dat je bestaan in stand moet houden. Bestaan blijft gewoon overgaan in niet-bestaan, en niet-bestaan blijft gewoon terugkomen in bestaan, maar de Tathagatta staat daar buiten, doordat het verlangen naar bestaan, alsook het verlangen naar niet-bestaan opgeheven is, en daarmee ook het lijden.

In beide gevallen, hoe je het ook bekijkt, is hiermee gehechtheid (die zorgt voor nieuwe geboorte) opgeheven, alleen betekent dit niet het einde van bestaan, noch het begin van niet-bestaan. Het betekent iets dat zowel bestaan, als niet-bestaan, zowel verstand als ervaring te boven gaat. Vandaar de lange twijfel van de Boeddha om zijn leer uit te brengen: een leer die zo subtiel is dat het door stervelingen niet te vatten is, noch verstandelijk, noch ervaringsgericht. Toch heeft hij het geprobeerd. Aan ons om zelf te ontdekken (dat is iets anders dan "vatten") wat niet te vatten is. Aan ons om nergens te blijven hangen, onze twijfels te overwinnen, ons te focussen op wat voor ons het meeste helderheid geeft en vooral voort te gaan!

« Laatst bewerkt op: 25-07-2020 16:26 door Dorje »

 


Laatste berichten

[Het gewone leven] Re: Mee ting by Buddha Amitabha Vandaag om 18:34
[Filosofie , Metafysica, multi- en interreligieuze dialoog] Re: Wat is bewustzijn by Dorje Vandaag om 17:16
[Het gewone leven] Re: Mee ting by bolletje Vandaag om 15:02
[Filosofie , Metafysica, multi- en interreligieuze dialoog] Re: Wat is bewustzijn by one but not the same Vandaag om 12:57
[Filosofie , Metafysica, multi- en interreligieuze dialoog] Re: Wat is bewustzijn by Bodhiboom Gisteren om 19:21
Powered by EzPortal